Եվա Միքայելյան

Ինչպիսի՞ն է աշխարհի բնակչության տեղաբաշխման պատկերը։ Շատ անհավասարաչափ, քանի որ մարդկանց գրեթե 70%-ն ապրում է Երկրագնդի ցամաքային տարածքի ընդամենը 7%-ի վրա։

Թվարկե՛լ և բնութագրե՛լ աշխարհի բնակչության կուտակման գլխավոր շրջանները։

Ասիայի արևմուտքը, հարավ-արևմուտքը, հարավը
Եվրոպայի արևմուտքը
ԱՄՆ-ի հյուսիս արևելքը

Թվարկե՛լ միգրացիայի տեսակները, և նշե՛լ գլխավոր պատճառները։ Արտաքին և ներքին, գլխավոր պատճառներն են գործազրկությունը կամ աղքատությունը։

Ի՞նչ կառուցված ունեն գլխարկավոր սնկերը։ Գլխարկ, պտղամարմին ոտիկ, սնկամարմին
Ի՞նչ է իրենից ներկայացնում սիմբիոզը։ Սնկի և ծառի փոխշահավետ կապը տարբեր օգանիզմների միջև կոչվում է համակեցություն կամ սիմբիոզ:
Գտնել 5 հետաքրքիր փաստ գլխարկավոր սնկերի։

Գոյություն ունեն մի շարք տեսություններ սնկերի առաջացման մասին։ Ի սկզբանե սնկերի առաջացման բազմաթիվ ոչ գիտական բացատրություններ են տրվել։

1727 թվականին ֆրանսիացի կենսաբան Ֆազիեյին նշել է, թե սնկերը դրանք սատանայի ստեղծածն են։

Գրեթե վստահ կարող են նշել, որ սնկերը մետ 300 մլն տարի առաջ՝ պոլեոզոյան դարաշրջանում ունեցել են մեծ զարգացում և էականորեն տարբերվում են իրենց նախնական վիճակից և տարածված են եղել ամբողջ աշխարհով։ Այս շրջանում սնկերի բազմացումը կատարվել է սեռական եղանակով, ինչը արդյունք է 1.5 մլրդ տարի առաջ կլիմայական բարենպաստ պայմանների ձևավորմամբ

Ես փոքր ժամանակվանից ուզել եմ պահել շուն, բայց իմ ծնողները դեմ են եղել։ Ես, երբ երեխա էի իմ մոտ ապրում էր գերմանամուկ։ Գերմանամուկ շատ փոքրիկ էր և փամփլիկ։ Նրա մաշկը միջին երկարության էր և շագանակագույն։ Ծնողները գնել էին նրա համար մեծ 2-հարկանի տնակ։ Ես շատ ուրախ էի, երբ իմ մոտ հայտնվեց մտերիմ ընկեր։ Շատ զվարճալի էր նայել, թե ինչպես էր ինքը վազում նրա խաղալիքի մեջ։ Ինձ դուր էր գալիս կերակրել նրան գազարով և պոպոքներով։

Ես, երբ մեծացա, և սկսեցի առանձին ապրել, գնեցի շուն։ Ես միշտ երազել եմ մեծ շուն ունենալ, որպեսզի նրա հետ ես կկարողանամ զբոսնել և խաղալ այգում։ Այս պահին ինքը իմ մոտ։ Դա մեծ և ընկերասեր Լաբրադոռ է։ Ես նրան անվանեցին Դժեկ։ Դժեկի հետ օրը 2 անգամ զբոսնում ենք։ Ինքը արեց իմ կյանքը ավելի զվարթ։ Ամենասկզբից ես նրան սովորեցնում եմ տարբեր հրահանգների։ Ինքը արդեն կարողանում է նստել, պառկել և ցատկել։ Ինձ դուր է գալիս նայել Դժեկին արևոտ օրերին։ Նրա ոսկեգույն մաշկը շատ գեղեցիկ է երևում արևին։ Դժեկը դա ամենահավատարիմ և ամենալավ ընկերն է։

Թարգմանությունը կատարվել է Ռուսերենից Հայերեն։

Աղբյուր

Աշխատանքի ընթացքը.

Չափանոթը ծավալի չափման գործիք է։ Ծավալը ֆիզիկական մեծություն է։ միավորների միջազգային համակարգում, որպես ծավալի միավոր ընդունվել այն խորանարդի ծավալը, որի կողմը մեկ մետր է։ Մհ-ում հիմնական միավորը ծավալի խորանարդ մետրն է, որը գրվում է 1մ³ այլ միավորն էր։ Մասնակի միավորներն է 1դմ², 1սմ², 1մմ², 1լ

Փորձով պարզեցին, որ 1մլ=1սմ²

Ներարկիչի մեջ ջուր հավաքեցի և զգուշությամբ լցրեցի այն ակվարիումի մեջ և պարզեցի, որ 1մլ²=1սմ

Կարդա՛ Ռեյ Բրեդբերիի ,,Կանաչ առավոտը,, պատմվածքը։
Բնութագրի՛ր գլխավոր հերոսին։ Բենջըմին Դրիսքըլ
Ի՞նչ է ծառը․ պատմվածքից դուրս գրի՛ր նկարագրությունը։Նրանք բնությանը գույներ են հաղորդում, ստվեր տալիս, հողից բերք ստանում կամ դառնում են մանկական խաղերի թագավորություն, ուր կարելի է մագլցել, խաղալ, կախվել ճյուղերից… Հրաշք, որ սնունդ և ուրախություն է պարգևում, ահա թե ինչ է ծառը; Բայց ամենից առաջ ծառը կենաց աղբյուր է և մեղմ խշշոցի աղբյուր, որը շոյում է ականջներդ, գիշերը օրոր շրշում, երբ պառկած ես լինում ձյունաճերմակ անկողնում…
Ավելացրո՛ւ քո տեսակետը՝ ի՞նչ է ծառը։ Թթվածնի աղբյուր։
Ո՞րն է ստեղծագործության ասելիքը, գաղափարը։ Մի ախտոտեք բնությունը։
Գրի՛ր քո կարծիքը պատմվածքի վերաբերյալ։ Ես համաձայն եմ Բենջըմին Դրիսքըլի հետ, քանի որ մեծամասնությունը չեն գիտակցում թե ինչքան են վնասում բնությանու։

Դասացուցակի հղումը—https://docs.google.com/spreadsheets/u/0/d/1JgjlV4rEUa3tVajuhYx79SN6wFDz3m5v/htmlview#gid=802788652

Ընտրության ձևը-Մարմնամարզություն
Ֆիզկուլտուրայի ակումբը-միջին դպրոցում
Լրացուցիչ հաճախում դպրոցում-չկա
Լրացուցիչ հաճախում դպրոցից դուրս-չկա
Երկարօրյաից օգտվում եք-ոչ
Դպրոցի տրանսպորտից օգտվում եք(միակողմանի,երկկողմանի)-ոչ
Ինչ նախագիծ եք իրականացնում(հղումը)-թարգմանչական https://evamiqayelyan.school.blog/2023/10/07/%d5%ab%d5%b4-%d5%b6%d5%ba%d5%a1%d5%bf%d5%a1%d5%af%d5%b6%d5%a5%d6%80%d5%a8/

2x², — 3xy, — xy, 7y

-x7, — x5, — 2x³, — 3x

a + c

2a + b³ + (-2)

2x + y²

4x³ + 0,5y² + (-x) + (-5xy)

a, b, c

a², ab, b²

a², — 2ab, b²

x³, — 3x², 3x, — 1

a+ (-b)

2a + (-3)

(-xy) + (y²)

(-2x²) + (-0,5y)

Աշխատանք դասարանում 

Գրաբարյան օրեր

Զրուցեն զսմանէ եւ պառաւունք, եթէ արգելեալ կայ յայրի միում, կապեալ երկաթի շղթայիւք. եւ երկու շունք հանապազ կրծելով զշղթայսն` ջանայ ելանել եւ առնել վախճան աշխարհի. այլ ի ձայնէ կռանահարութեան դարբնաց զօրանան, ասեն, կապանքն:

Վասն որոյ եւ առ մերով իսկ ժամանակաւ բազումք ի դարբնաց, զհետ երթալով առասպելին` յաւուր միաշաբթւոջ երիցս կամ շորիցս բախեն զսալն, զի զօրասցին, ասեն, շղթայքն ՛Արտաւազդայ

Զրուցում են սրանից և պառավները, թե բանտարկված է մի այրում, կապված երկաթի շղթաներով․ և երկու շուն միշտ կրծում են շղթաները, ջանում է ելնել և աշխարհը վերացնել։ Դարբինների կռանահարության ձայնից ասում են, ամրանում են, կապանքները։

Որի պատճառով մեր ժամանակներում իսկ, մեր դարբիններից շատերը հետևելով առասպելին՝ կիրակի օրը երեք կամ չորս անգամ խփում են սալն, որ ամրանան, ասեն շղթաները Արտավազդա։

Արտաւազդայ:

Կարդա այսպես.

կայ — կա

շղթայիւք — շղթայյուք

ջանայ — ջանա

միաշաբթւոջ — միաշաբթվոջ

Արտաւազդայ — Արտավազդա

Բառարան

Զրուցեն — զրուցում են, պատմում են

զսմանէ –սրանից, սրա մասին

եթէ — այստեղ` թե

արգելեալ կայ — այստեղ` փակված է, բանտարկված է

յայրի միում — մի այրում(այր — քարանձավ)

կապեալ –կապված

շղթայիւք — շղթաներով

առ մերով իսկ ժամանակաւ — մեր ժամանակներում իսկ, մեր

հանապազ –միշտ

զշղթայսն — շղթաները

ջանայ — ջանում է

առնել վախճան աշխարհի — աշխարհի վերջը տալ, աշխարհը վերացնել

այլ – այստեղ` բայց

ի ձայնէ կռանահարութեան դարբնաց — դարբինների կռանահարության ձայնից

զօրանան — զօրանում են, ամրանում են

ասեն — ասում են

վասն որոյ — որի պատճառով

 ժամանակներում էլ

բազումք ի դարբնաց — դարբիններից շատերը

զհետ երթալով առասպելին — հետևելով առասպելին

յաւուր միաշաբթւոջ — կիրակի օրը

երիցս կամ չորիցս — երեք կամ չորս անգամ

բախեն — այստեղ` խփում են

զի — որ, որպեսզի

զօրասցին — այստեղ` ամրանան

Հարցեր և առաջադրանքներ

Նկատեցի՞ր` բառավերջում ինչպես է կարդացվում այ — ը:

Ճիշտ կարդա այս բառերը.

ա) զսմանէ, զշղթայսն, զհետ, զսալն,

բ) արգելեալ, կապեալ, կռանահարութեան,

գ) յայրի, յաւուր,

դ) որոյ

Այս բառաձևերն ինչպե՞ս կլինեն աշխարհաբար:

պառաւունք,  կապանքն, շղթայքն, զսալն: շխթաններ

Գրավոր փոխադրիր հատվածը: Ավելացրու նաև քո վերաբերմունքն այս պատմության նկատմամբ:

Գրավոր պատմիր Արտաշեսի և Արտավազդի մասին: 

Պատասխանե՛ք  հարցերին.


1. Ո՞ր նյութերի խառնուրդներն են համասեռ.
ա) կավճի ու ջրի

բ) սպիրտի և ջրի (օղի)

գ) յուղի և ջրի

դ) յուղի և բենզինի

2. Լրացրե՛ք բաց թողած բառերը.
«Մաքուր են այն նյութերը, որոնք ունեն հաստատուն չունեն բնորոշ խառնուկներ, ուստիև օժտված են խիստ որոշակի հատկություններով»:
3. Հատկությունների ո՞ր համախումբն է վերաբերում ջուր նյութին.

ա) հեղուկ է, բնորոշ հոտ ունի, խտությունը՝ 0,9 գ/սմ3
բ) հեղուկ է, հոտ չունի, խտությունը՝ 1 գ/սմ
գ) հեղուկ է, հոտ չունի, խտությունը՝ 1,84 գ/սմ3

4. Ստորև թվարկվածներից ո՞րն է «ավելորդ», ինչո՞ւ։ Գույն, փայլ, գեղեցկություն, կարծրություն, խտություն

Գեղեցկություն, որովհետև ֆիզիկական հատկություն չէ։

Կարդա՛ Մ․ Գալշոյանի ,,Սպասում,, պատմվածքը։

Առանձնացրո՛ւ անհասկանալի բառերը, բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ։ Հատուկենտ-մի քանի
Մեկնաբանի՛ր վերնագիրը։ Մարդը պետք է ունենա համբերություն։
Ըստ այս պատմվածքի բնութագրի՛ր Կոմիտասին։ Նա շատ համբերատար էր, բայց միամիտ էր, որովհետև կարող է այդ դրամապանակը աղջկանը չեր։

1.

2.

3.

Երկու կետեր, որոնց մեջտեղը գիծ է։

4.

Մեկ կետից սկսվող ուղիղ, որը սահման չունի։

5.

6.

Ուղիղ

7.

Ողիղի մեջտեղի կետը

8.

9.

AC + BC

10.

AOC + COB

11.

12.

180 աստիճան

13.

Երկուսն էլ իրար հավասար են

Աշխատանք դասարանում

Գրաբարյան օրեր

1. Խնդրեցէ՛ք՝ եւ տացի ձեզ, հայցեցէ´ք՝ եւ գտջիք,
բախեցէք՛ եւ բացցի ձեզ։ Զի ամենայն որ խնդրէ՝ առնու, եւ որ հայցէ`
գտանէ, եւ որ բախէ` բացցի նմա։


տացի — տրվի, կտրվի, պիտի տրվի, տրվելու է
հայցել — խնդրել, աղաչել, աղերսել, պահանջել, կամենալ, փնտրել, որոնել
զի — որովհետև, քանի որ, թե
բացցի — բացվի, կբացվի, պիտի բացվի, բացվելու է
գտջիք — գտնեք, կգտնեք, պիտի գտնեք, գտնելու եք
առնու — առնում է, վերցնում է

Խնդրեք և կստանաք, փնտրեք և կգտնեք,
Բախեցեք և կբացվի ձեր առաջ։
Որովհետև ով ցանկանում է, նա ստանում է։
Եվ ով կպահանջի, նա կգտնի։թ
Ով բախում է, բացվում է նրա առաջ։

ՀԱՐՑ ԵՎ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ
Աշխարհաբա՛ր դարձրու`
ա) խնդրէ-խնդրել, հայցէ-պահանջել, գտանէ-գտնել բառերը,
բ) բացցի նմա արտահայտությունը։
Հատվածն աշխարհաբա՛ր դարձրու։ Կբացվի նրա առաջ

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)
1. Ընդգծված բառերի և բառակապակցությունների փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշները:


Հայտնվի, պարզապես, գահավիժում էր, զմրուխտ, դեգերում են, վայրը, անցնելու, անընդհատ,կտրվի, կաթիլ, վառվում են, գնալ, սքանչացել էին:

Մի անգամ Սահարայի բեդվին ցեղերի մի քանի առաջնորդներ Փարիզի մոտ մեծ ջրվեժ տեսան:Պարզապես ջրվեժ էր, որ բյուրեղապակե կոթողի նման ընկնում էր ցած:

Բայց բեդվինները սքանչացել էին:

Անապատում մարդիկ քանի՜ օր են անցնում ջրհորին հասնելու համար: Քանի՜ ժամ են փորում նորից ու նորից փլչող ավազը, մինչև որ փոսի հատակին ջրիկ ցեխ երևա:ԽՎ

Ջրի ամենափոքրիկ շիթերից անգամ հողի վրա բոցկլտում են

խոտի վառ կանաչ կայծերը: Երբ մի տեղ անձրև է գալիս, ամբողջ Սահարայից մարդիկ շտապում են տեսնելու այդ վայրը: Բեդվինները պատրաստ են հարյուրավոր կիլոմետրեր անցնել, որպեսզի տեսնեն, թե խոտն ինչպե՞ս է աճում:

Բեդվինները ուղղակի չէին կարողանում այդտեղից հեռանալ: Նրանք խնդրեցին շտապեցնող հյուրընկալին.

-Սպասենք, մինչև ջուրը կկտրվի:

2. Տրված բառերը գրի՛ր հոմանիշների փոխարեն: Տրված և ստացված տեքստերը համեմատի՛ր:



Ենթադրություն, ինչքան, հերիք, մի, տեսնել, ժամանակ, հաստատել, նայել, համընկել, թիվ, ամբողջական:

Բավական է՝ հայացք նետեք գլոբուսին, որ նկատեք, թե Հարավային Ամերիկայի արևելյան ծովափը որքա՜ն լավ է ներգծվում Աֆրիկայի արևմտյան ափին: Ֆրենսիս Բեկոնը դա նկատել է դեռևս 1620 թվականին: 1912 թվականին գերմանացի գիտնական Ալֆրեդ Վեգեները մի վարկած առաջ քաշեց, որ բոլոր մայրցամաքներն ինչ-որ ժամանակ ցամաքի մեկ միասնական զանգված են կազմել: Սակայն Վեգեների կենդանության օրոք այդ վարկածը ճանաչում չգտավ: Հիմա երկրաբանները հավաստում են, որ Հարավային Ամերիկայի և Աֆրիկայի արմատական ապարների միջև նմանություններ կան:

Հերիք է՝ նայեք գլոբուսին, որ տեսնեք, թե Հարավային Ամերիկայի արևելյան ծովափը ինչքան լավ է ներգծվում Աֆրիկայի արևմտյան ափին: Ֆրենսիս Բեկոնը դա նկատել է դեռևս 1620 թվին: 1912 թվին գերմանացի գիտնական Ալֆրեդ Վեգեները մի ենթադրություն առաջ  քաշեց, որ բոլոր մայրցամաքներն ինչ-որ ժամանակ ցամաքի մի ամբողջական զանգված են կազմել: Սակայն Վեգեների ժամանակ այդ ենթադրությունը ճանաչում չգտավ: Հիմա երկրաբանները հաստատում են, որ Հարավային Ամերիկայի և Աֆրիկայի արմատական ապարների միջև համընկնումներ կան:

3. Կետերի փոխարեն գրի՛ր փակագծում տրված բառերի հականիշները:

Փարիզում անցորդներից մեկը սաստիկ(մեղմ) անձրևի տակ ընկավ: Դալարել (չորանալ) պաշտպանվելու համար թևի տակի նկարը բարձրեցրեց (իջեցնել) գլխի վրա ու վազեց: Երերուն (հաստատ) աշխարհում դեռևս (արդեն) ոչ ոք անձրևից այդպիսի թանկագին (էժանագին) «անձրևանոցով» չէր պաշտպանվել (հարձակվել):
Տեսնելով անցորդի գլուխը պաշտպանող նկարը`դեպքի կամավոր վկան` (ոստիկանը), զարմանքից ճչաց(լռել): Նա ճանաչեց Գյուստավ Կուրբեի նշանավոր (աննշան) «Քնած շիկահեր կինը» կտավը: Թանգարանից հափշտակված այդ նկարի վերատպված օրինակները հենց այդ օրը ցրել էին (հավաքվել) ոստիկաններին: Նկարը յոթ հարյուրից ութ հարյուր դոլար էր գնահատված: Ոստիկանը մարդուն հետապնդեց (առաջնորդել) մինչև նրա բնակարանը, որտեղ հայտնվեց (կորչել) այլ(նույն) ժամանակներում ուրիշ (նույն) տեղերից գողացված նկարների ամբողջ պատկերասրահ:
-Ավելի լավ (վատ) էր մինչև ոսկորներս թրջվեի (չորանալ),- տխրությամբ (ուրախություն) ասաց գողը, երբ նրան բռնեցին (բաց թողնել):

Прочитайте текст

1)Что такое красота? (2)Людям кажутся красивыми совсем разные лица, вещи, явления. (3)Полагаю, что, посещая художественные галереи, выставки, собравшие нетленные образы красоты, многие испытывают порой чувство недоумения: неужели это неправильное, странное женское лицо или эта нелепая мужская фигура могут считаться красивыми? (4)Но ведь художник подобен влюбленному, он глядит на свою модель околдованными глазами и — в отличие от бытового человека — умеет сообщать свое видение другим. (5)Правда, не всегда, у людей разные вкусы, разные представления о том, «что такое хорошо и что такое плохо». (6)Тем, кто обладает сильно развитым воспринимающим аппаратом, куда легче понять очарованность художника той или иной натурой и разделить его чувство вопреки собственным пристрастиям, нежели тем, кто редко соприкасается с искусством.

(7)Словами красоту не передашь. (8)Это прекрасно знал Лев Толстой. (9)В полушутливом споре с Тургеневым и Дружининым, кто лучше опишет красоту женщины, он перечеркнул прямолинейные описания своих соперников одной-единственной фразой из Гомера: «Когда Елена вошла, старцы встали». (10)Умно, дерзко, лукаво, но вместе с тем Толстой как бы расписывается в бессилии выразить словами живую красоту женщины. (11)Впрочем, это не мешало ни ему самому, ни его литературным собратьям создавать пленительные женские образы. (12)Разве мы сомневаемся в зрелой красоте Анны Карениной, или девичьей — Наташи Ростовой, или романтической — Татьяны Лариной? (13)А между тем Пушкин не дал ее портрета. (14)Ведь нельзя же считать портретом: «Татьяны бледные красы и распущенные власы». (15)А ведь всего-то сказано, что «все тихо, просто было в ней».

(16)Чего же достигает Пушкин такой зримости образа, ставшего символом русской женской красоты — физической и духовной? (17)Колдовством рассеянных по роману легких мазков чарующей авторской интонацией, исполненной нежность и уважения, и чем-то вовсе неуловимым, что принадлежит тайне гения.

(18) Чем поражает Джоконда? (19)Сложностью выражения, глубиной душевной жизни, обнаруживающей себя в многозначной полуулыбке, взгляде, погруженном в даль, но готовом откликнуться и сиюминутности. (20)Разве можно сказать, что Мона Лиза безукоризненно красива? (21)У самого Леонардо есть на полотнах женщины куда красивей (хотя бы эрмитажная «Мадонна Литта»), но манит, притягивает, сводит с ума поэтов, вдохновляет музыкантов, пленяет сложные и простые души бессмертная Джоконда — в ней явлен не холодный, обобщающий тип красоты, а горячая, пульсирующая, бездонная жизнь единственной души. (22)Человеку, сказал Паскаль, по-настоящему интересен только человек. (23)И потому над тайной Джоконды, тайной вполне реальной женщины, жившей в нашем мире, а не на Олимпе и не в горних высях, флорентийской гражданки, жены купца Джокондо не устают биться поколение за поколением.

(24)Бездушная, внешняя красота — ничто, ценна лишь красота, светящаяся изнутри, она озаряет мир добром, возвышает самого человека и укрепляет веру в будущее. (25)Как хорошо сказал великий педагог К. Ушинский: «Всякое искреннее наслаждение изящным само по себе источник нравственной красоты».

Ответьте на вопросы:

Дайте свое определение слову «красота». Красота для меня значит красота внешне, лицо.
О какой красоте говорит автор текста? О картинах и про людей
Какая красота важнее: внешняя или внутренняя? Почему? И то и то внешняя потому что если человек будет бездомным вонять или валяться на полу то никто не захочет с ним иметь взаимоотношения а внутренняя, потому что если человек будет злой в душе и бить животных то конечно опять же с ним не будет никто общаться(кроме таких же друзей)
Нужно ли уметь видеть красоту в окружающем нас мире? Почему? Да, потому что в мире есть много красивых мест где нужно обьезательно сходить.
Какова роль искусства в формировании понятия «красота»? У слова «красота» есть много значений, из них красота в душе, красота в окружении, красота внешне… Красота в душе это когда человек добрый, с юмором и т. д.. Красота в окружении это места, музеи и дизайн каких либо вещей. Красота в внешне это человек у которого красивое лицо, красивые глаза.

Спокойствие

Мне кажеться что тут изображено молодой и старый человек(тот же самый) и они встречаються друг с другом и старый говорит что у тебя всё впереди

Девочка

Объясните значение цитат великих людей:

„Во всем есть красота, но не каждый ее видит.“ — Конфуций древний мыслитель и философ Китая -551–-479 до н.э. Потому что, люди судят только по внешности.
„Влюбиться можно в красоту, но полюбить – лишь только душу!“ — Уильям Шекспир английский драматург и поэт 1564–1616 Тоесть нельзя полюбить красоту внешне
„Красота возвышает нравственные достоинства, но без них красота в наше время существует только для глаз, а не для сердца.“ — Виссарион Григорьевич Белинский русский мыслитель, писатель, литературный критик, публицист, философ-западник 1811–1848
„Истинная красота заключается всё-таки в чистоте сердца.“ — Махатма Ганди один из руководителей и идеологов движения за независимость Индии от Великобритании 1869–1948 то что надо выбирать с кем дружить по сердце чтобы она была доброй
В человеке должно быть всё прекрасно: и лицо, и одежда, и душа, и мысли.“ — Антон Павлович Чехов. Павлович говорит что душа тоже должна быть красивой и лицо

Ինչպե՞ս են որոշում բնակչության թիվը։
Մարդահավաքների օգնությամբ

Ինչու՞ է բնակչության թիվը զարգացած երկրներում ավելի քիչ, քան ոչ զարգացած երկրներում։
Որովհետև ոչ զարգացած երկրներում ծնունդները համամատած ավելի շատ են քան մահացած մարդիկ:

Ի՞նչ խնդիրներ կարող է հանգեցնել բնակչության արագ աճը։
Պարենային, բնապահպանական, աղքատության հաղթահարում:

Վերլուծե՛ք աշխարհի բնակչության ընդհանուր թվի աճն ու փոփոխությունները։
Այս պահին բնակչության թիվը կազմում է 8միլլիարդ մարդ, որն իր հետ բերում է բազմաթիվ խնդիրներ:
Աշխարհի բնակչության թվի փոփոխությունների հետևանքով ի՞նչ հիմնախնդիրներ են առաջացել:
Պարենային, բնապահպանական, աղքատության հաղթահարում:

Կարդա՛ Աբրահամ Լինկոլնի նամակն իր տղայի ուսուցչին:

Ո՞վ է Աբրահամ Լինկոլնը. կարդա՛ տեղեկություններ: 

Ներկայացրեք ձեր մտորումները՝ Ի՞նչ պետք է սովորեցնի ուսուցիչը: / 10 նախադասություն և ավել/։ Ուսուցիչները մեզ պետք է բարձրացն են դեպի կյանք։ Նրանք շատ կարևոր դեր են կատարում մեր կյանքում, եթե նրանք չլինեին մենք չէինք կարողանա ընտրել լավ մասնագիտություն։ Հայոց լեզվի ուսուցչուհի պետք է սովորեցնի գոյականները, բայերը, բառերի գրելաձևերը և այլն։ Ուսուցիչները պետք է դնեն գնահատականները և հետո բացատրել ինչու համար։ Աշակերտը կարող է ուզում է գնահատականը ուղղել, բայց ուսուցիչը չի թողնում։ Դա շատ վատ է։

Լրացուցիչ աշխատանք․

1. Ո՞ր սննդի վրա սնկեր զարգացան: Որը շատ ժամանակ անպետք է մնացել կամ չի օգտագործվել։
2. Ի՞նչ գույն ունեն բորբոսները: Կանաչ, սև, մոխրակապույտ
3. Ի՞նչի մասին կարող են վկայել բորբոսների գույնի տարբերությունները:
4. Ի՞նչ պայմաններ են անհրաժեշտ բորբոսի աճի համար։ Խոնավ կամ երկար ժամանակ մնացող սննդամթերքի և այլ օրգանական նյութերի վրա։

Найдите эпитеты, определите их роль в тексте.

1) Сжатая рожь, бурьян, молочай, дикая конопля — все, побуревшее от зноя, рыжее и полумертвое, теперь отмытое росою и обласканное солнцем, оживало, чтобы вновь зацвести. (А. П. Чехов) 2) Стояло лето, шел долгий день, ветер успокаивался на вечер среди сонных, блаженных сосен. (А. П. Платонов) 3) В красном закате плыли величавые лебеди — розовато-золотые в солнце. Отзывался пустынный их крик в парке. (И. С. Шмелев)

Упражнение 2.

Найдите в текстах сравнения. Определите способ их выражения.

1) Уснуло озеро; безмолвен черный лес;
Русалка белая небрежно выплывает;
Как лебедь молодой, луна среди небес Луна как лебедь
Скользит и свой двойник на влаге созерцает. (А. А. Фет)


2) А сосны гнутся, как живые, Сосны гнуться как живые
И так задумчиво шумят…
И, словно стадо птиц огромных, +
Внезапно ветер налетит
И в сучьях спутанных и темных
Нетерпеливо прошумит. (И. С. Тургенев)

3) Тускнеют угли. В полумраке
Прозрачный вьется огонек.
Так плещет на багряном маке
Крылом лазурным мотылек. (А. А. Фет)

4) Дождик лил сквозь солнце, и под елью мшистой
Мы стояли, точно в клетке золотистой. (А. Н. Майков) Мы стояли под елью словно в клетке золотистой

Упражнение 3.

Найдите в текстах примеры, когда неживые предметы представлены как живые.

1) Ветер спит, и все немеет,
Только бы уснуть;
Ясный воздух сам робеет
На мороз дохнуть. (А. А. Фет)

2) Тропами потаенными, глухими,
В лесные чащи сумерки идут.
Засыпанные листьями сухими,
Леса молчат — осенней ночи ждут. (И. А. Бунин)

Упражнение 1. Назовите официальные названия перефразированных высказываний (названий государств или городов) и объясните данные значения։

1. Земля Обетованная —Израиль

2. Страна восходящего солнца — Япония

3. Поднебесная — Китай

4. Страна утренней свежести —Кореа

5. Эллада — Греция

6. Страна правды —Индия

7. Страна березового ситца – Россия

Упражнение 2. Найдите оксюморон в следующих текстах. Объясните его значение и выразительную роль.

1) Таинственно шумит лесная тишина

Незримо по лесам поет и бродит Осень….

Темнеет день за днем-и вот опять слыщна

Тоскующая песнь под звон угрюмых сосен (И.А.Бунин)

2) С того часу начались для Ильи сладостные мучения,светло опаляющие душу(И.С.Шмелев).3) В первый раз я от месяца греюсь.В первый раз от прохлады согрет…(С.А.Есенин) 4) В тревожно-радостном полусне я слышу это,все торопящееся кап,кап…Радостное за ним стучится,что непременно будет.,и оно-то мешает спать…кап-кап..кап-кап..кап-кап…(И.С.Шмелев)

5) Любуясь месяцем,оглядывая даль,

Мы чувствуем в душе ту тихую печаль,

Что слаще радости…

Откуда чувства эти? (Н.А.Некрасов)

6) Убогая роскошь наряда (Н.А.Некрасов)

7) Есть тоска веселая в алостях зари. (С.А.Есенин)

8) Кому сказать,с кем поделиться

Той грустной радостью,что я остался жив (С.А.Есенин)

9) Звучит земля-последнее оружье-

Сухая влажность черноземных га…(О.Э. Мандельштам)

10) Унылая пора! Очей очарованиье ,

Приятна мне твоя прощальная краса_

Люблю я пышное природы увяданье,

В багрец и золото одетые леса (А.С.Пушкин)

Երաժշտությունը մեզ ոգեշնչում է։ Երգերի շնորհիվ մենք մեզ ավելի հպարտ ենք զգում։ Ես շատ եմ սիրում լսել երգեր, բայց օտար լեզուներով, հայ երգիչներից սիրում եմ լսել`Արամ MP3-ին ինքը շատ լավ է երգում։

Երգերը կարող են լինել, ինչպես տխուր այնպես էլ ուրախ և ոգևորիչ։ Դա, որոշվում է ըստ տրամադրության։ Կան նաև հանգիստ երգեր, սովորաբար նրանց լսում են, երբ գիրք են ընթերցում, քնում են կամ ուտելիք են սարքում։

Ռոկ երաժշտությունը ժամանակակից երեխաները շատ են լսում, ես սիրում եմ ռոկ միայնակ էլեկտրական գիթառի համար։ Ռոկը դա բավականին ուժեղ ձայնով երաժիշտներն են կատարում։

Կան շատ ժանրեր, բայց ես ներկայացրեցի քիչ մասը։

Ինձ երջականցնում է մարդկանց իրական զգացմունքները։ Ես, երբ անտուն մարդկանց տալիս եմ փող նրանք ժպտում են և տաք խոսք էր ասում։ Այդ դրանից հետո ես ինձ ավելի լավ եմ զգում, քանի որ կարողացա նրանց տրամադրությունը ոչ շատ, բայց մի քիչ բարձրացնել։ Կարող է տեսնեմ կատու կամ այլ քաղցած կենդանիներին և նրանց համար գնեմ նրբերշիկ և հյուրասիր եմ։ Ես ինձ երջանիկ եմ զգում, երբ ինձ մոտիկ մարդիկ են երջանիկ ցգում։ Եղել է դեպք, երբ մայրիկը տխուր է եղել և այդ ժամանակ ես ինձ վատ եմ զգացել և փորձել եմ նրան գրկել։

Թվարկի՛ր նյութի որոշ ֆիզիկական հատկություններ:
Ի՞նչ ագրեգատային վիճակում կարող են լինել նյութերը: Բե՛ր օրինակներ: Հեղուկային, գազային և պինդ։
Գտի՛ր «ավելորդը» յուրաքանչյուր շարքում. ա) երկաթ, քացախ, բուսական յուղ, գնդակ, կերակրի աղ բ) հեռախոս, ժամացույց, սար, մարմար, ձող.
գ) ծաղիկը դաշտում, ծաղիկը թփի վրա, ծաղիկը զգեստի վրա, ծաղիկը ծառի վրա:

4. Համեմատի՛ր հետևյալ նյութերը. ա) բուսական յուղ և քացախ, բ) շաքար և սոդա, գ) երկաթ և ոսկի, դ) կավիճ և գրաֆիտ (գծամատիտի միջուկ): Կազմի՛ր աղյուսակ նյութերի յուրաքանչյուր զույգի համար: Սյունակներից մեկում թվարկի՛ր նմանությունները, մյուսում՝ տարբերությունները:

Բուսական յուղ և քացախ

Նմանություն ագրեգատային վիճակ

Տարբերություն, հոտ

Շաքար և սոդա

Նմանություն ագրեգատային վիճակ, գույն, խտություն, լուծելիություն

Տարբերություն, համը

Երկաթ և ոսկի

Նմանություն, ագրեգատային վիճակ

Տարբերություն, գույն

Կավիճ և գրաֆիտ

Նմանություն, ագրեգատային վիճակ

Տարբերություն, գույն

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

1. Կետերի փոխարեն գրի՛ր մ կամ ն և բառարանով ստուգի՛ր:

Անպաճույճ, անբարտակ, անփարատ, ամբասիր, անբերան, ամպրոպ, հանմբերություն, համպատրաստից, անփառունակ, անպատեհ:

2. Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:

Վերջապես նրանք հասան հռչակավոր Խաչաղ.յուրին: Առաջնորդը մագլցեց ժայռն ու անցնի մոտից մի պարան կապեց, որպեսզի տղաները կառ. ելով բարձրանան քարանձավ: Քարանձավային լճակից թափվող առվակի մեղմ խոխոջանն էր լսվում: Ջուրն այնքան թա.անցիկ էր, որ հատակի խի. ն ու ավազը երևում էին: Արշավախմբի .րոնումները ցն.ող արդյունք տվեցին: Տղաները այդ քարանձավից ոչ միայն նախամարդու իրեր գտան, այլև բազմաթիվ ստորգետնյա անձավներ, լճեր ու գետեր:

3. Օդ և երես բազմիմաստ բառերը նախադասությունների մեջ գործածի՛ր քեզ հայտնի բոլոր իմաստներով: Որտեղ տրված բառերը փոխաբերական իմաստով են գործածված, ընդգծի՛ր:

Օդը շատ լավն է։ Օդը փոխվում է։

Երեսդ գեղեցիկ է։ Կաթի երես։

Կոմիտասը ինձ ժամանակակից մարդ էր. «Եղբայր Սողոմոնը», ինչպես կոչում էինք նրան Գևորգյան ճեմարանում. տարիներ ապրել ենք նույն հարկի տակ, խոսել, կատակել: Ճամփորդել ենք միասին հայ գյուղերն ու ուխտատեղիները (Սևան, Հառիճ), ուր նա երգեր էր հավաքում: Եղել ենք միասին Եվրոպայում, Ստամբուլում. բայց այս ամենը թվում է ինձ ո՛չ իրական: Կոմիտասը ինձ համար հիմա լեգենդ է, հեռավոր առասպել, և նրա կյանքն ու փառապանծ գործը մի չքնաղ հրաշապատում:
———
Կոմիտասը մեր ժողովրդի հպարտությունն է. նրա գործը՝ մեր ազգային անսպառ հարստությունը:

Ինչո՞վ է արժանացել նա մեր ժողովրդի այս բարձր գնահատանքին: Նա ո՛չ օպերաներ է գրել, ո՛չ օրատորիաներ, թերևս մի քանի արիաներ կամ ռոմանսներ միայն: Բայց ավելի մեծ գործ է կատարել, քան այդ բոլորը: Նա հայտնագործել է մեր ազգային երգը, հայկական երաժշտությունը՝ ինքնուրույն, ինքնատիպ և անաղարտ: Նա հիմն է դրել ազգային երաժշտական կուլտուրայի:
Մարդիկ կային, հայեր և օտարներ, որոնք պնդում էին, թե հայ ժողովուրդը ազգային երաժշտություն չունի, թե նրա երգը նմանողություն է եվրոպականին, թրքականին, քրդականին…
Կոմիտասը անխոջ աշխատասիրությամբ, իր հանճարի ուժով, իր զարմանալի ինտուիցիայի շնորհիվ, նաև իր տեսական լուրջ պատրաստությամբ ապացուցեց հակառակը, ապացուցեց հայ երաժշտության ինքնուրույն գոյությունը՝ բխած հայ ժողովրդի հոգուց և դարերի միջով մեզ հասած: Նա դիմեց հայ երգի ակունքին՝ հայ շինականի, գեղջուկի, աշխատավորի երգին: Արարատյան դաշտի, Շիրակի, Վանի, Մուշի ժողովրդական երգերին: Նա ուզեց հայկական երկրի բնության մեջ, հայ գեղջուկի շրթունքներից լսել հայ եղանակներն ու երգի խոսքերը:
Նա խառնվեց այդ երգերը ստեղծող ժողովրդի հետ, ներձուլվեց նրա հետ. ներապրեց նրա երգերը և սրտով հասկացավ, որ հայ երգի ոճը թաքնված է ժողովրդի այդ երգերի մեջ, միայն պետք է մաքրել այդ երգերը օտարամուտ ժանգից ու անտեղի զարդերից, որոնք աղարտել էին հայ երգը: Եվ ցույց տվեց աշխարհին մեր ազգային երգը՝ մաքրած, ինքնուրույն և անաղարտ:
Կոլտուրական ժողովուրդները՝ ռուսները, ֆրանսիացիները, իտալացիները ընդունեցին հայ երաժշտության ինքնուրույնությունը և հիացմունքով տեսան մի նոր գեղեցկություն, մի նոր երգ, մի նոր համամարդկային հարստություն:


Հիշում եմ մի գեղեցիկ օր: Էջմիածնում հյուր էի Կոմիտասի մոտ. նստել էինք նրա փոքրիկ պարտեզում, ստվերաշատ տանձենու տակ: Կոմիտասը նոր էր գտել «Մոկաց Միրզան» և մշակել էր այդ էպիկական հուժկու երգը: Շատ ոգևորված և երջանիկ էր զգում իրեն այդ գյուտով: Կատարեց ինձ մոտ արվեստի բացարձակ կատարելությամբ: Ես հիացած էի և նույնպես երջանկացած: Դեռ միչև այսօր ես հոգուս մեջ տեսնում եմ ոգևորված Կոմիտասին և լսում նրա սրտաբուխ ձայնը: Կոմիտասը հրապուրել, հմայել էր ինձ:
– Այս երգը շատ հին է,- ասաց նա,- հեթանոսական դարերից, թերևս: Տե՛ս, ի՜նչ հզոր ձայներ կան, ի՜նչ խրոխտ շեշտեր: Մեր բարձր լեռներից, շառաչուն ջրերից, խոժոռ ժայռերից են ծագում առել: Մեր քաջ նահատակների հոգուց է բխել այս առնական երգը: Այնքա՜ն հին է նա, որ անշուշտ Ձենով Օհանը երգել է, Սասունցի Դավիթը լսել…
Եվ ուրախությունից փայլում էին նրա աչքերը: Մեր գյուղական ժողովրդից վերցրած երգը Կոմիտասը բյուրեղացրած վերադարձրեց նրան: Այդ երգը եկավ քաղաք, բարձրացավ բեմերի վրա, հաղթական հնչեց բոլոր հանդեսներում:
Ուր որ հայ կա, այնտեղ է և Կոմիտասի երգը: Նրա երգով մեր ժողովուրդը ավելի գիտակցաբար զգաց իրեն, ավելի կապվեց իրար հետ, ինքնաճանաչեց: Հայ հասարակությունը զգաց աշխատավոր ժողովրդի վիշտն ու հրճվանքը, նրա սերը դեպի իր հայրենի բնությունը:
Կոմիտասը հայ երգով լույս աշխարհ հանեց դարերի խավարի մեջ կեղեքված ժողովրդի խուլ բողոքն ու ցասումը բռնության, ստրկության դեմ. Նրա խեղդված վիշտը, իրավազուրկ կյանքը և պայծառ ապագայի հանդեպ տածած հավատը…

Աղբյուրը

Առաջադրանքներ
1. Ի՞նչ է ասում Իսահակյանը
Ա. Հայ ազգային երգի մասին
Բ. Կոմիտասի մասին
2. Դուրս գրի՛ր անհասկանալի բառերը և բացատրի՛ր:

«Սիրուն մանկիկ, կայտառ մանկիկ, օր մը դուն ալ պիտի մեծնաս ու մարդ դառնաս: Քեզի մէկ պզտիկ խրատիկ մը տամ:
Միտքդ մարզէ ազնիւ գիտութիւններով եւ մաքուր գեղարուեստով: Իմաստունի ծովածաւալ միտքէն որսա՛ գիտութիւն եւ գեղարուեստագէտի սիրտէն բարի բարի զգացումներ: Գրքերն ու ձայները մեռած հոգիներու մտքի ու հոգու տապաններն են:
Հետեւէ բնութեան դպրոցին. միտքդ բաց ու կարդա՛ անոր ծով միտքը, որու մի կաթիլն է քո մէջ Արարչի շնորհած ձիրքը. սիրտդ բաց եւ թող արձագանգէ հոն նորա խորհրդաւոր ու գաղտնի ձայները, զի քո սիրտն այլ անոր անեզր ձորի մէկ փոքրիկ ձորեկն է, որ շնորհել է քեզ երկինքը` հոն պաշարելու ազնիւ ազնիւ զգացումներ:

Կարդա՛ բնութեան գիրքը, որ կարելի չէ ո՛չ մէկ բանով գրել, ո՛չ մէկ ձայնով արձանագրել, ո՛չ մէկ գոյնով նկարել եւ ո՛չ մէկ գործքով դրոշմել…: Բնութեան երեւոյթներն անհունապէս յեղյեղուկ են. այնտեղ կեանք կայ, որ չէ կարելի անկենդան տառերով ու ձայներով, գրիչներով ու բրիչներով, վրձիններով ու չափերով դրոշմել-պարփակել. նա նման է արշալոյսին, միշտ թարմ, միշտ նոր, միշտ կենդանի, միշտ կենսատու, միշտ մայր ու ծնող մտքի ու սրտի եւ քեզի պէս մանուկներու նման միշտ մանուկ ու պարզուկ:
Սիրուն մանկիկ, պայծառ մանկիկ, սիրէ բնութիւնը…
Կոմիտաս Վարդապետ
1911 10/Զ
Աղեքսանդրիա»:
Առաջադրանքներ
Մեկնաբանել Կոմիտասի խրատները: Պետք է սիրել բնությունը։
Առանձնացրեք այն խրատը, որ ,կարծում եք, ձեզ օգտակար եղավ: Մեկնաբանե՛ք ինչո՞ւ: Սիրուն մանկիկ, պայծառ մանկիկ, սիրէ բնութիւնը… Այստեղ ինքը ասում է, որ պետք է սիրել բնությունը։ Ես այս նախադասությունը մեկնաբանում եմ այնպես, որ պետք չէ այն ախտոտել, քանի որ մեծամասնությունը չեն գիտակցում, որ դա կարող է շատ վնասակար լինել։

1912 թվին Համազգային օրիորդաց վարժարանի դաշնամուրի դասատուն էի: Մի օր Կոմիտասը մեր դպրոց եկավ՝ իր «Գուսան» երգչախմբի համալրման համար, աղջիկների ձայները փորձելու: Մեր զարմանքը մեծ էր, երբ տեսանք, որ հազիվ մի քանի խոսքը փոխանակելուց հետո՝ կարողացավ որոշել նրանց ձայնի տեսակները՝ առանց երգել տալու:
Հանկարծ ներս մտավ դպրոցի երիտասարդ ուսուցչուհիներից մեկը՝ Կոմիտասին ներկայացնելով իր դասարանի ձայնեղ աշակերտուհուն: Կոմիտասը աշակերտուհու հետ մի քանի բառ փոխանակելուց հետո՝ սրամտորեն ուսուցչուհուն ասաց. «Ուսուցչուհի և աշակերտուհի, նույն տեսակի ձայն ունենալու համար, երկուսիդ էլ գրանցում եմ սոպրանոների խմբի մեջ»:



Մի օր, երբ հորս հետ Ղալաթիոյի ազգային մատենադարան էինք գնացել, այնտեղ էր նաև Կոմիտասը՝ շրջապատված մի խումբ ուսանողներով, որոնց ձայներն էր փորձում: Իր յուրահատուկ ժպիտով կանգնած, Կոմիտասը, նրանց առանձին հարցումներ անելով, որոշում էր ձայների տեսակը և ծոցատետրում գրանցում անունները: Նրանք, ովքեր իր երգած մի նոտան հաջողությամբ կարողացան վերարտադրել, արդեն, «պիտանի անդամ» էին համարվում: Նրանց անունները, որոնք իր երգած փոքրիկ երգային նախադասությունը դյուրությամբ ըմբռնցին, «հույժ քաջալավ» անդամների բաժնում ընդգրկեց: Մի քանի ուսանողներ, երբ պնդեցին, թե ձայն չունեն, Կոմիտասը սրամտորեն կատակաբանություններով նրանց բարձրաձայն քրքիջների մատնեց, և որակեց՝ «ճշմարիտ երգիչներ»:

Մեծ էր ներկաների զարմանքը, երբ մի օր Կենտրոնականի գավառացի ուսանողների ձայները փորձելու ժամանակ, որևէ նոտայի կրկնությունից հետո, Կոմիտասը հասկանում էր նրանց, թե Տաճկահայաստանի ո՛ր գավառից էին: Ավելի մեծ եղավ զարմանքը, երբ տեսանք, որ յուրաքանչյուր գավառացու հետ Կոմիտասը սկսեց ազատորեն խոսել նրա հատուկ գավառաբարբառով՝ պահելով այդ բարբառների առանձնահատուկ առոգանությունն ու ոճը:

Այդ օրը Կոմիտասը մի մշեցի էր, այնքան հարազատ, որքան մի բիթլիսցի, մի վանեցի, մի սասունցի և ուրիշ գավառացի: Այդ օրը երկու ժամվա մեջ Կոմիտասը իր երգչախմբի համար 40 անդամ ընտրեց, որոնց ձայների տեսակները հետագայում ոչ մի փոփոխություն չկրեցին:

THE YOUNG CRAB AND HIS MOTHER

«Why in the world do you walk sideways like that?» said a Mother Crab to her son. «You should always walk straight forward with your toes turned out.»

«Show me how to walk, mother dear,» answered the little Crab obediently, «I want to learn.»

So the old Crab tried and tried to walk straight forward. But she could walk sideways only, like her son. And when she wanted to turn her toes out she tripped and fell on her nose.

Do not tell others how to act unless you can set a good example.

ՋԱՀԵԼ ԽԵՑԳԵՏԻՆԸ ԵՒ ԻՐ ՄԱՅՐԻԿԸ

«Ինչու՞ ես դու այս աշխարհում քայլում կողմնակի» Ասաց մամա խեցգետինը իր տղային. Միշտ պետք է ուղիղ առաջ գնաս, իսկ ոտքերի մատները պարզվեն»։

«Ցույց տուր ինձ, թե ինչպես քայլել, սիրելի մայրիկ, — պատասխանեց փոքրիկ տղան. «Ես ուզում եմ սովորել»:

Հետո ծեր խեցգետինը փորձում էր ու փորձում ուղիղ քայլել։ Բայց ինքը քայլում է կողմնակի, տղայի նման։ Երբ ինքը փորձեց շրջվել ինքը ընկավ իր քթի վրա։

Մի ասա ուրիշներին, թե ինչպես վարվես, եթե լավ օրինակ չես կարող բերել։

Հագուստի պատիվը
Մի թագավոր իր զորքով ճանապարհ էր գնում։ Նա երկու սուրբ հայրերի տեսավ՝ ամբողջովին մաշված ու քրքրված հագուստով։ Թագավորն իջավ նժույգից, ակնածանքով խոնարհվեց նրանց առաջ և համբուրեց նրանց ձեռքերը: Զորավարներն սկսեցին տրտնջալ ու դժգոհել, թե թագավորն իր մեծամեծներին պատիվ չի տալիս, չնչին և անարգ մարդկանց մեծարում է:

Թագավորի ականջին հասան այս բամբասանքները: Նա հրամայեց չորս արկղ պատրաստել: Երկու արկղերն անշուք էին ու կեղտոտ: Սրանց մեջ թագավորը ոսկի և մարգարիտ լցրեց: Մյուս երկուսը պերճ զարդարված էին և նախշված: Դրանց մեջ նա աղբ ու ավազ լցրեց:

— Գնահատեք և ընտրեք այս արկղերից որը ցանկանում եք,- ասաց թագավորն իշխաններին:

Նրանք առանց երկմտելու մատնացույց արին շքեղ արկղերը: Վրա ընկան, բացեցին, իսկ դրանք լցված էին աղբով:

— Այդպես կսխալվեք, եթե զարդարուն հագուստին պատիվ տաք և չտեսնեք հոգու աղտեղությունը: Այն մարդիկ, որոնց դուք արհամարհեցիք, արտաքուստ աղտեղի էին, իսկ ներքուստ ճոխացած էին բազում շնորհներով,- ասաց թագավորը:

The honor of clothing

A king was on his way with his army. He saw two holy fathers in fully worn and scratched clothes. The king descended from the horse, bowed in awe before them, and kissed their hands.

The two cartons were sweet and dirty. Among them the king filled them with gold and pearls. The other two were decorated and foreshadowed. He poured garbage and sand into them.

-Appreciate and choose from these boxes you want,» the king told the princes.

They pointed out the luxurious boxes without hesitation. They fell, opened, and they were filled with garbage.

«The people you despised were outwardly filthy, and inside were rich in many grace,» the king said.

1. Կետերի փոխարեն գրի՛ր մ կամ ն և բառարանով ստուգի՛ր:

Ամպաճույճ, ամբարտակ, անփարատ, ամբասիր, անբերան, ամպրոպ, հանմբերություն, համպատրաստից, անփառունակ, անպատեհ:

2. Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:

Վերջապես նրանք հասան հռչակավոր Խաչաղբյուրին: Առաջնորդը մագլցեց ժայռն ու անցնի մոտից մի պարան կապեց, որպեսզի տղաները կառնելով բարձրանան քարանձավ: Քարանձավային լճակից թասվող առվակի մեղմ խոխոջնն էր լսվում: Ջուրն այնքան թափանցիկ էր, որ հատակի խիտն ու ավազը երգում էին: Արշավախմբի որոնումները ցնցող արդյունք տվեցին: Տղաները այդ քարանձավից ոչ միայն նախամարդու իրեր գտան, այլև բազմաթիվ ստորգետնյա անձավներ, լճեր ու գետեր:

Աշխատանք դասարանում

,,Գրաբարյան օրեր,, նախագիծ

3. Ոչ ոք կարէ երկուց տերանց ծառայել. կամ զմին ատիցէ եւ զմիւսն սիրիցէ, կամ զմին մեծարիցէ եւ զմիւսն արհամարհիցէ։ (Մատթէոս Զ, 24)

ոք — մեկը, ինչ-որ մեկը, մի մարդ

ոչ կարէ — չի կարող

երկուց տերանց — երկու տիրոջ

զմին — մեկին

ատիցէ — ատի, կատի,պիտի ատի

ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ
Այս բառերն աշխարհաբա՛ր դարձրու (յուրաքանչյուրի դիմաց միայն մեկ բառ գրիր, որը համապատասխանի տեքստին).
սիրիցէ սիրել, մեծարիցէ մեծարել, արհամարհիցէ արհամարհել, զմիւսն մյուս։
Նախադասությունն աշխարհաբա՛ր դարձրու։ Ոչ ոք չի կարող երկու տիրոջը ծառայել, կամ մեկին կատի, կամ մեկին կսիրի, կամ մեկին կմեծարի և մյուսին կարհամարհի:

Երկու տիրոջ ծառա արտահայտությունը բացատրի՛ր։ Միաժամանակ երկու ճակատով կյանքում երկու կետերի մեջ ճողվող մարդ

Կարդա՛ ,,Թարգմանչաց տոնի,, մասին։ Կարող ես տեղեկություններ փնտրել նաև այլ աղբյուրներում։

Առաջադրանքներ
1. Ի՞նչ է ասում Իսահակյանը
Ա. Հայ ազգային երգի մասին
Բ. Կոմիտասի մասին
2. Դուրս գրի՛ր անհասկանալի բառերը և բացատրի՛ր:

Առանձնացրո՛ւ անհասկանալի բառերը և բացատրի՛ր բառարանի օգնությամբ։ Չկա

Ի՞նչն էր երեխաների ատելության պատճառը։
Կայզերը

Պատմվածքում տեղի ունեցածի վերաբերյալ գրի՛ր քո հիմնավորված կարծիքը։
Իմ կարծիքով ճիշտ չէ մարդուն տանջել եթե նա ոչնչում մեղավոր չի։

Նռնենիները
Մելիք հորեղբայրս երևի աշխարհի ամենաձախողակ ագարակատերն էր։ Սեփական երևակայության ձեռքը կրակն էր ընկել։ Սիրտը գեղեցկություն էր ուզում. ուզում էր, որ ծառ տնկի ու աճելը տեսնի։ Ես իմ ձեռքով հարյուրից ավելի նռնենի եմ տնկել։ Ես էլ հորեղբորս պես «Ջոն Դիրի» տրակտոր եմ քշել։ Սա հողագործություն չէր՝ զուտ արվեստ էր։ Հորեղբորս դուր էր գալիս ծառեր տնկել ու նայել, թե ոնց են աճում։
Հակառակի պես չէին աճում։ Պատճառը հողն էր։ Չոր էր։ Ոնց որ անապատ։ Հորեղբայրս, ձեռքը իր գնած վեց հարյուր քառասուն ակր տափաստանի կողմն անելով, երբևէ արտաբերած ամենահուզական հայերենով ասել էր. էստեղ, էս ահավոր անապատում ծաղկանոց կբացվի, հողի տակից սառն աղբյուրներ կբխեն, ու մի սքանչելի հեքիաթային գեղեցկություն կսարքենք։
Հա, հորեղբա՛յր, ասացի։


Մեր ընտանիքից հողակտորը տեսած առաջին ու միակ անդամն էի։ Գիտեր, որ կհասկանայի, թե նրան ի՛նչ ուժ էր սնանկացման մղում։ Հասկանում էի։ Գիտեի, ու ինքն էլ գիտեր, որ գնածը գրողի ծոցում՝ Սիեռա Նևադայի ստորոտում մի անպետք անապատ էր՝ չոր ցամաք հողից դուրս պրծած բոլոր տեսակի բուսականությամբ ծածկված, մեջը վխտացող մարգաշներ, սկյուռներ, քարադոդոշներ, օձեր ու հազար ու մի անապատային արարածներ։ Վերի երկինքը բազեներից, ճուռակներից ու արծիվներից բացի, ուրիշ ներկայություն չէր իմացել։ Լռության, մենության, ունայնության, շիտակության ու արժանապատվության տարածք էր՝ բնությունն իր ամենից հպարտ, ամենից չոր և ամենից գեղեցիկ պարզությամբ։
Հորեղբորս հետ մեր երկտեղ ֆորդից դուրս եկանք ու քայլեցինք պապակ հողի վրայով։
Էս հողն իմն է, ասաց հորեղբայրս։
Ոտքով չոր հողը բոթբոթելով՝ կամաց քայլեց։ Ոտքերի տակից մի մողես դուրս թռավ։ Հորեղբայրս ուսս բռնեց ու գամվեց տեղում։
Էս արարածն ի՞նչ էր։
Էս պստիկ մողե՞սը։
Հա, ի՞նչ էր։
Հաստատ չգիտեմ, բայց դրանց քարադոդոշ ենք ասում։
Քարադոդոշը մեզնից երեք ոտնաչափ հեռու կանգ առավ ու գլուխը շրջեց։
Հորեղբայրս պստիկ արարածին նայեց։
Թունավո՞ր է, հարցրեց։
Ուտե՞լը, հարցրի, թե՞ կծելը։
Էն էլ, էն էլ։
Չէ, ուտելու չի։ Բայց ոնց որ անվնաս է։ Էնքա՜ն եմ բռնել։ Որ բռնում ես՝ տրտմում են, բայց չեն կծում։ Կուզե՞ս բռնեմ։
Լավ կանեիր։
Կամա՜ց մոտեցա ու հանկարծակի վրան ընկա։ Հորեղբայրս նայում էր։
Զգու՛յշ, ասաց։ Հաստա՞տ թունավոր չի։
Շատ եմ բռնել։
Մողեսին մոտ տարա։ Փորձեց վախը ցույց չտալ։
Ի՜նչ լավ պստիկ արարած է, չէ՞։ Բայց ձայնը դողում էր։
Կուզե՞ս բռնել։
Չէ, դու բռնիր։ Ոչ մի անգամ սրա նման արարած մոտիկից չէի տեսել։ Ոնց որ աչքեր ունի։ Երևի մեզ կտեսնի։
Քե՛զ է նայում։
Հորեղբայրս ուղիղ քարադոդոշի աչքերին նայեց։ Քարադոդոշն ուղի՛ղ հորեղբորս աչքերին նայեց։ Էսպես կես րոպե իրար աչքերի էին նայում, վերջը մողեսը գլուխը շրջեց ու նայեց գետնին։ Հորեղբայրս թեթևացած շունչ քաշեց։
Հազարով լինեն՝ վայ թե մարդ էլ կսպանեն, ասաց։
Էդքան շատ մի տեղ չեն հավաքվում։ Մի տեղում դժվար մեկից ավելի տեսնես։
Դրանց մեծը վայ թե կծելով մարդ էլ կսպանի։
Էդքան չեն մեծանում։ Սրանց չափն էս է։
Փոքր չափի համեմատ ի՜նչ էլ մեծ աչքեր ունի։ Հաստատ գիտե՞ս, բռնելուց հո չե՞ն կատաղում։
Հենց ցած դրեցիր, մոռանում են։
Հաստա՞տ գիտես։
Չեմ կարծում, թե երկար հիշողություն ունեն։
Հորեղբայրս, ծանր շնչելով, մեջքն ուղղեց։
Պստիկ արարածին ցա՛ծ դիր, ասաց։ Ամենակարող Աստծու անմեղ արարածների հանդեպ բարի լինենք։ Թե թունավոր չի ու մկան չափի է մնում ու հազարներով մի տեղ չես տեսնի, ու հիշողությունը կարճ է, խեղճուկրակին տեղը դիր։ Մեր կողքին ապրող էս պստիկ արարածներին պիտի սիրենք։
Հա՛, սը՛ր։
Քարադոդոշին ցած դրեցի։
Կամա՛ց։ Իմ հողի էս տարօրինակ բնակչին չվնասես։
Քարադոդոշը ծլկեց, փախավ։
Էս պուճուր արարածները հազար տարի էս հողերում են ապրել, ասացի։
Հազա՞ր, ասաց հորեղբայրս, հաստա՞տ գիտես։
Չէ, ասացի, բայց կարծում եմ։ Ինչ որ է, հիմա էստեղ են։
Հորեղբայրս շուրջը նայեց՝ իր հողին, դեսուդեն աճած կակտուսներին, բիզ-բիզ խոտին ու վեր՝ կապույտ երկնքին։
Էսքան տարի սրանք ի՞նչ են կերել, հարցրեց։
Երևի միջատներ։
Ի՞նչ միջատներ։
Պստիկ բզեզներ։
Շարունակեցինք չոր հողով քայլել։ Գետնի մեջ ինչ-որ անցքերի հասանք, հորեղբայրս դրանց գլխին կանգնեց ու հարցրեց. սրանց մեջ ո՞վ է ապրում։
Մարգաշները։
Դրա՞նք ինչացու են։
Առնետի պես բան են՝ կրծողների դասից։
Էս բոլոր արարածներն իմ հողում ի՞նչ գործ ունեն։
Ի՞նչ իմանան՝ ում հողն է։ Ապրում են, էլի՛։
Տեսնես էն քարադոդոշն առաջ մարդու աչքերի նայած կա՞ր։
Չեմ կարծում։
Հո չվախեցա՞վ։
Ի՞նչ իմանամ։
Թե վախեցրել եմ, դիտմամբ չեմ արել։ Մի օր էստեղ տուն եմ սարքելու։
Չգիտեի։
Մի հոյակապ շքեղ տուն եմ սարքելու։
Մի քիչ հեռու չի՞։
Քաղաքից կես ժամվա ճանապարհ է։
Եթե ժամում հիսուն մղոն անցնես։
Մինչև քաղաք հիսուն մղոն չկա. երեսունյոթ է։
Հա, բայց էս ճանապարհով արագ չես գնա։
Աշխարհի ամենասիրուն տունն եմ սարքելու։ Էստեղ ուրիշ ապրողներ կա՞ն։
Մի երեք-չորս տեսակի օձեր։
Թունավո՞ր, թե՞ չէ։
Մեծ մասը՝ չէ։ Բացի բոժոժավոր օձերից։
Չլինի՞ ուզում ես ասել, որ էստեղ բոժոժավոր օձեր կան։
Բոժոժավոր օձերը սովորաբար էս հողերում են ապրում։
Քանի՞սը կլինեն։
Մի ակրի՞ վրա, թե՞ վեց հարյուր քառասունի՝ միասին վերցրած։
Մի ակրի վրա։
Մոտավոր ասած՝ երևի երեքը։
Ամեն ակրին՝ երեք հա՞տ։ Մոտավոր ասա՞ծ։
Կամ երկուսը։
Այսինքն՝ բոլորն իրար հետ քանի՞սը կանեն։
Հիմա հաշվեմ. մի ակրին՝ երկու, անգամ վեց հարյուր քառասուն։ Համարյա հազարուկես։
Հազարուկես բոժոժավոր օ՞ձ։
Ակրը մեծ է։ Մի ակրի վրա երկու օձը շատ չի։ Հազիվ աչքովդ ընկնեն։
Ուրիշ ի՞նչ թունավոր արարածներ կան էս կողմերում։
Ուրիշ չգիտեմ։ Մյուսները վտանգավոր չեն։ Բոժոժավոր օձն էլ վտանգավոր չի, եթե վրան չկանգնես։
Լավ, ասաց հորեղբայրս։ Առաջ անցիր, բայց ոտքերիդ տակ նայիր։ Բոժոժավոր օձ տեսնես՝ վրան չկանգնես։ Չեմ ուզում, որ տասնմեկ տարեկանում մեռնես։
Հա՛, սը՛ր, զգույշ կլինեմ։
Շուռ եկանք ու հետ գնացինք։ Ճանապարհին ոչ մի բոժոժավոր օձ աչքովս չընկավ։ Հորեղբայրս նստեց մեքենան ու գլանակ վառեց։
Էս անկենդան անապատն այգի պիտի դարձնեմ։
Հա՛, սը՛ր։
Դժվարություններս գիտեմ ու դրանց հախից գալու ձևն էլ գիտեմ։
Ո՞նց։
Քարադոդոշների մասի՞ն ես ասում, թե՞ օձերի:
Դժվարությունների։
Հը՛մ։ Նախ մեքսիկացիներ կվարձեմ ու գործի կդնեմ։
Որ ի՞նչ անեն։
Հողը մաքրեն։ Հետո ջրհոր փորեն։
Ջրհորը որտե՞ղ են փորելու։
Հողի մեջ։ Հետո՝ հենց ջուր ունեցանք, կասեմ, որ հողը վարեն։ Հետո կսկսեմ աճեցնել։
Ցորե՞ն։
Ցորե՞ն, գոռաց հորեղբայրս։ Ցորենն ինչի՞ս է։ Հացի եղածը հիսուն սենթ չի՞։ Նու՛ռ եմ աճեցնելու։
Բա նու՞ռն ինչ արժի։
Ի՞նչ իմանամ։ Էս երկրում ո՞վ է նուռ տեսել։ Հատը՝ տասը, տասնհինգ, քսան սենթ։
Էլ ուրիշ բան չե՞ս աճեցնելու։
Մի քանի ուրիշ պտուղներ էլ եմ մտքիս դրել։
Դե՞ղձ։
Հա, մի տասը ակր։
Ծիրան է՞լ։
Անպայմա՛ն։ Ծիրանը շատ անուշ պտուղ է։ Ինքը՝ սիրուն, բույրը՝ փառավոր, կորիզը՝ քաղցր։ Մի քսան ակր էլ ծիրանենի կտնկեմ։
Երանի մեքսիկացիները ջուրը գտնեն։ Էս հողի տակ ջուր կլինի՞։
Անպայմա՛ն, ասաց հորեղբայրս։ Կարևորը՝ գործը սկսենք։ Կասեմ, որ օձերից զգույշ մնան։ Նուռ, դեղձ, ծիրան…Է՞լ ինչ։
Թու՞զ։
Մի երեսուն ակր էլ թուզ։
Բա թթի՞ն ինչ կասես։
Թթենին շա՜տ սիրուն ծառ է, ասաց հորեղբայրս։ Մեր երկրում դրանք շատ էին աճում։ Հը՞, ինչքա՞ն տնկեմ, որ լավ լինի։
Մի տասը ա՞կր։
Լավ, է՞լ ինչ։
Ձիթենիներն էլ են սիրուն։
Հա, սիրուն են։ Մի տասը ակր էլ ձիթենիներ։ Է՞լ։
Վախենամ էս հողում խնձորենի չաճի։
Երևի, բայց խնձոր չեմ էլ սիրում։
Նա շարժիչը միացրեց, ու չոր հողից չոր ճանապարհ դուրս եկանք։ Մեքենան, թափ տալով, կամաց առաջ էր գնում, մինչև հարթ տեղ հասանք, ու ավելի արագ ընթացավ։
Տե՛ս, ասաց հորեղբայրս, որ տուն հասնենք, էս ագարակիս մասին մերոնց մոտ չխոսես։
Հա՛, սը՛ր։ (Ագարակի՞, մտածեցի։ Ի՞նչ ագարակ)։
Թող անակնկալ լինի, թե չէ տատիդ գիտես։ Ինչ որ մտքիս դրել եմ, կանեմ, հետո, որ գործն անենք, բոլորին ագարակ կբերեմ, թող զարմանան։
Հա՛, սը՛ր։
Տես՝ ոչ մի շունչ չիմանա։
Հա՛, սը՛ր։
Մի խոսքով, մեքսիկացիները գործի անցան ու հողը մաքրեցին։ Համարյա տասը ակրը՝ համարյա երկու ամսում։ Յոթ հոգով էին։ Քլունգներով ու բահերով էին աշխատում։ Ոչ մի բան չէին հասկանում։ Տարօրինակ գործ էր, բայց չէին բողոքում։ Կարևորը, որ իրենց վարձը ստանում էին, էլ ի՞նչ էր պետք։ Երկու եղբայր էին իրենց որդիներով։ Մի օր եղբայրներից մեծը՝ Դիեգոն, հորեղբորս քաղաքավարությամբ հարցրեց, թե արածի նպատակն ինչ էր։
Սենյո՛ր, ասաց, հազա՛ր ներողություն, կակտուսներն ինչու՞ ենք կտրում։
Ուզում եմ էս հողը մշակել, ասաց հորեղբայրս։
Մյուս մեքսիկացիներն իրենց լեզվով Դիեգոյին հարցրին, թե հորեղբայրս ինչ ասաց, ու սա թարգմանեց։
Սրանք մտածեցին, թե չարժի նեղություն քաշել ու հորեղբորս բացատրել, որ ուզածն անօգուտ է։ Ուղղակի շարունակեցին կակտուսները կտրել։
Ինչևէ, կակտուսները երկար կտրած չմնացին. մաքրած հողը շատ շուտով նորից կտրածի տեղն աճած կակտուսներով ու մացառներով ծածկվեց։ Հորեղբորս էս բացահայտումը, կասեի, ապշեցրեց։
Երևի կակտուսից ազատվելու համար հողը խոր պիտի փորվի, ասացի։ Երևի ճիշտ կանես՝ վարես։
Հորեղբայրս խնդիրը Ռայանի հետ քննարկեց, որը գյուղատնտեսական մեքենաների գործ էր անում։ Ռայանն ասաց՝ մեր օրերում ձիերի վրա հույս չեն դնի. ճիշտը տրակտոր աշխատեցնելն է, որ մի տարվա գործը մի օրում անի։
Մի խոսքով, հորեղբայրս «Ջոն Դիրի» տրակտոր գնեց։ Շա՜տ սիրուն էր։ Ռայանի մեխանիկներից մեկը Դիեգոյին տրակտոր վարել սովորեցրեց, և մյուս օրը հողամաս հասնելով՝ ես ու հորեղբայրս հեռվում անապատի քար լռության մեջ դղրդացող տրակտորը տեսանք։ Ասես խենթություն լիներ։ Խենթություն էր, որ կար։ Հորեղբորս կարծիքով հրաշալի էր։
Առաջընթա՛ց եմ ասել, վրա բերեց։ Էս էլ քեզ նոր ժամանակները։ Տասը հազար տարի առաջ հարյուր հոգով մի շաբաթում էնքան գործ չէին անի, ինչքան տրակտորը մի օրում է արել։
Տասը հազար տարի առա՞ջ։ Ուզում էիր ասել՝ երե՞կ։
Ինչ որ է։ Էս նոր հարմարանքներին ոչինչ չի հասնի։
Տրակտորը հարմարանք չի։
Բա ի՞նչ է, առարկեց հորեղբայրս։ Վարորդը նստած է։
Ո՞նց պիտի կանգներ։
Հենց որ գործը նստած ես անում, ուրեմն հարմարանք է։ Սուլել գիտե՞ս։
Հա, հորեղբայր։ Ի՞նչ մեղեդի կուզես սուլեմ։
Ոչ մի մեղեդի էլ չեմ ուզի։ Տրակտոր վարող մեքսիկացու՛ն սուլիր։
Ինչի՞ համար։
Կարևոր չի, դու սուլի՛ր։ Թող իմանա, որ էստեղ ենք ու արած գործից գոհ։ Երևի մի քսան ակր վարած կլինի։
Երկու ձեռքիս ցուցամատն ու միջնամատը բերանս դրի ու ինչքան ուժ ունեի՝ փչեցի։ Լավ, բարձր սուլեցի։ Բայց Դիեգոն ոչ մի նշան ցույց չտվեց, թե լսել է։ Ահագին հեռու էր։ Չհասկացա, թե սուլելը հորեղբորս ինչին էր պետք, մեկ է՝ նրա կողմն էինք գնում:
Էլի, ասաց հորեղբայրս։
Էլի սուլեցի, բայց Դիեգոն էլի չլսեց։
Մի քիչ էլ ուժեղ։
Երրորդ անգամ՝ թոքերումս ինչքան շունչ կար՝ սուլեցի, էնպես, որ հորեղբայրս ականջները փակեց։ Երեսս կասկարմիր կտրեց, բայց սուլոցս մեքսիկացուն հասավ։ Սա ընթացքը դանդաղեցրեց, տրակտորը շրջեց ու հողը մեջտեղից վարելով՝ դեպի մեզ շարժվեց։
Ուզում էիր, որ էսպես վարի՞։
Կապ չունի։
Րոպեուկես չանցած՝ տրակտորն ու մեքսիկացին մեզ հասան։ Մեքսիկացին երջանիկ էր։ Փոշիքրտինքը դեմքից սրբեց ու ցած իջավ։
Սենյո՛ր, ասաց, հրաշալի է։
Ուրախ եմ, որ հավանեցիր, ասաց հորեղբայրս։
Կուզե՞ք մի պտույտ տալ։
Հորեղբայրս հեչ չէր ուզում։ Ինձ նայեց։
Հը՛, ասաց, նստի՛ր։ Մի պտու՛յտ տուր։
Դիեգոն մեքենան բարձրացավ ու օգնեց, որ ես էլ բարձրանամ։ Ինքը նստեց վարորդի մետաղե աթոռակին, ես, նրանից բռնած, հետևում կանգնեցի։ Տրակտորը ցնցվեց ու տեղից շարժվեց։ Մեքսիկացին մի մեծ շրջան արեց ու հորեղբորս կանգնած տեղը վերադարձավ։ Ցած իջա։
Լավ, ասաց հորեղբայրս։ Գործիդ գնա։
Մեքսիկացին վարած տեղը հետ գնաց։
Ամիսներն անցնում էին, բայց հորեղբայրս ջուրը չէր գտնում։ Չորսբոլորը հորեր էին փորել, բայց ոչ մեկում ջուր չկար։ Պոմպեր տեղադրել տվեց, բայց ջուրը չկար ու չկար։ Տեխասից Ռոյ անունով ջրի մասնագետ եկավ, ու եղբայրների հետ սկսեցին տեղանքը հետազոտել։ Վերջը հորեղբորս ասացին, որ ջուրը կգտնեն։ Երեք ամիս տևեց։ Ջուրը ցեխոտ էր ու սակավ։ Մասնագետն ասաց, որ ժամանակի հետ կարգի կընկնի, ու Տեխաս վերադարձավ։
Երբ հողի կեսն արդեն մաքրած էր, ջուրը՝ գտնված, տնկելու ժամանակը եկավ։
Նռնենիներ տնկեցինք։ Ամենալավ տնկիներն էինք առել ու շատ թանկ։ Ընդհանուր առմամբ յոթ հարյուր ծառ տնկեցինք, մի հարյուրը՝ ես, հորեղբայրս՝ ութ թե ինը հատ։ Պապակ անապատում կորած՝ քսան ակր նռնենիների այգի ունեինք։ Հորեղբորս խելքն իրենը չէր։ Մենակ մի խնդիր կար. փողը վերջանալու վրա էր։ Ու փոխանակ գործը շարունակելու՝ ամբողջ վեց հարյուր քառասուն ակրը այգի դարձնելու, հորեղբայրս որոշեց ժամանակը, փողն ու եռանդը միայն նռնենիներին նվիրել։
Առա՛յժմ, ասաց։ Մինչև սկսենք նուռը ծախել ու փող վաստակենք։
Հա՛, սը՛ր։
Հաստատ չգիտեի, բայց ինձ թվում էր՝ էդ փոքրիկ ծառերից գոնե դեռ մի երկու-երեք տարի կարգին բերք չէինք ստանալու, թեև բան չասացի։ Հորեղբայրս մեքսիկացի բանվորներին ազատեց, ու ագարակը երկուսիս մնաց։ Տրակտորը մերն էր, հողը՝ մեծ, և ժամանակ առ ժամանակ գնում էինք տրակտորն աշխատեցնելու, որ կակտուսները հանենք ու նռնենիների արանքի հողը փխրեցնենք։
Ինչևէ, ժամանակի հետ ջրի խնդիրը կարգի չընկավ։ Մեկ էլ տեսար՝ հանկարծակի առատ աղբյուր կբխեր՝ համարյա մաքուր, ու հորեղբորս քեֆին քեֆ չէր հասնի, բայց մյուս օրը ջուրն էլի ցեխոտ ու նվազ կդառնար։ Ծառերն արմատ էին գցել ու ամրացել, բայց ծարավ էին մնում։
Երկու տարուց ծաղկեցին։ Հորեղբորս համար իսկական ցնծություն էր, բայց էդպես էլ պտուղ չտվեցին։ Ուղղակի գեղեցիկ էին. մեջը բան չկար։
Էդ տարվա բերքը երեք փոքրիկ նուռ էր։
Մեկը ես կերա, մյուսը՝ հորեղբայրս, իսկ երրորդը նրա սենյակում դրեցինք։
Հաջորդ տարի տասնչորս տարեկան դարձա։ Տարվա ընթացքում ինձ մի շարք լավ բաներ էին պատահել. հասկացել էի, որ գրել եմ սիրում ու հորեղբորս չափ հասակ էի առել։ Նռնենիներն էդպես էլ մեր գաղտնիքն էին մնացել։ Հորեղբորս թանկ էին արժեցել, բայց նա շարունակում էր հավատալ, թե շուտով մեծ բերք պիտի հավաքի, վաճառքից փողը հետ բերի ու անցնի անապատի մեջտեղը այգի սարքելու իր երազին։
Ծառերը մի փոքր մեծացան՝ համարյա աննկատ։ Մի մասը չորացավ ու մեռավ։
Թույլատրելի կորուստն է, ասաց հորեղբայրս։ Ակրից քսան ծառը թույլատրելի կորստի չափն է։ Բայց հիմա նորերը չենք տնկի։ Հետո։
Դեռ շարունակում էր հողի վարկը վճարել։
Հաջորդ տարի մի երկու հարյուր նուռ բերք հավաքեցինք։ Սիրուն արկղերի մեջ շարեցինք ու առաքեցինք Չիկագո՝ մի մեծածախ ընկերության։ Տասնմեկ արկղ եղավ։
Մի ամիս մեծածախ ընկերությունից ոչ մի լուր չունեինք, ու հորեղբայրս միջքաղաքայինով զանգ տվեց։ Ընկերության տերը՝ Դ’Ագոստինո անունով մի մարդ, հորեղբորս ասաց, որ նուռը չի ծախվում։
Արկղը քանիսո՞վ ես տալիս, գոռաց հորեղբայրս։
Մի դոլարով՝ ի պատասխան գոռաց Դ’Ագոստինոն։
Քի՛չ է, գոռաց հորեղբայրս։ Արկղը հինգ դոլարից մի սենթ պակաս չտաս։
Մի դոլարով էլ չեն առնում, գոռաց Դ’Ագոստինոն։
Ինչու՞, գոռաց հորեղբայրս։
Չգիտեն ինչ է, գոռաց Դ’Ագոստինոն։
Հետո կասես՝ գործարար ես, գոռաց հորեղբայրս։ Նու՛ռ են, ի՞նչ են։ Հինգ դոլարից պակաս չե՛մ տալիս։
Չի՛ վաճառվում, գոռաց մարդը։ Մի հատն ինքս կերա ու ոչ մի երևելի բան չտեսա։
Գի՞ժ ես, գոռաց հորեղբայրս։ Նռան պես պտուղ աշխարհում չկա։ Հինգ դոլարը կես գինն է։
Ի՞նչ անեմ, գոռաց Դ’Ագոստինոն։ Չե՛ն վաճառվում։ Պե՛տքս չեն։
Եղավ, կամաց ասաց հորեղբայրս։ Հետ ուղարկիր։ Արագ առաքումո՛վ։
Տասնմեկ արկղերը ստացանք։
Ամբողջ ձմեռ ես ու հորեղբայրս ազատ ժամանակ նուռ էինք ուտում։
Հաջորդ տարի հորեղբայրս հողի վարկը չկարողացավ վճարել։ Փաստաթղթերը նախկին տիրոջը վերադարձրեց։ Իմ ներկայությամբ։
Պարո՛ն Գրիֆիթ, ասաց, ստիպված եմ ձեր ունեցվածքը ձեզ վերադարձնել, բայց մի փոքրիկ խնդրանք ունեմ։ Քսան ակր նռնենի եմ տնկել ու շատ երախտապարտ կլինեի, եթե թույլ տայիք ծառերը խնամել։
Խնամե՞լ, զարմացավ Գրիֆիթը, ինչի՞ համար։
Հորեղբայրս փորձեց բացատրել, բայց չկարողացավ։ Ո՞նց բացատրես մեկին, որ կարեկից չի։
Մի խոսքով, հորեղբայրս հողը կորցրեց, ծառերն էլ հետը։
Մի քանի տարի անց միասին էդ հողամասը գնացինք ու քայլեցինք նռնենիների այգու կողմը։ Ծառերը մեկի պես չորացել էին։ Հողը էլի կակտուսներով ու տափաստանային մացառներով էր ծածկվել։ Չորացած նռնենիները չհաշված՝ տեղանքը աշխարհի արարումից ի վեր ունեցած՝ առաջվա տեսքն էր ստացել։
Մեռած այգու մեջ մի քիչ պտտվեցինք ու մեքենան վերադարձանք։
Նստեցինք ու քաղաք քշեցինք։
Ոչինչ չասացինք, որովհետև էնքա՜ն ասելիք կար, որ ոչ մի լեզվով չէիր ասի։
Առաջադրանքներ

1. Հորեղբոր համար ի՞նչ էր այգեգործությամբ զբավելը։ Նա շատ էր սիրում նրա տարածքը և սիրում էր նրա ծառերը։

2. Հորեղբայրն ինչպիսի վերաբերումունք ուներ իր հողատարածիք փոքրիկ կենդանիների, սողունների հանդեպ։ Նա նրանցից վախենում էր։

3. Հորեղբոր նախաձեռնած գործի վերաբերյալ գրի՛ր քո կարծիքը։ Ն

4. Ոչինչ չասացինք, որովհետև էնքա՜ն ասելիք կար, որ ոչ մի լեզվով չէիր ասի։ Ի՞նչ կարող էին ասել, ինքդ ձևակերպիր։ Նա շոկի մեջ էր և չուներ խոսք ասելու։

5. Ի՞նչ է ուզում այս ստեղծագործությամբ ասել, փոխանցել Սարոյանը։ Գնահատիր ինչ, որ ունես։

6. Առանձնացրո՛ւ անհասկանալի բառերը և մեկնաբանի՛ր։

Բենի նման մարդը պետք է որ կարողանար դաշնամուր նվագել: Ինչո՞ւ: Բենը պետք էր նվագել դաշնամուրը, որովհետև ինքը շատ էր ուում սովորել և սիրում էր նրա մեղեդին
Ինչո՞ւ էր աղջիկը կարծում, որ Բենը կունենա դաշնամուր: Դու ի՞նչ ես կարծում: Աղջիկը կարծում էր, որ Բենը կունենա դաշնամուր, որովհետև նա զգում էր, որ Բենին դա պետք է։
Քո կարծիքով ինչի՞ մասին է պատմվածքը: Իմ կարծիքով այս պատմվածքը տալիս է այն, երբ դու ինչ որ բան ուզում ես պետք է ձգտես։
Ինչպիսինն էր տղան և ի՞նչ բացահայտեց Էմին տղայի մեջ:
Առանձնացրո՛ւ այն հատվածները որտեղ երևում է տղայի վերաբերմունքը դաշնամուրի, երաժշտության հանդեպ:
Իսկ դու փորձե՞լ ես երբևէ որև երաժշտական գործիք նվագել, պատմի՛ր այդ մասին: Ես շատ եմ սիրում էլեկրական գիթառի ձայնը, ես հիմա ունեմ սովորական գիթառ և սովորաբար միացնում եմ տեսանյութ և սովորում ավելի շատ փոքր տևո։ղությամբ երգեր նվագել։

Փորձի՛ր բացատրել, թե ինչպե՞ս է կատարվել տրված բառերի տողադարձը:
Ան- օգուտ, ան- արվեստ, երկ-ոտանի, հյուսիս- արևելյան, նախ-օրոք, մանր-ատամ, բևեռ-աղվես:

Բառերը տողադարձված են բառակազմության սկզբունքով:


Ստուգի՛ր՝ տրված բառաշարքերի բոլո՞ր բառերն են ճիշտ գրված, և սխալներն ուղղի՛ր:
Ա.Դարբին, երբ, լիրբ, հարբել, նուրբ, որբ, սուրբ, սրբել, ուրբաթ, փրփուր, երփներանգ:

Բ. Խաբել, խաբեբա, շաբաթ, համբերել, համբուրել, համբույր, շամփուր, ճամփա:

Գ. Աղբյուր, եղբայր, ողբալ, աղբանոց, թուղբ:

Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված բառերից մեկը:
Անօդ տարածության մեջ մարդն իր մարմինը չի զգում: (անօդ, անոթ)

Աղջիկը դասավորեց արհեստանոցի բոլոր անոթները ու դուրս եկավ: (անօդ, անոթ)

Տղայի աղմկոտ ու անհանգիստ վարքը վախեցնում էր ծնողներին: (վարկ, վարք)

Նրանք ամեն ինչ արեցին իրենց արտադրանքի վարկը բարձր պահելու համար: (վարկ, վարք)

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը)

Ստուգի՛ր՝տրված բառաշարքերի բոլո՞ր բառերն են ճիշտ գրված, և սխալներն ուղղի՛ր:
Ա. Թարգմանել, կարգ, մարգարիտ, պարգև, արքա, քրքջալ, թարգմանություն, մարգարե:

Բ. Կարագ, թագավոր, ծագում, հոգի, ճրագ, օգնել, հագնել, սգավոր, նորոգել, մուգ, (կապույտ) ավագ:

Ստուգի՛ր տրված բառաշարքերի բոլո՞ր բառերն են ճիշտ գրված, և սխալներն ուղղի՛ր:
Ա. Արդար, դրդել, զվարթ, արդյոք, որդի, արդյոք, բրդել, կարդալ, երդում, արդյունք, արթնանալ, վաղորդյան, շքերթ, օրիորդ :

Բ. Ընդամենը, խնդիր, շանթահարել, ընդունել, կենդանի, ընդհանուր,դադար, օդանցք, անօթևան, բացօդյա:

Շարունակի՛ր գրել բառեր, որոնց մեջ կա իա տառակապակցությունը:
Ասիա, Անգլիա, Բելգիա, խավիար, լաբորատորիա, Կոլումբիա, Իսպանիա, կրիա:

. Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված բառերից մեկը:
Սիրտն անհանգստությունից թրթռաց ու կարծես մի պահ կանգ առավ:

(թրթռալ,թռվռալ)

Ամբողջ օրը խաղաց ու թռվռաց և միայն երեկոյան հիշեց խոստումը: (թրթռալ, թռվռալ)

Օրումեջ եկող այդ լուրերն էլ հարևանի զայրույթն անընդհատ բորբոքում էին ու գրգռում նրան: (գռգռալ, գրգռել)

Քարերը գռգռալով իջնում էին լանջն ի վար, թռչում իրար գլխից ու ձորում միայն դադար առնում: (գռգռալ, գրգռել)

Ծանոթացում ֆիզիկական մեծություն չափող մի քանի գործիքների հետ` հոսանքի ուժ չափող գործիք` ամպերաչափ, հոսանքի էլ. լարումը չափող գործիք` վոլտաչափ, ուժը չափող գործիք ուժաչափ, ջերմություն չափող գործիք` ջերմաչափ, ծավալ չափող ծավալաչափ, երկարություն չափող գործիք երկարաչափ, այս գործիքները բոլորը ֆիզիկական մեծություններեն չափում բոլոր գործիքների վրա կան թվեր և բաժանումներ արված ներփագծեր։

Բաժանումների գծիկները և որոշ գծիկների մոտ տրված թվերը միասին անվանում են գործիքի սանդղակ։

Ես վեր եմ կենում շատ շուտ՝ ժամը վեցին՝ զարթուցիչից, ուղղում եմ անկողինս, լվացվում եմ, մաքրում եմ ատամներս և սարքում նախաճաշ։ Ընդհանրապես ես սարքում եմ առատ նախաճաշ, որպեսզի ակտիվ լինեմ ամբողջ օրը։ Այսօր ես պատրաստեցի ձվածեղ նրբերշիկով և հացի վրա դրեցի պանիր։ Ես միշտ առավոտյան խմում եմ սև սուրճ։ Ես չեմ սիրում քաղցրավենիքներ, դրա համար չեմ ավելացնում շաքար։ Նախաճաշից հետո հագնվում եմ և գնում զբոսնելու շան հետ։ Մենք զբոսնում ենք այգում, որտեղ ես անում եմ առավոտյան նախավարժանք։ Հետո ես գնում եմ աշխատանքի։ Ես աշխատում եմ տնից ոչ այդքան հեռու՝ մթերքային խանութում վաճառող եմ։ Դրա համար ինձ պետք չէ ծախսել շատ փող տրանսպորտի վրա։ Ժամը իննին ես հասնում եմ աշխատանքի, բարևում եմ իմ գործընկերներին և սկսում եմ աշխատել։

Թարգմանությունը կատարվել է Ռուսերենից Հայերեն

Աղբյուր

Վերնագիր Թարգմանություն ռուսերենից հայերեն
Ժամանակահատված շուրջտարյա
նպատակ ավելի լավ սովորել թարգմանել և սովորել տարբեր բառեր։
ընթացք․ ի՞նչ է իրենից ներկայացնում նախագիծը, ինչպե՞ս պետք է իրականացվի, պետք է վերցնել ռուսերեն նյութ և թարգմանել հայերեն։
արդյունք․ ի՞նչ արդունք ենք ակնկալում։ Սովորել ավելի շատ բառեր։

Ես ծնվել եմ, ուրեմն պետք է երջանիկ լինեմ։ Ես ծնվել եմ իմ կարծիքով ամենալավ ընտանիքում։ Իմ և եղբորս համար շատ լավ բաներ են կատարում, որպեսզի մենք երջանիկ լինենք։ Մենք հիմա ունենք ամենն ինչ, որ չունեն մեծամաստնությունը`տուն, ուտելիք, խաղալիքներ և այլն։ Ես, երբ մեծանամ, ուզում եմ գոնե տասը տոկոս անտուն մարդկանց երջանիկ դարձնել։ Հիմա մենք սովորում ենք ամենալավ դպրոցում և ամենալավ դասընկերների հետ։

18

33, 11

25 27

350:50=7

6

19

35

23

156

1․Ինչ է նշանակում չափել որևէ ֆիզիկական մեծություն:

Ֆիզիկական մեծությունը համեմատել նույնատիպ մեծության հետ՝ միավորի հետ

2․Երկարության հիմնական և այլ  միավորները:Չափման գործիք

Երկարության հիմնական միավոր՝ մետր

Երկարության չափման գործիք՝ չափերիզ, չափաքանոն

Ժամանակի հիմնական միավոր՝ վարկյան

Ժամանակի չափման գործիք՝ վայրկենաչափ

Զանգվածի հիմնական միավոր՝ կիլոգրամ

Զանգվածի չափման գործիք՝ չափերիզ, կշեռք

3․Երկարության հիմնական և այլ  միավորները:Չափման գործիք

4․Ի՞նչ է չափիչ սարքի սանդղակ

Բաժանումների գծիկները ներկայացնում են սանդղակ

5․Ո՞րն է չափիչ սարքի չափման սահմանը

Սարքի սանդղակի ամենամեծ արժեքը

6Ի՞նչն են անվանում սանդղակի բաժամնման արժեք

Միացված երկու կետերի միջև հեռավորությունը

7.Ինչի՞ց է կախված չափման սխալը

Բաժանման արժեքից,քանոնի սխալ դիրքից և արդյունքը դիտելիս աչքի սխալ դիրքից

Բակտերիաների կառուցվածքը, բազմացումը, հիվանդությունները
օգտագործումը բնության մեջ և մարդու կյանքում

Պատասխանել հարցերին․

Ինչպե՞ս է մարդն օգտագործում կաթնաթթվային բակտերիաները
Ինչո՞ւ առանց բակտերիաների գործունեության կյանքն անհնար կլինի երկրի վրա։ Բակտերիաները լինում են հողի մեջ, նրանք քայքայում են մահացած կենդանիներին, եթե նրանք չլինեին մեր երկիրը ամբողջությամբ կլինեին սատկած կենդանիներով։

Գինեգործության մեջ ի՞նչ դեր ունեն օգտակար բակտերիաները։ Նրանք օգնում են գինուն դառնալ ավելի համեղ։

Բակտերիաների կողմից հարուցված ի՞նչ հիվանդություններ գիտես։ Լյարդերի քայքայում, թոքաբորբ։

Упражнение 1. Поделите слова на два столбика: с буквой з в приставке, с буквой с в приставке.
Разделить, безработный, распилить, бессовестный, бессердечный, возвратиться, воспитывать, испугаться, бездомный, вздрогнуть, разыскать, бездельник, вскрикнуть, раздать, бесшумный, чересчур, бессмертный, беспомощный.

Разледить

Безработный

Возвратиться

Бездомный

Вздрогнуть

Разыскать

Бездельник

Раздать

С

Распилить

Бессовестный

Бессердечный

Воспитывать

Испугаться

Вскрикнуть

Бесшумный

Чересчур

Бессмертный

Беспомощный

Упражнение 2. Вставьте з или с:
Здоровье, разсмотреть, возвратить, бездельник, разбить, изменить, безобразие, здравствуйте, воспитательница, безработный, испугаться, здесь, восхищаться, здание, поздороваться, рассердиться, изпользовать.

Дополнительное задание:

Упражнение 1. От данных ниже прилагательных образуйте новые с помощью приставки без(бес).

Сердечный, смертный, сильный, умный, шумный, звучный.

Бессердечный, бессмертный, бессилный, безумный, бесшумный, беззвучный

Упражнение 2. К данным словам прибавьте приставку раз-(рас-).
Делить, дать, свет, ставить, сердиться, гадать, сыпать, лить.

Разделить, раздать, рассвет, расставить, рассердиться, разгадать, рассыпать, разлить

Համապատասխանեցրո՛ւ մարմինները, նյութերը և թվարկի՛ր դրանց կիրառություններ.
երկաթե դարպաս-երկաթ, երկաթե գամ-երկաթ, ալյումինի փոշի-ալյումին, ածխածին-ածուխ, ալյումին-ալյումին, ալյումինե լաթիթեղ-ալյումին, մատիտի միջուկ-միջուկ, գրաֆիտ-գրաֆիտ, ապակե բաժակ-ապակի, երկաթ-երկաթ, ապակի-ապակի։

2. Վերհիշիր, թե սենյակային ջերմաստիճանում որ նյութն է հեղուկ վիճակում

1) գրաֆիտ

2) սնդիկ

3) ազոտ

4) թթվածին

Գործնական քերականություն

1. Կետերի փոխարեն հերթով գրի՛ր տրված հոմանիշները: Բացատրի՛ր ստացված նախադասությունների իմաստային տարբերությունները կամ նրբերանգները:



Գնում էր կախարդական մատանին (փախցնելու, գողանալու):

Գնում էր կախարդական մատանին փախցնելու։ արկածային հասկաթություն։

Գնում էր կախարդական մատանին գողանալու։ Գողանալ թանկարժեք իր։

Այս ձողը (ծռի՛ր, թեքի՛ր, խոնարհի՛ր):

Այս ձողը ծռիր։ Սովորական։

Այս ձողը թեքիր։ Գերական։

Այս ձողը խոնարհիր։ Գեղավերստական։

… (ուզում, ցանկանում, տենչում, մաղթում) ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք:

Ուզում ենք, որ մեր քաղաքի միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք։ Սովորական։

Ցանկանում ենք, որ մեր քաղաքի միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք։ Լավ կլիներ, եթե այդպես լիներ։ Գրական։

Տենչում ենք, որ մեր քաղաքի միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք։ Գեղարվեստական։

Մախթում ենք, որ մեր քաղաքի միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք։ Սխալ։

Ինչ ուզում ես՝ (գրիր, շարադրիր, փորագրիր, գրի առ), ես կկարդամ:

Ինչ ուզում ես՝ գրիր, ես կկարդամ: Սովորական

Ինչ ուզում ես՝ շարադրիր, ես կկարդամ: Գրական։

Ինչ ուզում ես՝ փորագրիր, ես կկարդամ: Գեղարվեստական
Ինչ ուզում ես՝ գրի առ, ես կկարդամ: Գրական։

2. Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի:

Իջնել, սահմանել, հափշտակել, շռայլել, թեքվել, կարգել, հոշոտել, վատնել, խլել, կքվել, քամուն տալ, բզկտել, կորզել, ծվատել, խոնարհվել, ծախսել, պոկել, հաստատել, ճկվել, պատառոտել, հակվել, շորթել, մսխել, գզգզել, որոշել, կռանալ, գողանալ, ծռվել:

Թեքվել, ծռվել, ճկվել, հակվել, կռանալ, կքվել, խոնարհվել։

Ծվատել, բզկտել,

Պոկել, խլել,

Գողանալ, հափշտակել, վատնել

3.Նախադասություններում սխալ գործածված բառեր և արտահայտություններ կան, գտի՛ր և ուղղի՛ր:


Այդ հավաքին իր մասնակցությունը բերեց նրանց առաջնորդը:
Սպիտակ գույնի զգեստը քեզ շատ է սազում:
Ոսկեծամ մազերով մի աղջիկ գալիս է աղբյուրը ջրի:
Մոտենում է աղջկա մոտ և տեսնում, որ մի վիշապ, գլուխը նրա ծնկներին, քնել է:
Ու հանկարծ սիրահարվել էր այդ աղջկա վրա:
Այլևս առավոտներն էլ չէին երգում:
Գառնուկները հոտոտում էին հողի բույրը:

1. Տրված բառերը տեղադրի՛ր կետերի փոխարեն՝ համապատասխանեցնելով նախադասություններին:


Տաղտկալի,խաբել, արտասուք,կարկառել,խարխափել, խախտել, հռետոր:

Ոչ մի նոր բան չկա, այստեղ միշտ նույն տաղտկալի ֆիլմերն ու նկարները կտեսնես:

Հռետոր այնպիսի մի ելույթ ունեցավ, կարծես ամբողջ կյանքում այդ մասին էր մտածել:

Մթության մեջ արտասունք տագնապած ու անհույս փնտրում էր ճանապարհը:

Ինչո՞ւ ես երդվում, որ հետո էլ ստիպված ես լինում խախտել երդումդ, խաբել ինքդ քեզ:

Արտասուք հոսում էր աչքերից, բայց էլի կատակում էր ու փորձում ժպտալ:

Ձեռքերը Կարկառել դեպի երկինք ու ինչ-որ բան էր մրմնջուն:

2. Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:



Պատկերացրեք, որ երկրի վրա մեզ հետ միասին ապրում են էակներ, որոնց

կյանքի ժամանակամիջոցը՝ ծնունդից մինչև մահ, տեղավորվում է վայրկյանի հազարերորդական մասում: Այդպիսի յուրաքանչյուր էակի կյանքի ընթացքում դիտվող աշխարհը ակնթարթային լուսանկարը կլինի: Այդ նկարի մեկ տարօրինակ դիրքերում քարացած անշարժ էակներ՝ մարդիկ կլինեն:

3. Բաց թողնված տառերը լրացրո՛ւ:



Երկրագնդի վրա կյանքը հավանաբար ծովում է սկզբնավորվել: Ու թեև զարմացման միլիոնավոր տարիներ են անցել, հիմալ մարդու մարմնի հյուսվածքները ողողվում են աղային լուծույթով, որն իր բաղադրությամբ շատ նման է ծովի ջրին: Դրանք անհրաժեշտ են նյութափոխության և օրգանիզմի ամբողջ գործընթացի համար: Բայց ջուրը միայն օրգանիզմի առողջ և արդյունավետ գործունեությանն է նպաստում: Ծովն ինքնին սննդամթերի աղբյուր է: Վերջապես նաև ջրային ճանապարհների մասին հիշենք:

Հետևյալ գոյականներից ո՞րը ֆիզիկական մարմին չի բնորշում.
ա) կուժ

բ) բաժակ

գ) ստվեր

դ) մատանի

2. Հետևյալ առարկաներից ո՞րը չեն պատրաստում ապակուց և ինչո՞ւ.

գավաթ, փորձանոթ, բաժակ, խաղալու գունդ, ֆուտբոլի գնդակ։

Ֆուտբոլի գնդակ, որովհետև, երբ նրանով հարված են այն կփշրվի։

3. Դասարանը բաժանվում է 2 խմբի։ Յուրաքանչյուր խումբ գրում է նյութերի և մարմինների անուններ։ Հաղթում է այն խումբը, որն առավել մեծ թվով ճիշտ օրինակներ է գրում։ Հաղթող խմբի բոլոր անդամները խրախուսվում են:

Մարմիններ

Բաժակ, լուսին, արև, ամպ, սեղան, համակարգիչ, շիշ, պահարան, մազակալ, անոթ

Նյութեր

Ջրածին, սոդա, փայտ, երկաթ, պլաստիկ, մետաղ, շաքար, աղ, ջուր, սուրճ

1.Կատարելով նույնական ձևափոխություններ՝ պարզեցրե՛ք արտահայտությունը.
ա) 15 + 3(6 − 4) + 3² = 15+6+9=30
բ) (1 + 2)² − 3(2 + 1)=3×3-9=0
գ) 7x + (10 − 6)x + 11 =11x+11

դ) 0x + (2x + 1)=2x+1
ե) 1 + 1 + 2 + 4 + 8 + 16 =32

զ) x + 2x + 4x + 8x + 16x=31x
է) 1 + 2b + 4 + 8b=10b+5

2.Պարզեցրե՛ք արտահայտությունը և հաշվե՛ք արժեքը փոփոխականի տրված արժեքի դեպքում.
ա) (7x − 3) + (4x − 1), երբ x = 2,=18
բ) (a + 8) + (6 − 2a) + (2a + 1), երբ a = 5,=20
գ) y + (−y + 1) + (2y + 10), երբ y = 0, =11
դ) x + (2x − 1) + (3x − 2), երբ x = 2=9

Աշխատանք դասարանում

Գործնական քերականություն

1. Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված բառերից մեկը:
Իր անկյունում նստած՝ մրմռում էր ու ինչ-որ բան նկարում. ոչ մեկն ու ոչինչ չի հետաքրքրում: (մռմռալ, մրմռալ)

Սիրտը մռմռում էր, երբ հանկարծ նորից հիշում էր ցավից ու վիրավորանքից այլայլված այդ դեմքը: (մռմռալ, մրմռալ)

Իրենց ձյունափառ գագաթները երկինք են կարկառել ու սպասում են: (կարկառել, կռկռալ)

Բայց ինչո՞ւ եք անհամբեր կռկռում, սպասե՛ք, էլի՛: (կարկառել, կռկռալ)

Նա անապատում բարբառում էր, ասում ճշմարիտ ու մարգարեական բաներ, բայց ո՞վ էր լսողը: (բարբառել, բռբռալ)

Անմիտ ու անշնորհք բռբռում ես. ո՞վ կհասկանա, թե ի՛նչ ես ասում: (բարբառել, բռբռալ)

2. Ուշադրությո՛ւն դարձրու տրված բառերի կազմությանն ու ուղղագրությանը և օրինաչափությունը բացատրի՛ր:

Ա. Ոսկեվառ, գինեվաճառ, գերեվարել, ոսկեվազ, հոգեվարք, կարեվեր (ծանր, կարի վերք ստացած, խոցված):

Բ. Ոսկևորել, գոտևորել, ուղևոր, ուղևորվել, սերկևիլ, հևիհև:

Ա խմբում և տառը գրված է առանձին (եվ) իսկ Բ խմբում միասին(և) ի+ա=ե

3. Կետերի փոխարինի՛ր եվ հնչյունակապակցությունն արտահայտող մեկ կամ երկու տառով:

Երթևեկել, Եվա, նաև, անձրևաբեր, առևտուր, ոսկեվարս, գերեվաճառ, դափնեվարդ, արևելաեվրոպական, սևագրել, Եվրոպական, հևասպառ, ուղեվճար, ուղևոր:

4. Տրված բառերը տեղադրի՛ր կետերի փոխարեն՝ համապատասխանեցնելով նախադասություններին:

Նախօրոք, շնորհք, մեհյան, ներողություն, խոչընդոտող, նրբանկատ, առօրյա։



Այնքան շատ են խոչընդհոտողները ու խանգարողները, որ էլ ոչինչ չեմ ուզում անել:

Դե՛, ցո՛ւյց տուր շնորհքդ, թող տեսնեն, թե ինչեր ես անում:

Նախօրոք ամեն ինչ պատրաստել էր, որ հետո իրար չխառնվեր:

Առօրյա մանր-մունր հոգսերով է տարվել ու մոռացել մեր պայմանը:

Ներեղություն խնդրեց ու հանգիստ դուրս եկավ. կարծես ոչինչ չէր եղել:

Հեթանոսական մեհյան տեղում է կառուցվել այս տաճարը:

Շատ ներբանկատ մարդ է. երբեք ընկերներիս մոտ ինձ դիտողություն չի անում:

Մանրամասներ Սարոյանի կյանքից

Վիլյամ Սարոյանի մասին, թվում է, հայտնի է ամեն ինչ: Բոլորը գիտեն նրա մասին նույն տեղեկությունները. Վիլյամ Սարոյան` ծնունդով` հայ, աշխարհահռչակ գրող, մարդասեր: Սակայն նրա անձնական կյանքի շատ մանրամասներ հայտնի են միայն նեղ շրջանակներին, մասնագետներին եւ նրանց, ում համար Վիլյամ Սարոյանն առաջինն է: Ստորեւ կփորձենք ներկայացնել ոչ այնքան հայտնի փաստեր նրա կյանքից:
Սարոյանը ծնվել է 1908 թ-ին, Կալիֆորնիայում` Բիթլիսից գաղթած հայ ընտանիքում: Ամուսնու մահից հետո Թագուհի Սարոյանը ստիպված էր մանկատուն հանձնել երեխաներին: Հոր մահն ու մանկատուն տեղափոխվելը մեծ փորձություն էին փոքրիկ Վիլյամի համար: Այդ շրջանն այսպես է հիշում Սարոյանը.ՙՄանկատան ճանապարհին ես սկսեցի լաց լինել:Մայրս նախատեց ինձ` ասելով`” Դու արդեն տղամարդ ես, իսկ տղամարդը չի լալիս” : Ես դադարեցի լաց լինել” : Տարիներ անց Սարոյանին նվիրված գրքում որդին` Արամ Սարոյանը, հոր այս փորձությունը համեմատեց պարզ ու մաքուր գետի հետ, որը կտրուկ եղանակի փոփոխության պատճառով ստիպված էր վերածվել սառցադաշտի, սակայն իր պարզությունը չկորցնելով` արտացոլեց շրջապատի գեղեցկությունը,,:

Վերադարձը մանկատնից չդարձավ վերադարձ դեպի կյանք, ինչպես կարծում էր գրողը: Աշխատանքը հեռագրատանը փշրեց նրա բոլոր հույսերը: Վիլյամը ստիպված էր օգնել մորը, ով ոչինչ չէր խնայում ընտանիքի գոյատևման համար: Տասներեքամյա երեխայի համար դա բարդ փորձություն էր: Հետագայում նա իր հուշերում գրում է.” Մի օր հարևան երեխաներն ինձ կանչեցին բեյսբոլ խաղալու, և ես, շատ լավ գիտակցելով, որ պետք է մնացած թերթերը վաճառեմ, չկարողացա հրաժարվել այդ առաջարկից և միացա ընկերներիս: Հանկարծ լսեցի մորս ձայնը. ,, Ինչո՞վ ես զբաղված,,: ,,Խաղում էի, մայրի՛կ,,,- պատասխանեցի ես: Մորս մեկ հայացքը բավարար եղավ, որ վերադառնամ աշխատանքիս: Այդ օրվանից հետո հասկացա, որ չպետք է նմանվեմ մյուս երեխաներին” : Սարոյանը սկսեց գրել արդեն մանուկ հասակում: Սակայն նա երևակայական պատմություններ չէր հորինում, այլ արտացոլում էր շրջապատող աշխարհը` իր լավ և վատ կողմերով: Վիլյամ Սարոյանը իր գրող դառնալու ճանապարհին շատ փորձություններով է անցել. եղել է բատրակ, սևագործ բանվոր, փոստատար, վարձու զինվոր և այլն: Եւ այդ ամենի հետ մեկտեղ նա գրել է: 1933 թվականին հայկական ամսագրերից մեկում լույս տեսավ Սարոյանի պատմվածքներից մեկը, որը մեծ հաջողություն և հռչակ բերեց նրան: Մեկ տարի անց նրա” Խիզախ պատանին մարզաձողի վրա” վիպակը այնպիսի հաջողություն ունեցավ, որ երիտասարդ հեղինակին հրավիրեցին Հոլիվուդ: 1940 թվականին նա արժանացավ ԱՄՆ-ում ամենախոշոր գրական Պուլիտցերյան մրցանակի: Սակայն գրողի մեծությունն այս պարագայում էլ երևաց. Սարոյանը հրաժարվեց մրցանակից` հայտարարելով, որ դրամի ուժն իրավունք չունի խնամակալելու արվեստը: Նա իրեն համարում էր ազատ և անկախ գրող:
Կարող ենք ենթադրել, որ Սարոյանի անկախության ձգտումը բերեց նրան, որ 1942 թվականին նա հիմնեց իր սեփական թատրոնը, որը երկար չգոյատևեց: Նույն թվականին նրա” Մարդկային կատակերգությունը” էկրանավորվեց Հոլիվուդում: Այսպիսով Սարոյանը դարձավ ճանաչված գրող:
Սարոյանի ողջ կյանքն արտացոլվել է նրա գրքերում: Նրա բոլոր ստեղծագործությունները մի անվերջանալի պատմություն են իր մասին: Սարոյանը իր ընթերցողի հետ խոսում է պարզ ու մատչելի լեզվով, իր իսկ բնորոշմամբ`” մարդկային սրտի համընդհանուր լեզվով, որը հավերժական է և նույնը` բոլորի համար աշխարհում” : Սարոյանը իր ստեղծագործություններում առավելագույնս օգտագործել է իրեն հարազատ” հայկականությունը” : Նա գտնում էր, որ իր գրական արտադրության լավագույն տարրը հայկականությունն է, սակայն դրա հետ մեկտեղ նա իրեն նաև համարում էր ամերիկացի: Իր իսկ բնորոշմամբ` հայ` արյունով, ամերիկացի` միջավայրով:” Հայաստանը ես սիրեցի միանգամից,- հիշում էր Սարոյանը,- այդ սերը հայրենիքիս հանդեպ շատ ավելի վաղ էր դրոշմված իմ սրտում” : Նա անընդմեջ ճամփորդում էր` շրջագայություններ Եվրոպա, աշխարհի տարբեր երկրներ, այդ թվում և հայրենիք` Հայաստան: Առաջին անգամ Սարոյանը եղել է Հայաստանում 1935 թվականին, ապա 1960, 1975-ին այսեղ նշել իր 70-ամյակը: Հանդիպումները հաջորդում էին մեկը մյուսին` լրագրողներ, երկրպագուներ, հրատարակիչներ: Հազվադեպ էր կարողանում ժամանակ հատկացնել ընկերներին, հարազատներին: Վերջապես մի օր որոշում է հանդիպել իր ընկերներին: Այս հանդիպման ընթացքում Սարոյանի ընկերներից մեկը նրան ծանոթացնում է Քերոլ Մարկուսի հետ:17-ամյա շիկահեր գեղեցկուհի Քերոլը մի ակնթարթում գերում է Սարոյանին: Քերոլը խիստ տարբերվում էր Սարոյանին շրջապատող կանանցից: Նա հաճախ էր մորից և քույրերից բացասական կարծիքներ լսում նմանատիպ կանանց հասցեին: Չնայած մի շարք տարբերություններին, որ բաժանում էին Վիլյամին ու Քերոլին` նրանց միավորում էր այն, որ երկուսն էլ գաղթականներ էին` ամերիկյան աշխարհին չպատկանող ազգություններ: Քերոլ Մարկուսը` հրեա, ինչը Սարոյանը բացահայտեց ամուսնությունից տարիներ անց, Սարոյանը` հայ: Չնայած բոլոր տարաձայնություններին և վեճերին` 1943 թվականի փետրվարյան ձնառատ մի օր, նրանք ամուսնացան: Քերոլն արդեն հղի էր: Սարոյանը զինվորական ծառայության մեջ էր, երբ 1943 թվականին լույս աշխարհ եկավ նրա առաջնեկը: Ծնողները նրան Արամ կոչեցին. դա Սարոյանի ամենասիրելի հայկական անունն էր: 1946 թվականին ծնվեց Վիլյամի և Քերոլի դուստրը, ում տվեցին Լյուսի անունը` ի հիշատակ Սարոյանի տատիկի: Ամուսնու և կնոջ միջև հաճախ էին տարբեր առիթներով վեճեր առաջանում: Սարոյանին կնոջ հետ հաճախ կարելի էր հանդիպել Չառլի Չապլինի և Օոնա Օ’նեիլի հետ, ով Քերոլի մանկության ընկերուհին էր: Հերթական հանդիպումից հետո` Սարոյանը, կնոջ հետ վերադառնալով տուն, բացահայտեց մի բան, որը Քերոլը տարիներ շարունակ թաքցնում էր ամուսնուց:
Նա համարձակություն չէր գտնում Սարոյանին հայտնելու իր ազգային պատկանելության մասին, լավ գիտակցելով, որ ամուսինը չէր ների իրեն: Շատ անգամներ էր փորձել ասել նրան, սակայն անմիջապես հիշում էր Սարոյանի խոսքերը.” Ոչինչ աշխարհում չի կարող մեզ բաժանել, եթե իհարկե հրեա չես” : Հրեաների և հայերի բարդ հարաբերությունների մասին Սարոյանը գիտեր դեռ մանկուց: Երբեք չէր կարողանում մոռանալ մանկության իր այս հուշը: Տասներկու տարեկան էր, երբ հրեական մի խանութի ցուցափեղկին տեսավ մեծ տառերով գրված ’’Զեղչ’’: Ուրախանալով` ավելի մոտեցավ և նկատեց, որ շատ ավելի փոքր տառերով գրված էր`” Հայերին մուտքն արգելվում է” : Այդ գիշեր Քերոլը որոշեց վերջ դնել իր ստին: Ամուսինները արդեն քնում էին. հանկարծ Քերոլը արտասանեց.
-Ես հրեա եմ :
Վիլյամը անմիջապես ցատկեց մահճակալից:
-Ինչպե թե, ճիշտ հասկացա քեզ,ուզում ես ասել, որ դու հրեա ես: Դե վե՛րջ տուր, քեզանից ի՞նչ հրեա: Ինչպե՞ս կարող է քեզ նման գեղեցկուհին հրեա լինել:
Ճշմարտությունը բացահայտելուց հետո Սարոյանը լքեց կնոջն ու երեխաներին: Նրանց ամուսնությունը տևեց մոտ վեց տարի: Ամուսնալուծությունից հետո Քերոլը մի քանի անգամ փորձեց կապ հաստատել նախկին ամուսնու հետ, սակայն ապարդյուն: Սարոյանը ստեղծագործում էր, ճամփորդում: Քերոլ Մարկուսը երիտասարդ, գեղեցիկ կին էր և ոչ մեկի համար զարմանալի չեղավ այն նորությունը, որ որոշ ժամանակ անց ստացավ ամուսնության առաջարկություն և, երկար չմտածելով, համաձայնվեց ամուսնանալ մեկի հետ, ով շատ նման էր նախկին ամուսնուն` նույնպես հայտնի, տարիքով մեծ, սակայն, ի տարբերություն Սարոյանի, հարուստ և ռոմանտիկ: Սարոյանին ցնցեց այն լուրը, որ Քերոլը պատրաստվում է ամուսնանալ: Նա արեց հնարավորն ու անհնարինը` հետ բերելու Քերոլին: Խնդրեց ևս մեկ հնարավորություն տալ իրեն: Քերոլը շուտով համաձայնվեց երկրորդ անգամ ամուսնանալ Վիլյամի հետ: Նրանք մեկնեցին տոնելու երկրորդ հարսանիքը: Մի քանի օր անց նրանց միացան Չապլինը` կնոջ հետ` իրենց զբոսանավով:
Երկրորդ ամուսնությունը ևս զերծ չմնաց տարաձայնություններից: Ամուսինների ամենօրյա վեճերը ի վերջո բերեցին երկրորդ ամուսնալուծությանը: Նրանք բաժանվեցին. Սարոյանը նույնիսկ փորձեց կնոջից վերցնել երեխաներին և նրանց դաստիարակությունը վստահել Թագուհուն: Սակայն ապարդյուն: Քերոլը ոչ միայն գեղեցիկ, այլև խելացի կին էր: Նա հանդիմանեց ամուսնուն և ամեն գնով վերադարձրեց երեխաներին: 1959 թվականին Քերոլն ամուսնացավ հայտնի բեմադրիչ Վոլտեր Մեթյուի հետ: Երեխաները հոր հետ հաճախ էին հանդիպում, Սարոյանը գումար էր հատկացնում նրանց: Չնայած այս ամենին` երեխաները, հատկապես որդին, բարդ հարաբերությունների մեջ էին հոր հետ: Ոչ ոքի չէր հաջողվում մեղմել տարաձայնությունը հոր և որդու միջև: Տարիներ անց Սարոյանը ծանր հիվանդացավ: Հիվանդությունը լիովին քայքայեց նրան: Նա գիտեր, որ արդեն երկու տարի տառապում է քաղցկեղով: Հիվանդությունը գլուխ բարձրացրեց. Սարոյանին հաշված ժամեր էին մնացել: Լյուսին յոթ տարի չէր հանդիպել հորը: Այդ օրերին նա ճանապարհ ընկավ, խելագարի պես հասավ հիվանդանոց` վերջին հրաժեշտը տալու հորը: Որդուն Սարոյանը չէր ցանկանում տեսնել: Արամը երկու շաբաթ սպասեց, մինչ որոշեց տեսնել հորը մահից առաջ: Նախքան այդ երեք տարի չէին հանդիպել: Հանդիպումը որդու և թոռնուհու հետ շատ հուզիչ էր:” Ես գրկեցի հորս և համբուրեցի նրա ճակատը, — պատմում էր Արամ Սարոյանը, — և հանկարծ լսեցի թույլ ձայնով արտասանած նրա այս խոսքերը. — Շնորհակալ եմ, Արա՛մ: -Ես եմ շնորհակալ, հայրի՛կ: -Սա կյանքիս և արդեն մահվանս ամենաերջանիկ օրն է, — թույլ ձայնով շշնջաց հայրս” : Վիլյամ Սարոյանը մահկանացուն կնքեց` նախապես կտակելով իր աճյունից մի բուռ հանձնել հայկական հողին: Կատարվեց մեծանուն գրողի վերջին կամքը: Այժմ պանթեոնում` մյուս հայ արժանավորների կողքին, գտնվում է նրա գերեզմանը:

Աղբյուրը

1. Առանձնացրո՛ւ և բացատրի՛ր անհասկանալի բառերը։
2. Բնութագրի՛ր Սարոյանին՝ տեքստից մեջբերումներ և եզրակացություններ անելով։ Լավ երևակայությունով հայ։
3. Ներկայացրո՛ւ, թե Սարոյանի որ ստեղծագորոծություններում /քո ընթերցածներից/ ես նկատում հայկականությունը ։ Նռնենիներ

My friends Astghik, Ani and Mariam like do handmade work. But i don’t. My hobby is swimming. I like swim the pool or the sea. When i was little we often went to the sea. That why i like water. I want to go swimming. I really like it. When we go to the sea or to the pool I always want to stay there for 10 hours. I think i go to swimming with Asghik.

105, 75

69-41=28

150, 30

Այս ամառը շատ արագ անցավ, որովհետև մոտավոր 1 ամիսը ցուրտ էր։ Բայց ես շատ ուրախ եմ, որ դպրոց եմ գալիս, միայնակ մեկ բան չեմ սիրում առավոտյան արթնանալը, երբ լավ երազ է ու մայրիկդ։

-Եվուլ, արթնացի։

Դա չեմ սիրում, բայց սովորել սիրում եմ։ Նաև շատ եմ սիրում իմ դասընկերներին ես 3-րդ դասարանից այստեղ եմ և համարյա բոլորը մնացել են այս դպրոցում։ Դա շատ լավ է, որ մենք մտերիմ ընկերներ ենք և կարծում եմ կմնանք։ «Սեպտեմբերի մեկը» այս արտահայտությունը ոչ բոլորն են սիրում, բայց ես հիշում եմ միշտ լավ հիշողություններով իմ յոթ սեպտեմբերի մեկերը։

Իր գործունեության շեմին Այնշտայնը կարծում էր, որ Նյուտոնյան մեխանիկան այլևս բավարար չէ համապատասխանեցնելու դասական մեխանիկայի օրենքները էլեկտրամագնիսական դաշտի օրենքների հետ։ Այս գաղափարը և ուղղորդեց նրան զարգացնելու իր հարաբերականության հատուկ տեսությունը։ Այնշտայնը հասկացավ, որ հարաբերականության սկզբունքը կարելի է տարածել գրավիտացիոն դաշտերի վրա, որին և հետևեց 1916 թվականին գրավիտացիոն տեսության ստեղծումը, որի մասին նա հրատարակեց Հարաբերականության ընդհանուր տեսություն հոդվածը։ Նա շարունակում էր զբաղվել վիճակագրական մեխանիկայի և քվանտային տեսության պրոբլեմներով, որոնք հանգեցրին մասնիկների տեսության և մոլեկուլների շարժման նրա բացատրությանը։

1917 թվականին Այնշտայնն ուսումնասիրեց նաև լույսի ջերմային հատկությունները, որոնք լույսի ֆոտոնային տեսության հիմք հանդիսացան։ Նա հարաբերականության ընդհանուր տեսությունը կիրառեց որպեսզի մոդելավորի տիեզերքի կառուցվածքը որպես ամբողջություն։

Գերանը 12 մասի կտրելու համար քանի° տեղից է պետք սղոցել: 11

Գնացքը կազմված է 10 վագոնից:Գայանեն նստած է վերջից հաշված երրորդ վագոնում:Սկզբից հաշված որերորդ վագոնում է գտնվում Գայանեն: 8

Աշոտը սկսեց լուծել խնդիրները սկսած 7 համարից:Քանի°խնդիր լուծեց նա,եթե վերջին խնդիրը 27-ն էր: 21

Քանի՞ թիվ կա,որ մեծ է 46-ից և փոքր է 66-ից: 19

Բժիշկը հիվանդին նշանակում է 10 սրսկում՝ 2 օր ընդմիջումով:Ո°րքան ժամանակ է պետք սրսկումը ավարտելու համար: 18

Համատեղ աշխատանք

Առաջին վարպետը աշխատանքը կատարում է 15 օրում,իսկ երկրորդը 30 օրում:Քանի՞ օրում կվերջացնեն նույն աշխատանքը,եթե աշխատեն միասին։ 1/15+1/30=3/30=1/10=10

Երկու գյուղացի բերքը կարող են հավաքել 16 օրում:Քանի՞ օրում կարող են հավաքել նրանցից յուրաքանչյուրը,եթե գյուղացիներից մեկը երկու անգամ դանդաղ է աշխատում մյուսից: 24

Пожар.

Видит как-то гражданин,
Что сарай пылает.

Он звонит по «01»,
Срочно сообщает:

— Я не знаю, как начать…
Но, как говорится,

Я звоню вам, так сказать,
Чтобы поделиться..

В общем, значит, стало быть,
Ну такое дело…

Можно трубку положить:
Всё уже сгорело!

Кот.

Кот нахально влез на стол,
Тянется к котлете.

Тут хозяин подошёл
И коту заметил:

— Вы, Василий, не того,
Знаете ли, бросьте!

Не для вас для одного…
Будут, значит, гости.

В общем, я хотел сказать,
Что терпеть не стану…

Кот давно котлету съел,
Взялся за сметану.

CK=12

CK + KP = 24

AB = 28

4 x 3 = 7

AK = 7

AB — AK = 21

24.

AB = 15

MB-?

AB : 2 = 7.5

7.5

26.

MP=8

NM=21

NM — MP = 13

31.

AC = 6

5 x 2 = 10

10 + 6 = 16

16

Առաջադրանքներ․

1.Գտիր, թե ո՞ր պնդումներն են համապատասխանում C∉p գրառմանը.

C ուղիղն անցնում է p կետով
p ուղիղը չի անցնում C կետով
C կետը p ուղղի կետ է
C կետը չի գտնվում p ուղղի վրա
C կետը գտնվում է p ուղղի վրա
p ուղիղը անցնում է C կետով

2.Ո՞ր պնդումներն են համապատասխանում տրված նկարին.

O∉c ուղղին
O∈c ուղղին
O∈AB հատվածին
O∉AB հատվածին

3.Քանի՞ հատված կա հետևյալ նկարում:

9

4.Նշիր նկարում պատկերված հատվածները:

A C

D B

F B

E C

C D

E D

A B

A D

C B

Мой брат ходит на футбол позиция у него вратар и также он ходит на карате.

Он за 9 лет прочитал одну книгу у которой было 10 страниц.

У него огромная фантазия поэтому он пишет комиксы, уже за неделю он написал 3 комикса.

Он любит лепить из пластилина разных футболистов.

Обожает животных.

Он очень дружелюбный и может подружиться с кем угодно и где угодно.

Ռուսերենի հաշվետվություն

Անգլերենի հաշվետվություն

Բնագիտության հաշվետվություն

Մաթեմատիկայի հաշվետվություն

Պատմության հաշվետվություն

Մայրենիի հաշվետվություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Պատմություն

Ձեռքերի խնամք

Ատամի լվացում

Բնագիտություն

Բնագիտություն

Ամփոփիչ

Բնագիտություն

Ամփոփում

Ամփոփիչ

English

English

English

English

Mart

English

English

My favorite program

English

April

Easter in Armenia

English

May

English

English

English

Փետրվար

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մարտ

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Ապրիլ

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մայիս

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա

Матрёшка

22 урок

23 урок

Урок 24

25 урок

26 урок

27 урок

Рассказ про маму

28 урок

29 урок

30 урок

Пасха(31 урок)

32 урок

33 урок

34 урок

Влияние книг в нашей жизни

35 урок

Пашкин клад

Пашкин клад

Было это давно. Жил тогда в деревне близ озера плотник Авдей.
Великим мастером называли его.
Как-то раз сельчане решили храм построить и позвали Авдея:
„Нужны хорошие мастера, чтобы храм построить. Без тебя не обойтись”.
Авдей согласился.
Пошёл мастер выбирать подходящие деревья и вышел к самому
озеру, а там возле озера парни веселятся. Поют да пляшут. А главный у
них Пашка. Задумался Авдей, такой парень пропадает – высокий,
красивый, а только бездельник.
Подошëл он, Пашку позвал:
– Дело у меня к тебе. Мой отец, уходя на войну, золотой клад спрятал
в дупле сосны. С войны он не вернулся, а клад тот так и остался в дереве.
Если мы эту сосну найдëм, то клад пополам поделим. Но если ты, Пашка,
помочь мне не хочешь деревья рубить, так я себе другого помощника
найду. А ты иди, гуляй и веселись.
Пашка подумал и согласился.
– А когда начнём деревья рубить? – спрашивает.
– Да вот на днях и начнём. А потом будем церковь строить.
Стал плотник собирать мастеров. Собрал человек двенадцать. Все
настоящие мастера.
Место для церкви выбрали красивое да светлое, над берегом озера.
Авдей стал показывать Пашке, как работать надо. Пашка быстро всему
учился.
Шло время. Храм вырастал на глазах. Но клада всё не было. „Не
торопись, – успокаивал Пашку мастер, – подожди, никуда он от нас не
денется”. А Пашка уже стал привыкать к работе, узнавать её тайны. Стал
топор у молодца в руках лёгким и послушным. Работал Пашка с
удовольствием и уже про клад спрашивал реже.
Незаметно наступила осень. Быстро продвигалась работа. Пашку
стали уважать как хорошего и старательного ученика.
К зиме храм был завершён. Он стоял, сверкая серебряными куполами,
и радовал сердце. Подозвал тогда Авдей Пашку в сторонку и говорит:
„Нашёл я то бревно с золотым кладом. И ты мне в этом помог. Только вот
какое дело, брат, вышло… Бревно это в стену уложили. Оно по счёту
шестое снизу.” И показывает юноше то самое бревно.
Долго размышлял Пашка, как ему быть. С одной стороны, ясно –
клад у него под рукою, приходи и бери, но только как разломать топором
бревно, испортить такую красоту! И как потом дыру заделать? „Да как не
заделывай, всё равно след останется. И товарищи сразу заметят, Авдей
им всё расскажет. Что тогда будет?” Но золото есть золото, оно все двери
открывает, все сердца согревает. Взял Пашка инструменты и пошёл в
храм. „Когда все разойдутся, я скажу, что не всю работу закончил,
останусь один – клад из того бревна вырублю”, – решил он.
В храме было много народу. Все нарядно одеты. Было тепло от
горящих свечек. Пашка отсчитал шестое бревно снизу и вдруг увидел,
что на этом месте находится икона Николая Чудотворца. Утром её ещё не
было. Это, верно, батюшка привёз из города и повесил как раз на этом
месте. Пашка решил подождать.
Запел хор, да так красиво, что Пашка заслушался и замер. И так стало
на душе легко и спокойно, что он на миг забыл о своём намерении. Затем
снова вспомнил про клад, поглядел на икону, на которую упал из окна
солнечный свет, и вдруг почувствовал строгий, любящий взгляд Святого
Николая. В это время запел хор. Пашка не выдержал, и слёзы покатились
у него из глаз. Он никогда так не плакал, даже в далёком детстве.
А когда служба закончилась и все сельчане стали расходиться, Пашка
пошёл домой. Он шёл и думал, что сегодня нашёл свой клад, который
был в тысячу раз дороже золотого. А золото пускай себе лежит. Оно ведь
в надёжном месте. Может, в тяжёлое время людям и пригодится.
Через два года стал Пашка настоящим мастером. „Достойная замена
плотнику Авдею”, – говорили в народе. Да и сам Авдей, слыша такое,
удовлетворённо кивал головою и повторял: „Где с Богом лад, там любому
клад”.

По А. Параскевину

Ի՞նչ թթուներ կան բնության մեջ: Կաթնաթթու, խնձորաթթու։

Ի՞նչ բաղադրություն ունեն թթուները: Նրանք կազմված են ջրածինից և թթվածինից։

Ի՞նչպես պետք է օգտվել բժշկական ջերմաչափից։ Դնում են թևի տակ և պահում 5-7 րոպե։

Ջերմաչափների ի՞նչ տեսակներ գիտեք։ Բժշկական, էլեկտրական, հեղուկային, գազային։

Ո՞ր մարմին է կոչվում հաստատուն մագնիս: Որ կարող է պահել իր ուշը ավելի երկար քան ոչ հաստատունը։

Մագնիսի ո՞ր մասերն են անվանում բևեռներ: Ծայրերի մասերը։

Ի՞նչ է կողմնացույցը, և ինչո՞վ է պայմանավորված նրա աշխատանքը: Եթե դու անտառում ես և ունես կողմնացույց կարող ես օգտվել նրան նայելով և կողմնորոշվել թե որտեղ է գտնվում հարավը և հուսիսը։

Ի՞նչ է բջիջը։ Միավոր, որից կազմված են բոլոր ուրիշ մասերը։

Որո՞նք են արմատի գործառույթները: Երբ խմում է ջուր պահում ցողունը և դանդաղ աճում։

Ի՞նչ է շնչառությունը: Երկրից, ծառերից և այլ բույսերից տված թթվածին, որը օգնում է շնչել բույսերին, կենդանիներին և մարդկանց։

Շնչառական ի՞նչ օրգաններ գիտեք:

Ջրային կենդանիներինը-խռիկներ

Ցամաքային — թոքեր

Որո՞նք են կենդանի օրգանիզմների կենսամիջավայրերը: Ջուրը, հողը, թթվածինը։

Ո՞րն է կոչվում օրգանիզմի բնակության վայր: Որտեղ ապրում է ցանկացած կենդանի։

Մեծ Հայքը առաջին դարի վերջից մինչև երրորդ դարի սկիզբը

• Ներկայացրեք Հայաստանում տիրող իրավիճակը Տրդատ I-ից հետո։

Այն սկզբում ընթանում էր լավ բայց հետո վատացավ։
• Ի՞նչ ընթաց ունեցավ հայ-հռոմեական հակամարտությունը Խոսրով I-ի օրոք։

Նրան հրավիրեցին Ասորիք և ձերբակալեցին:

Տրդատ l-ի գահակալումը

• Ե՞րբ է սկսվել և քանի՞ տարի է տևել հայ-պարթևական պատերազմն ընդդեմ Հռոմեական կայսրության։

10 տարի
• Ո՞վ էր Կորբուլոնը։ Ե՞րբ գրավեց Արտաշատը։

Հռոմեական զորավար: 58
• Ի՞նչ հետևանքներ ունեցավ Հռանդեայի ճակատամարտը։

Բավականին լավ
• Ներկայացրեք Տրդատի թագադրման պատմությունը։

Նա անձանբ եկավ Ներոնի մոտ և թագադրվեց

Ովքե՞ր էին պատրիկները։

Հռոմեացիները

• Ի՞նչ կառուցվածք ուներ բանակը Հին Հռոմում։

Հռոմեական զորքի կորիզը լեգեոնն էր։ Բանակը ուներ 6000 զինվոր որոնցից։ Լեգեոնը բաժանվում էր հարյուրակների որոնցից 600-ը գումարտակ են։

Ի՞նչ ցեղեր և ցեղախմբեր էին ապրում Իտալիայում։

Էտրուսկները,լատինները,հույները
• Ներկայացրեք վաղ պատմական Հռոմի կառավարման համակարգը։

ցեղակիցները ունեն հավասար իրավունքներ բայց ավագանիներն էին կազմում ընտրությունը որ արքա ընտրեն:
• Ի՞նչ բարեփոխումներ անցկացրեց Սերվիոս Տուլիոսը։

Բարենորոգումներ, տարածքային, վարչական բաժանում և քաղաքացիներին բաժանեց ըստ դասերի:

Հարցեր
• Ներկայացրեք Մեծ Հայքի գահին իշխած Արտաշեսյան վերջին արքաներին։

Արտաշես II, Տիգրան III, Տիգրան IV, Արտավազդ III և կրկին Տիգրան IV և Էրատո:

Բնութագրեք Արտավազդ ll-ին ։

Նա արդար էր և հայրենասեր։

• Ե՞րբ է տեղի ունեցել Կրասոսի արշավանքը և ինչպե՞ս է ավարտվել։

Ք.ա 53թ. Պարթևստանի արքան ուղարկել էր Կրասոսի դեմ իր զորավարին։

• Ներկայացրեք Անտոնիոսի արշավանքի արդյունքները։

Անտոնիոսի արշավանքը վերջացավ նրանով որ նա 100-հազարանոց զորքից բերեց 44-հազարը և դրանում մեղադրեց Արտավազդին և Արտավազդին մահապատժի ենթարկեցին

Ներկայացրեք Տիգրան Մեծի տերության սահմանները։

Եգիպտոսից ու Միջերկրական ծովից մինչև Հնդկաստան Կովկասյան լեռներից և Կասպից ծովից մինչև Պարսից ծոց և Հնդկական օվկիանոսի։

• Համեմատեք Արգիշտի l-ին և Տիգրան Մեծին։

Տիգրան Մեծը շատ հզոր արքա էր և շուտ էր նվաճում երկրները, բայց ըստ պայմանագրի նա կորցրեց իր նվաճումները։ Արգիշտի I-ը նույնպես հզոր արքա էր և նա պահեց այդպես իր հողերը։

• Ի՞նչ պատվանուններ են տվել օտար հեղինակները Տիգրան Մեծին։

Թագավորներից մեծագույնը

Իր ժամանակի հզորագույն թագավոր

Աստված

Հայկական աշխարհակալության ընդլայնումը
•Ինչպե՞ս և ե՞րբ տեղի ունեցավ Սելևկյան պետության անցումը Տիգրան Մեծի իշխանությանը։

Սելևկյանները դժվարին ընտրության տակ էին: Ք.ա. 84թ. Հայոսժց արքան բազմեց Սելևկյանների գահին և թագավորեց այն 17 տարի:
• Ի՞նչ քաղաքականություն էր վարում Տիգրան Մեծը Փյունիկյան քաղաքների նկատմամբ։

Ք.ա. 81 թ. հայոց արքան շնորհեց նրանց «Ազատություններ» այսինքն լայն ինքնավարություն:
• Ի՞նչ հարաբերություններ ուներ Եգիպտոսը Տիգրան Մեծի տերության հետ։

Լավ նրանք դաշնակիցներ էին: Դեռևս Ք.ա. 80թ. Հայոց արքան օգնում էր Պտղոմեոս XII-ին դուրս մղել հռոմեացիներին

Ի՞նչ է պոլիսը։ Ինչպե՞ս են ձևավորվել հունական պոլիսները

Պոլիսը ինքնիշխան քաղաքապետություն է: Պոլիսները ձևավորվեցին միևնույն երկրամասի ցեղերի միավորման շնորհիվ։
• Ի՞նչ է օլիգարխիան։

Դա ավագանիների կառավառման եղանակ է որը նաև անվանվում են խմբիշխանություն։
• Նշեք հունական մեծ գաղութացման պատճառները։

Դրա հիմնական պատճառները կախված էին տնտեսությունից, օգտակար հանածոնիերի ու հումքի: Բացի դրանից պոլիսների ներսում պայքար էր գնում:

Ինչու՞ Տիգրան Մեծին չհաջողվեց իր թագավորությանը միացնել Փոքր Հայքը։
Այն միացված էր Պոնտոսին:

Ներկայացրեք հայ-պոնտական հարաբերությունները։
Նրանց հարաբերությունները լավ էին և նրանք կնքել էին ռազմական դաշինք։

Ներկայացրեք հայ-պարթևական պատերազմի արդյունքները։
Մ. թ. ա. 113–112 թթ-ի հայ-պարթևական պատերազմում պարտություն կրելով Արտավազդը իր եղբոր որդուն՝ Տիգրանին ստիպված տվեց որպես պատանդ:

Հարցեր

Հունական ի՞նչ ցեղախմբեր կարող եք նշել։
Աքայացիներ, Հոնիացիներ, Դորիացիներ

Հունական ո՞ր ցեղերը ներթափանցեցին Կրետե Ք.ա. Xll դ. կեսերին։
Դորիացիները

Ի՞նչ հետևանքներ ունեցավ դորիացիների ներթափանցումը Կրետե և Հունաստան։
Կերետի տերությունը հեռացավ պատմությունից։

Ներկայացրե՛ք Արտաշես I-ի ռազմական և վարչական բարեփոխումները։
նա երկրի հարավային մասում կանգնեցերեց Սմպատ զորավարին, հյուսիսում Զարեհին, արևելքում Արտավազդին իսկ արևմուտքում Տիրանին

Ինչու Արտաշես I-ն իրականացրեց հողային բարեփոխում։
Որպեսզի հողի սահմանները հստակորեն սհմանափակվեն

Գնահատե՛ք Արտաշես I-ի գործունեությունը։
Ես շատ եմ գնահատում Արտաշես I-ի գործունեությունը, որովհետև նա կատարեց մի շարք բարեփոխումներ և մեծացրեց տարածքը

Հասարակության զարգացման ո՞ր փուլում է ստեղծվել գիրը։

Ք. ա. IV հազարամյակի վերջերին։

Ինչի՞ հետ է կապված գրի առաջացումը։

Անհրաժեշտ էր հիշել հաշվառումները բայց մարդիկ չէին կարողանում մտապահել այդ ամենը և ստեղծեցին գիրը։

Ի՞նչ է սեպագիրը, ովքե՞ր են ստեղծել այն։

Դրանք սեպերից բաղկացած նշանախմբեր էին։ Այն Ք.ա. IV հազարամյակի վերջերին ստեղծեցին Շումերները։

Հին Արևելքի գեղարվեստական ստեղծագործություններն ի՞նչ բնույթ ունեն։ Ինչի՞ մասին են դրանք։

Արևելքի շատ ժաղովուրդներ ունեին իրենց գիրը որոնք տարբերվում էին ոչ միայն տեսքով այև նշանների իմաստներով։

հարցեր

Ներկայացրե՛ք Հայաստանի վիճակը Ք.ա. երրորդ դարի վերջին։
Հայաստանը թուլացել էր

Ինչու՞ Սելևկյաններին ի վերջո հաջողվեց գրավել Հայաստանը։
Որովհետև նա մշակել էր պլան և իրագործել էր այն Հայստանի թուլության պատճառով:

Ո՞վ էր Ալեքսանդր Մակեդոնացին։
Մակեդոնիայի արքան։

Պատմե՛ք Գավգամելիայի ճակատամարտի մասին։
Դարեհ III պարտվեց և փախուստի դիմեց, իսկ հայկական զորքերը հերոսաբար մարտնչեցին իրանական զորքի կազմում։

Դաս 1. Հայաստանը Աքեմենյան տերության կազմում

Ո՞վ էր Դարեհ I-ը, ինչու՞ Հայաստանը սկզբում չճանաչեց նրա գերիշխանությունը։
Որովհետև Հայաստանը ինքնուրույն և ուժեղ երկիր էր և Դարեհ I արքան նվաճեց Հայաստանը V արշավանքից հետո:

Ի՞նչ գիտեք Աքեմենյան տերության 13-րդ սատրապության մասին։
Դա Հայաստանն էր:

Ո՞վ էր Երվանդ III-ը։
Հայաստանի սատրապ երվանդականների կողմից ում վիճակված էր վերականգնելու Հայաստանի անկախությունը:

Հարցեր

Ո՞վ է Պարույր Հայկազունին։ Ներկայացրեք նրա գործունեությունը։
Պարույր Հայկազունու իշխանությունը միավորում էր մեր պատմական հայրենիքի հարավային և հարավարևմտյան շրջանները։ Պարույր դաշինք կնքեց Մարաստանի և Բաբեկոնի հետ ընդդեմ Ասորեստանի:

Ի՞նչ անուն է ստացել Հայկազունիների նոր ճյուղը։ Ինչու՞։
Երվանդ I շնորհիվ է արքայատոհմը կոչվել Երվանդունիների։
Նկարագրեք Երվանդ Սակավակյացի թագավորությունը։
Երվանդ Սակավակյացու օրոք Հայոց թագավորության սահմանները հարավարևելքում հասնում էին մինչև Մարրաստան, իսկ հյուսիսարևմուտքում մինչև Սև ծով։
Աղբյուրներ

Դասագիրք, էջ 60-63

տեսաֆիլմ

Հարցեր
• Անակ Պարթևը ինչու՞ էր եկել Հայաստան։ Պարսից արքան պարտություններ կրելով Հայոց Խոսրով թագավորից, Հայաստան է ուղարկում Անակ Պարթևին։
• Ներկայացրեք Խոսրով ll-ի սպանության հետ կապված դեպքերը։ Պարսից արքան պարտություններ կրելով Հայոց Խոսրով թագավորից, Հայաստան է ուղարկում Անակ Պարթևին Խոսրովի սպանելու հանձնարարությամբ։
• Ի՞նչ կրոն էին ուզում հայերին պարտադրել պարսիկները։ Զրադաշտականություն։

Աղբյուրներ
Դասագիրք, էջ 126-127
https://online.fliphtml5.com/fumf/qovw/#p=127

Իմ ամենասիրելի հայ հեղինակները

Առաջին ձյունը

Մայրենի

Մայրենի 01․02․2023

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Երազանքը ճանապարհին

Գարուն է գալիս

Ինչ հերոսուհուն եմ պատկերացնում իմ մայրիկին

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Շաբաթվա ամփոփում ՄԱՅՐԵՆԻ

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Այնպես ուզում եմ որ…

Մայրենի

Մայրենի

Մտերիմ ընկերուհի

Մայրենի

Մայրենի

Մարտ ամսվա ամփոփում

Մայրենի ուսումնական Գարուն

Ղազարոս Աղայան

Մայրենի

Մայրենի

Համո Սահյան

Մայրենի

Դպրոց

Մայրենի

Մայրենի

Մայրենի

Ամփոփում

Մայրենի

Մայրենի

Սպիտակ ջրաշուշանի մասին

Մայրենի

Էռնեստ Հեմինգուեյ. «Կատուն անձրևի տակ»

Հյուրանոցում միայն երկու ամերիկացի կար: Սենյակ բարձրանալիս կամ իջնելիս նրանք չէին ճանաչում աստիճաններին իրենց հանդիպող ոչ մի կենվորի: Ամերիկացիների սենյակը երկրորդ հարկում էր, որի պատուհանները դիմահայաց էին ծովին: Պատուհաններից երևում էին նաև զբոսայգին և պատերազմի զոհերի հուշարձանը: Զբոսայգում բարձր արմավենիներ ու կանաչ նստարաններ կային: Արևոտ եղանակին այնտեղ միշտ ինչ-որ նկարիչ էր լինում՝ իր նկարակալով: Նկարիչներին դուր էին գալիս սաղարթախիտ արմավենիները, ծովին ու այգիներին դիմահայաց հյուրանոցների փայլուն գույները: Իտալացիները, երկար ճանապարհ կտրելով, գալիս էին պատերազմի զոհերի հուշարձանը դիտելու, որ բրոնզաձույլ էր և փայլփլում էր անձրևի տակ: Անձրևում էր: Կաթիլները մեկիկ- մեկիկ պոկվում էին արմավենիների սաղարթներից: Խճապատ ծառուղիներում փոքրիկ լճակներ էին գոյոցել: Անձրևի տակ փրփրածուփ ծովի ալիքները երկար շերտերով փշրվում էին ափին, հետո ավազը լափլիզելով նահանջում ետ, նորից ետ էին գալիս ու փշրվում՝ երկար շերտով, անձրևի տակ: Հրապարակում, հուշարձանի մոտ ավտոմեքենաներ էին մնացել: Դիմացի սրճարանի դռան շեմին մատուցողը կանգնել, նայում էր դատարկ հրապարակին:

Ամերիկուհին կանգնել էր պատուհանի մոտ և նայում էր դուրս: Հենց նրանց պատուհանի ներքևում, կանաչ սեղաններից մեկի տակ, որից անձրևաջուր էր կաթկթում, մի կատու էր կուչ եկել: Կատուն փորձում էր գունդուկծիկ լինել այնպես, որ կաթիլները չընկնեին վրան:
-Իջնեմ, այդ կատվի ձագին բերեմ,- ասաց ամերիկուհին:
— Ես կգնամ,- առաջարկեց մահճակալին պառկած նրա ամուսինը:
-Ոչ, ինքս կբերեմ: Խեղճ փիսիկը սեղանի տակ չարչարվում է, որ չթրջվի:
Ամուսինը շարունակեց կարդալ՝ երկու բարձերը հարմարեցնելով գլխի տակ:
-Տես՝ չթրջվես,- ասաց նա:
Կինը իջավ աստիճաններով ու երբ անցնում էր նախասրահով, հյուրանոցի տերը տեղից ելավ, խոնարհվելով ողջունեց նրան: Հյուրանոցի տիրոջ գրասեղանը նախասրահի հեռավոր անկյունում էր: Նա ծեր, բավականին բարձրահասակ մարդ էր:
— Անձրևում է,- ասաց կինը:
— Այսօր շատ վատ եղանակ է:
Ծերունին կանգնել էր գրասեղանի ետևում, կիսամութ սենյակի հեռավոր անկյունում: Նա դուր էր գալիս կնոջը: Ամերիկուհուն դուր էր գալիս հյուրանոցի տիրոջ չափազանց լուրջ խոժոռ տեսքը՝ որևէ գանգատ լսելիս: Նրան դուր էր գալիս այդ մարդու արժանապատվությունը: Նրան դուր էր գալիս, թե ինչպես էր այդ ծերունին ուզում ծառայություն մատուցել իրեն: Դուր էր գալիս հյուրանոցի տիրոջ պահվածքը: Դուր էին գալիս խոժոռ դեմքն ու խոշոր ձեռքերը:
Ծերունու հանդեպ խանդաղատանքով լցված՝ ամերիկուհին բացեց դուռն ու նայեց դուրս: Տեղատարափ անձրև էր: Անջրանցիկ թիկնոցով մի տղամարդ դատարկ հրապարակով դեպի սրճարան էր գնում: Կատուն պետք է որ հյուրանոցի աջ կողմում լիներ: Գուցե քիվի տակով անցնի: Երբ կինը կանգնեց դռան շեմին, նրա գլխավերևում մի անձրևանոց բացվեց: Նրանց սենյակը հավաքող աղախինն էր:

— Այսպես չեք թրջվի,- ժպտալով ասաց աղախինը իտալերեն: Անշուշտ, նրան հյուրանոցի տերն էր ուղարկել:
Աղախնու հետ, որ անձրևանոցը պահած գնում էր նրա ետևից, կինը խճապատ ծառուղիով քայլեց դեպի իրենց սենյակի պատուհանի տակ: Սեղանն այնտեղ էր: Անձրևով ողողված՝ այն վառ կանաչավուն էր դարձել, բայց կատուն չկար: Հանկարծ հուսախաբություն համակեց կնոջը: Աղախինը ակնածանքով նայեց նրան:
— Դուք որևէ բա՞ն եք կորցրել, սինյորա:
— Այստեղ կատու կար:
— Կատո՞ւ:
— Այո, կատու:
-Կատո՞ւ,- ծիծաղեց աղախինը:- Կատուն՝ անձրևի տա՞կ:
— Այո,- ասաց կինը,- սեղանի տակ էր: Ահ, ես այնքան շատ էի ուզում փոքրիկ կատու ունենալ:
Երբ ամերիկուհին անգլերեն խոսեց, աղախնի դեմքը ձգվեց:
— Եկեք, սենյորա,- ասաց նա:- Եկեք ներս գնանք, թե չէ կթրջվեք:
— Գնանք, իհարկե,- ասաց մանկամարդ ամերիկուհին:
Նրանք խճապատ ծառուղիով նորից ետ եկան ու ներս մտան: Աղախինը մնաց դրսում, որ անձրևանոցը փակի: Երբ ամերիկուհին անցավ նախասրահով, հյուրանոցի տերը խոնարհվեց նախասրահում: Կնոջ մեջ ինչ-որ բան ջղաձգորեն գունդուկծիկ դարձավ: Հյուրանոցի տերը ստիպում էր նրան շատ փոքր ու միաժամանակ կարևոր զգալ: Մի պահ կինը իրեն չափազանց կարևոր զգաց: Նա բարձրացավ աստիճաններով: Բացեց սենյակի դուռը: Ջորջը մահճակալին պառկած կարդում էր:
— Կատվին բերի՞ր,- հարցրեց նա՝ գիրքը ցած դնելով:
— Այնտեղ չէր:
-Հետաքրքիր է, ո՞ւր է կորել,- ասաց Ջորջը՝ աչքերը մի պահ կտրելով գրքից:
Կինը նստեց մահճակալին:
— Ես այնքան էի ուզում փոքրիկ կատու ունենալ,- ասաց նա:- Չգիտեմ, թե ինչու եմ այդքան ուզում: Ես այդ խեղճ փիսիկին եմ ուզում: Կատակ բան չի, խեղճ փիսիկը դրսում, անձրևի տակ է:
Ջորջը նորից սկսել էր կարդալ:
Կինը մոտեցավ հարդարանքի սեղանին, նայեց հայելու դիմաց և ձեռքի հայելիով սկսեց զննել իրեն: Նախ՝ զննեց մեկ, հետո մյուս կիսադեմը: Ապա՝ ծոծրակն ու պարանոցը:
-Ի՞նչ ես կարծում, լավ չէ՞ր լինի, եթե մազերս թողնեի երկարեր,- հարցրեց ամերիկուհին՝ նորից նայելով իր կիսադեմին:
Ջորջը աչքերը բարձրացրեց ու տեսավ կնոջ՝ տղայի պես կարճ խուզված ծոծրակը:
— Այդպես էլ է ինձ դուր գալիս:
— Ես ձանձրացել եմ,- ասաց կինը:- Այնպես եմ ձանձրացել տղայի այս սանրվածքից:
Ջորջը փոխեց դիրքը: Այն պահից, ինչ կինը սկսել էր խոսել, ամուսինը աչքը չէր կտրել նրանից:
— Այսօր դու շատ ես սիրունացել,- ասաց Ջորջը:
Կինը ձեռքի հայելին դրեց հարդասեղանին, մոտեցավ պատուհանին ու նայեց դուրս: Մթնում էր:
— Ուզում եմ մազերս ետ սանրել ու ձիգ կապել այնպես, որ հարթ լինեն, հետո ծոծրակիս մեծ հանգույց անել ու մատներով շոշափել,- ասաց կինը:- Ուզում եմ գոգիս փոքրիկ կատու լինի, որ շոյեմ, իսկ նա մռռա:
-Ի՞նչ…
— Հետո ուզում եմ սեփական սպասքով ճաշել, իսկ սեղանին մոմեր վառվեն: Ուզում եմ գարուն լինի, ուզում եմ մազերս փռած սանրել հայելու առաջ, ես կատու եմ ուզում, նոր զգեստներ եմ ուզում…
— Դե լավ, վերջացրու: Մի գիրք վերցրու կարդա,- ասաց Ջորջը: Նա նորից կարդում էր:
Կինը պատուհանից նայում էր դուրս: Արդեն բոլորովին մթնել էր, իսկ անձրևը դեռ մաղվում էր արմավենիներին:
-Այնուամենայնիվ, ես կատու եմ ուզում,- ասաց ամերիկուհին:- Հենց հիմա կատու եմ ուզում: Եթե երկար մազեր կամ ուրիշ ուրախություն չի կարելի, գոնե կատու կարելի՞ է ունենալ:
Ջորջը չէր լսում: Նա կարդում էր: Կինը պատուհանից նայեց դուրս: Հրապարակի լույսերն արդեն վառվել էին:
Ինչ-որ մեկը թակեց դուռը:
-Մտեք ,- ասաց Ջորջը: Նա գլուխը բարձրացրեց գրքից:
Աղախինը կանգնեց դռան շեմին: Նրա գրկին մի մեծ, բծավոր կատու կար, որ ծանրորեն կախվել էր ձեռքերից:
— Ներեցեք,- ասաց աղախինը,- հյուրանոցի տերը խնդրեց, որ սա տամ սինյորային:

Կարդացեք պատմվածքը, կատարեք հետևյալ լեզվական աշխատանքը
1. Դուրս գրեք 5-ական բարդ և ածանցավոր բառ:

Դիմահայաց, հուշարձանը, ավտոմեքենաներ, տղամարդ, հարդասեղանին։

Նկարիչ, փիսիկ, ամերիկուհի, փոքրիկ, հյուրանոց

2.Ձեր կարդացած ո՞ր պատմվածքն է հիշեցնում:

3.Պատմեք` հաճա՞խ են ձեր ցանկությունները կատարվում: Րմ ցանկությունները հաճախ չեն կատարվում, բայց ես ունեմ շատ բան էր, որոնք երազել եմ ունենալ փոքր ժամանակ։ Հիմա մեկ երազանքս դա ուղակի հեռախոսի մեջ մեկ ծրագիր ունենալն է։ Ավելի կարևոր է դա երջանկությունը, առողջությունը, մտերմությունը և ընտանիքը։

Ջրաշուշանը (հարսնամատ, ջրային վարդ, սպիտակ կոկոռ, նիմֆեա) ջրաշուշանազգիների ընտանիքի բազմամյա կոճղարմատավոր ջրային խոտաբույս է: Հայտնի է 40 տեսակ՝ տարածված հիմնականում արևադարձային և մերձարևադարձային երկրներում: ՀՀ-ում հանդիպում է 2 տեսակ՝ սպիտակ ջրաշուշանը և ձյունասպիտակ ջրաշուշանը՝ տարածված Լոռու (Գետավան գյուղ) և Շիրակի մարզերի նախալեռնային գոտու քաղցրահամ ջրերում, Տզրուկի, Ժանգոտ, Պարզ լճերում:

Ջրաշուշանը Հայկական լեռնաշխարհի ամենագեղեցիկ բույսն է. գրանցված է ՀՀ Կարմիր գրքում:

Կոճղարմատը հզոր է: Տերևները խոշոր են, կաշեկերպ, կլորավուն կամ սրտաձև` հաստ կոթուններով, և ազատ լողում են ջրի մակերևույթին: Ծաղիկները խոշոր են, մեկական, երկար ծաղկակոթուններով, սպիտակ, բուրավետ, ցերեկը բացվում են, իսկ արևը մայր մտնելուց հետո փակվում  և ընկղմվում են ջրի մեջ: Պսակաթերթիկները բազմաթիվ են՝ կղմինդրաձև դասավորված: Պտուղը կանաչ է, բազմասերմ: Այն հասունանալիս ընկնում է ջրի հատակը, փտում, ապա սերմերը դուրս են գալիս ջրի մակերևույթ և տարածվում ջրային թռչունների միջոցով:

Բազմանում է նաև վեգետատիվ ճանապարհով՝ սողացող կոճղարմատով:

Ջրաշուշանը կլիմայավարժեցվել է Երևանի բուսաբանական այգու արհեստական ջրամբարներում: Ծաղիկները պարունակում են ալկալոիդներ, եթերայուղեր, կոճղարմատները՝ աղաղանյութեր, օսլա: Օսլայով հարուստ են նաև սերմերը (47 %), որոնք կարելի է օգտագործել որպես սուրճի փոխարինիչ: Մատղաշ կոճղարմատները (որոշ տեսակների սերմերն ու բողբոջները) ուտելի են:

Օգտագործվում են գեղազարդիչ պարտեզագործության մեջ՝ ջրամբարները կանաչապատելու համար:

.1.Запиши глаголы в неопределённой форме.

Ставят, везёт,бегают,цветёт,плачет,несёт,пахнет,завтракает,,бредёт,делаете, знакомят, разгребёт, вешаем, плетём, трясёт, мокнуть, квакают.

Ставить, везти, бегать, цветать, плакать, нести, пахнуть, завтракать, бредить, делать, знакомить, разгребать, вешать, плести, трясти, мокать, квакать.

2. Данные словосочетание замените глаголами неопределённой формы.

Оказывать помощь. Помогать

Очищать пол от сора. Убирать

Вести наблюдения. Смотреть

Давать совет. Советать

Покрываться цветами. Цвететь

Принимать решение. Решать7

3. Подберите к глаголам синонимы. Запишите глаголы в неопределённой форме.

Строят, изумить, шумит, просил, бить, наблюдают, охранять, поймают, фантазирует, плакать, сказал, гореть, блестел. Превозносить, стережёт.

Строить чинить

Изумить

Шуметь кричать

Просить умалять

Бить ударять

Наблюдать смотреть

Охранять защищать

Поймать словить

Фантозировать мечтать.

Плакать реветь

Сказать говорить

Гореть пожар

Блистеть сверкать

Привозносить носить

4.Заменитте фразеологизмы глаголами неопределённой формы.

Бить баклуши-

Вешать нос- обижаться

Летать в облоках- сильно радоваться

задать головоломку-

зарубить на носу –

ждать у моря погоды-

дать слово- обещать

дрожать как осиновый лист-стесняться

писать как курица лапой-плохо писать

ходить на голове- вешаться на кого-то

считать ворон- скучать

держать в голове-секрет

клевать носом –

наговорить с три

держать в голове-секрет

клевать носом-

наговорить с три короба-

держать язык за зубами-не говоритт

5.Напишите глаголы в настоящем, будущем и прошедшем времени.

Бегать, трогать.

Бегает, бегать, бегала. Трогает, трогать, трогала.

6.Определите вид и время глаголов.(совершенный ,несовершенный )

Речушка замёрзла. Речушка замерзает. Речушка будет замерзать. На быстрине над полыньёй поднимается пар. На быстрине над полыньёй поднялься пар. На быстрине над полыньёй будет подниматься пар.

Речка дышит. Речка дышет. Речка будет дешать. От её холодного дыхания вырастут на закраинах льда белые венчики цветов. От её холодного дыхания вырасли на закраинах льда белые венчики цветов. От её холодного дыхания будут вырастать на закраинах льда белые венчики цветов.

7.Укажите время и число глаголов.

Пробежала и пискнула мышь. Стукнулся о берёзу и упал жук. На макушке ели кукует кукушка. На вершине дуба заворковал дикий голубь. На закате солнце заухает в лесу филин.

8.Измените глаголы по лицам и числам.

Решать, чинить.

Решаю, решает, решает, решаем, решают, решаешь, решают.

Чиню, чинет, чинет, чинем, чинят, чинешь, чинят.

Երկուշաբթի

Կատարում ենք նախորդ շաբաթվա ամփոփում։ ( Ստեղծագործական նյութերը հրապարակում ենք և չմոռանաք ՝ իմ « աութլուքին» ուղարկել հղումները) ։

Նախկին առաջադրանքներից ընտրում ենք մեզ դուր եկած 10 առաջադրանք և նմանատիպ առաջադրանքներ կազմելով կատարում ենք այդ ( կազմած) առաջադդանքները։

Ջանի  Ռոդարի« Սև  քթերի  երկիրը»

Երկրագնդի  շուրջ  իմ  ուղևորությունների  ժամանակ,  ես  այցելեցի  Ներոնիա  կղզին,  որտեղ  օրենքը  պահանջում  էր,  որ  բոլոր  բնակիչները  ունենային  սև  քիթ:  Սև  ինչպես  ածուխը,  թանաքը  կամ  ֆուտբոլային  մրցավարների  համազգեստը:
Սկզբում  պտտվելով  Ներոնիայի  ճանապարհներով,  կարծեցի,  թե  դիմակահանդես  էր.  մարդիկ  ունեին  կանոնավոր  դեմքեր`  բնական  գույներով,  ոմանք  սպիտակ  մաշկով  էին,  ոմանք՝  մի  քիչ  արևից  խանձված,  ոմանք  էլ՝  վարդագույն.  բայց  դեմքերի  մեջտեղում  բոլորը  ունեին  սև  քթեր,  որ  ասես  դուրս  էին  եկել  կոշիկի  վաքսի  տուփից:

Մտա  մի  պանդոկ  ու  պանդոկապանին,  ում  քիթն  իհարկե  ավելի  սև  էր,  քան  իր  շշերը,  զվարթորեն  հարցրի.

—  Պատահաբար  մի  քիչ  կանաչ  ներկ  չէի՞ք  ունենա:

—  Պարո՛ն,  -ասաց  նա,  —  եթե  տեղացի  չեք,  ապա  լավ  կանեիք,  եթե  չկատակեիք,  իսկ  եթե  օտարերկրացի  եք,  ընդունեք  իմ  խորհուրդը.  անմիջապես  ձեր  քիթը  սև  ներկեք,  կամ  էլ,  վերադարձեք  այն  ճանապարհով,  որով  եկել  եք  ու  հեռացեք  առանց  շրջվելու:

—  Ես  օտարերկրացի  եմ,  —  պատասխանեցի,-  բայց  չեմ  հեռանա:  Ավելին,  սև  քթերի  այս  դեպքն  ինձ  շատ  է  հետաքրքրում,  ու  եթե  ինձ  չբացատրեք,  կկանգնեմ  ձեր  պանդոկի  դռան  մեջ՝  գրավելու  համար  ոստիկանների  ուշադրությունը:

—  Աստծո՛  սիրուն,  —  բացականչեց  պանդոկապանը՝  ձեռքերը  պաղատագին  պարզելով,  —  նման  բան  չանե՛ք,  թե  չէ  ստիպված  կլինեմ  փակել  կրպակս:  Պետք  է  իմանաք,  որ  Ներոնիա  կղզում  մի  հինավուրց  օրենք  կա,  ըստ  որի՝  բոլոր  մարդիկ  պետք  է  ունենան  սև  քթեր:

—  Իսկ  ի՞նչ  կպատահի,  եթե  մեկը,  առավոտյան,  չհիշի,  որ  իր  քիթը  պիտի  սև  ներկի:

—  Ամենաքիչը,  որ  կարող  է  նրան  պատահել,  ձերբակալվելն  է  ու  քթին  հարյուր  մտրակի  հարված  ստանալը:  Բնականաբար  նա  կկորցնի  նաև  իր  աշխատատեղն  ու  ստիպված  կլինի  ողորմություն  խնդրել:  Եթե  երկրորդ  անգամ  նրան  բռնեն  առանց  սև  քթի,  ցմահ  բանտ  կնետեն,  ու  նա  այնտեղ  կմնա  նաև  մահվանից  հետո,  քանզի  բանտում  նաև  գերեզմանատուն  կա:

—  Եվ  դուք  հանդուրժո՞ւմ  եք  այս  ամենը:

—  Ես  պանդոկապան  եմ,  սիրելի  պարոն.  ես  իմ  գործով  եմ  զբաղված:  Ամեն  երեկո  հաշիվներս  եմ  անում`  այսքան  ծախս,  այսքան  շահույթ:  Ի՜նձ  ինչ,  թե  ինչ  գույնի  է  քիթս:

Պանդոկապանին  թողնելով  իր  հաշիվների  ու  բախտի  հետ,  գնացի  զբոսնելու  այդ  կղզում  իմ  քթով,  որ  ուներ  քթի  գույն:  Մարդիկ,  սկզբում,  սարսափահար  հայացք  նետելով  վրաս,  ձևացնում  էին,  թե  չեն  տեսնում  ինձ,  կամ  պարզապես  այնպես  էին  պահում  իրենց,  ասես  ես  գոյություն  չունեմ,  կամ  էլ,  նայում  էին  իմ  մարմնի  միջով,  ասես  թափանցիկ  եմ:

Ուղիղ  կեսօրին,  մի  ոստիկան  ինձ  կանգնեցրեց:

—  Քաղաքացի՛,  —  ասաց  ինձ  խստորեն,-  դուք  խախտել  եք  օրենքը:  Հետևե՛ք  ինձ:

Մարդկանց  մի  փոքր  խումբ  էր  հավաքվել  մեր  շուրջ:  Հենց  այդ  պահին  սկսեց  անձրևել:  Վայրկյանների  ընթացքում  անձրևը  լվաց  նրանց  քթերի  ներկը,  որոնք  երբևէ  արևի  երես  տեսած  չլինելով`  այնպես  էին  սպիտակել,  ասես  հենց  նոր  էին  ելել  լվացքից:

-Դուք  ևս  խախտել  եք  օրենքը,  -ասացի  ոստիկանին:-  Ձեր  քիթը  իմից  սպիտակ  է:

—  Ճի՛շտ  է,-  ասաց  մի  տղա,  որը  լրագրեր  էր  վաճառում:  —  Ոստիկանի  քիթն  էլ  է  սպիտակ:  Մենք  բոլորս  սպիտակ  քթեր  ունենք:

—  Աստծո՛ւ  սիրուն,-  սկսեց  աղաչել  ոստիկանը,-  ես  ընտանիք  ունեմ,  հինգ  երեխա  եմ  պահում:  Հացս  մի՛  կտրեք:  Հետևեցե՛ք  ինձ:

—  Ավելի  շուտ,  ի՛նձ  հետևեք  ,  —  գոռացի  հավաքվածներին:

—  Գնա՛նք  թագավորի  պալատ  ու  ցույց  տանք  մեր  սպիտակ  քթերը:

—  Գնա՛նք,  —  գոռաց  տղեկը,  ու  նրա  հետ  գոռաց  ողջ  բազմությունը:

—  Արդեն  զզվե՛լ  ենք  այս  սև  քթերից,  —  բղավեց  ինչ-որ  մեկը:

Ու  այդպես  սկսվեց  հեղափոխությունը  Ներոնիայում.  Մի  քանի  ժամվա  ընթացքում  ճանապարհները  լցվեցին  սպիտակ  քթավոր  մարդկանցով.  թագավորն  ու  իր  նախարարները  փախան,  պանդոկապանը  երդվեց,  որ  միշտ,  երբ  գնում  էր  նկուղ`  գինին  շշերի  մեջ  լցնելու,  քթի  սև  ներկը  հանում  էր,  իսկ  ոստիկանները  վարձակալում  էին  իրենց  հարևանների  երեխաներին,  որպեսզի  ցույց  տային,  թե  շատ  երեխաներ  ունեն:

Ու  հիմա  ես  կասկածում  եմ,  թե  չլինի՞  անսպասելի  անձրևի  շնորհիվ  եղավ  այդ  ամենը,  կամ  այն  միակ  քաղաքացու  շնորհիվ,  որն  օտարերկրացի  էր  ու  առաջինը  քաջություն  ունեցավ  ցույց  տալու  իր  սպիտակ  քիթը  շողացող  արևի  տակ:

Երեքշաբթի

Կարդացե՛ք ստեղծագործությունը և կատարե՛ք  առաջադրանքը:
Ընտրե՛ք այն մտքերը, որոնք արտահայտում են պատմվածքի գաղափարը, համապատասխանում են հեղինակի ասելիքին և հիմնավորե՛ք։

Իմաստ չունի մանրուքների ետևից ընկնել, երբ կենցաղում ամեն ինչ նորմալ է։
Մարդիկ հարմարվում են գործող օրենքներին, ինչքան էլ դրանք անհեթեթ լինեն, և ոչինչ նրանց ոտքի չի կանգնեցնի։
Բավական է մի կայծ, և հրդեհ կբռնկվի։
Միշտ լինում է մեկը, ով ասում է՝ արքան մերկ է։
Բռնատիրությունը ամրագրվում է նաև անհեթեթ օրենքներով։

Չորեքշաբթի

Լրացնել բաց թողնված տառերը` եվ կամ և:

Խաղողի ոսկեվազ դաշտերի մոտ՝ մի բլրակի վրա կանգնած, սևեռուն նայում ենք ոսկևորված անդաստաններին ոսկեվառ հորիզոններին, գյուղը գոտևորող գինևետ արտերին: Արեգակի ոսկևարս ճառագայթները ոսկեզօծել են շուրջբոլորը, օդը  լցված է սերկևենու բույրով: Մեղմ սյուքը ասես մոտենում է դափնջարդերին, եղրևանիներին,  սեթևեթանքով հպվում, փարվում ապա պանում դեպի այգևետ գյուղերը` թեթևացնելու տապը: Օրվա այդ շոգ պահին դաշտում եռում է աշխատանքը; Տարևերջյան քննություններից հետո մեծերին օգնելու են եկել  դպրոցականները: Արևառ դեմքերին ոգևորություն` աշխատում են եռանդով: Գիտեն` ամառը շուտով հոգևարք կապրի, և իրենք դարձյալ կգնան դպրոց՝ հոգևոր սնունդ ստանալու: Իսկ առայժմ բոլորը` կին թե տղամարդ, ալևոր թե պատանի, պիտի աշխատեն: Ալևետ այգիներն առատ բերք են խոստանում: Գյուղացու ուշադրությունը բևեռված է միայն հողին, որը կարճ ժամանակ անց կհատուցի պարգևելով բարիքների առատություն:

1․Փակագծերում տրված տարբերակներից ընտրիր ճիշտը՝:
Այդպես արեց այն (հույսով, հուսով), որ հաջողության կհասնի։
2․ Նա ունի (առաջվանից, առաջուց) ավելի լավ տեսք։
3․ Մի շուն գտանք, որ փախել էր իր դաժան (տերից, տիրոջից)։
4․ Ձմեռ պապը հանեց իր պարկի (տփերից, տուփերից) մի քանիսը և բաժանեց երեխաներին։

2.Տրված բառերից առանձնացրու 4 բարդ բառ՝ թեյատուփ, գորգածածկ, սևքարեցի, միանգամյա, կերակուր, կոճղասունկ, սևծովյան, քառասուն, տասնօրյակ:

Բառերն այնպես դասավորի՛ր, որ նախադասություն ստացվեն։

Մեղուն հյութ ծաղկից քաղում է։ Մեղուն ծաղկից քաղում է հյութ։
Անձրևից սունկ դուրս եկավ հետո։ Անձրևից հետո ուրս եկավ սունկ։
Երկու ճամփա գյուղացի էին գնում։

Երկու գյուղացի ճամփա էին գնում։
Կարմիր ընկավ ճանապարհ Գլխարկը։

Կարմիր գլխարկը ընկավ ճանապարհ։
Ես ծաղիկներ նվիրեցի գույնզգույն տատիկիս։

Ես տատիկիս նվիրեցի գույնզգույն ծաղինկեր։

Գտի՛ր առածների սկիզբն ու վերջը։

Ցողն անձրև չէ,                               կռացած կլինեն։

Պտղատու ծառի ճյուղերը             բայց էլի օգուտ է։

Զանգակի ձայնը                              նրա հորովելը կերգի։

Ում սայլին նստի,                            հեռվից քաղցր է հնչում։

Հետևյալ բառերի տառերի վերադասավորումով ստացիր նոր բառեր:
Մարդ, երգ, մշակ, ափսե, ժանր, վիճակ, գավառ, վտակ, մկրատ, պարկ, վկա:

Դրամ, գեր, մաշկ, փեսա, նժար, կավիճ, ագռավ, կտավ, մտրակ, կարպ, կավ։

Հինգշաբթի

1.Խմբավորիր բառերն ըստ հոմանիշների։ Քանի՞ բառ հոմանիշ չունի այսշարքում։
Նիրհել, վախենալ, տխմար, փոս, ննջել, երկյուղել, սրդողել, քնել, տգետ, վիրապ, մրափել, զարհուրել, բթամիտ, վեմ, ողորմելի, խրամատ։

2. Գտիր դաժան բառի հոմանիշները:

Սինլքոր, անագորույն, ամբարտավան, ժանտ, դժնի, դժկամ, դժխեմ, բիրտ, անողորմ, դժոխալուր։

3.Տրված բառացանկից առանձնացրու հոմանիշային զույգերը.
անթաքույց, ճոխ, վեհանձն, շքեղ, բացահայտ, տարօրինակ, մեծահոգի, արտասովոր։

4.Տրված շարքից առանձնացրու պերճ բառի հականիշները.
շքեղ, անշուք, շլացուցիչ, հասարակ, ճոխ, հիասքանչ, պարզ, զգլխիչ, փառահեղ, անզարդ, պերճաշուք։

Լրացնել բաց  թողնված տառերը` զ կամ ս:

Ալեհույ- էր Հելլադայի մեծագույն քանդակագործ Ֆիդիա-ը:  Գրակալի առաջ մտասույ-  նստած` քննախույ- հայացքը հառել էր դիմացը փռված գծագրերին: Պիտի կերտեր Զև-ի արձանը: Նրա հոգին բ-կտում էր այն միտքը, թե կկարողանա կյանք ու հոգի  տալ անշունչ մարմարին:
Պար-կա գիշեր էր: Պար-կական երկնակամարում փայլփլում էին աստղերը:  Հա-կերտի հրավերով Վասակը` Հայաստանի մար-պանը, ժամանել էր Տի-բոն և այժմ բաց նստած` նայում էր մ-կիթների երկնասույ- մինարենիներին: Անհույ- էր, թե գործերը հարթ  կգնան:Պարտի-պանը Թիֆլի-ից բերված թաղարները տեղադրում էր հողի մեջ: Շուտով այդ մասում կաճեն  գույն-գույն ծաղիկներ և հետ-հետե կտարածվեն շուրջբոլորը: Ավտոբու-ի պատուհանից հիպնո-ված նայում էի շրջակայքի գեղեցկություներին:

Ուրբաթ

Շաբաթվա ամփոփում։ Ընթերցանության և ստեղծագործական ուրբաթ։

Ֆլեշմոբ ( մայիսյան ֆլեշմոբ) ։

Երկուշաբթի

Շաբաթվա ամփոփում։ Կրկնություն, պատրաստվում ենք մայիսյան ամփոփմանը։

1.Ընդգծիր այն բառերը, որոնցում կա Առ- նախածանցը:
Առաջ, առմիշտ, առվակ, առկայծել, առէջ, առնետ, առավոտ:
Ապ- նախածանցը:
Ապրանք, ապարդյուն, ապուխտ, ապուշ, ապակի, ապերջանիկ, ապրուստ:

2. Բառերը բաժանի՛ր երկու խմբի:
Իրիկուն, լուսաբաց, երեկո, արշալույս, իրիկնաժամ, մթնշաղ, լուսադեմ, լուսածագ, արևածագ, իրիկնամուտ, վերջալույս, արևամուտ, առավոտ:

3. Նշված բառերից երեքում «ուկ» մասնիկը փոքրացնող-փաղաքշական իմաստ չի արտահայտում: Նշի՛ր այդ բառերը:
Գառնուկ, մտրուկ, մարդուկ, ճնճղուկ, հորինուկ, մանչուկ, մժղուկ, շիկամուկ:

4. Բառաշարքերում ընդգծիր 5 ածական:
1.Անգղ, ցածր, վատ, ավարտ ծանր, ավազան, մանուշակագույն, գրտնակ, գոտի, ագահ:
2.Առասպել, կաղ, ամայի, գորգ, ամբոխ, աշխույժ, անիվ, մեծագույն, աղմկոտ, գետին:

5. Բառաշարքում առանձնացրու իրանիշ և անձնանիշ գոյականները:
Ախոյան, բազե, բժիշկ, աղախին, արշավ, չմշկորդ, դյուցազն, ականջ, կայսր, աքաղաղ, դաստակ, ժառանգորդ, մարտիկ:

Լրացուցիչ առաջադրանք

Վիլյամ Սարոյան

« Հայ մուկը»

Ժամանակին կար մի մուկ: Նա ապրում էր անհոգ ու զվարթ: Մի օր էլ քույրերի, եղբայրների, ազգականների, բարեկամների ու մի քանի թշնամիների հետ ընկավ մկնորսի թակարդը:

Այս մուկն անուն չուներ, սակայն զորեղ անհատականության տեր էր: Թեպետ անուն չուներ, բայց երբեմն հանդուգն ու կորովի վերաբերմունք էր ցուցաբերում մի շարք հարցերի նկատմամբ: Մյուս մկները նրան ճանաչում էին Արտաշ անունով: Ոչ ոք չգիտեր, թե ինչու էր նա այդ անունը կրում:

Եթե կամենում եք իրողությունն իմանալ, Արտաշը մյուս մկներից որեւէ մեկին նման չէր: Նա հայ մուկ էր:

Այս մկները հենց այնպես չէին բռնվել: Կենդանաբանական այգին նրանց կարիքն ուներ, իբրեւ օձի կեր: Ամեն գիշեր յուրաքանչյուր օձի, որպես կեր, հրամցվում էր մուկ, քանի որ օձը սիրում է ողջ մուկ ուտել: Երբ իր վանդակի մեջ զետեղված մուկը սրսփում ու սրտաճմլիկ ճղրտոցներ է արձակում ու գթություն հայցում, օձը լավ է տրամադրվում, զգում է իր օձությունն ու հասկանում է, որ աշխարհն իր բնական հունով է ընթանում, եւ ամեն ինչ կարգին է:

Ամեն գիշեր օձի վանդակի մեջ ողջ մուկ էր դրվում` նրա ախորժակը սրելու եւ ընթրիքը ճոխացնելու համար: Մկները գաղափար չունեին, թե ինչու են գտնվում կենդանաբանական այգում: Հիմա շատ ուշ էր որեւէ բան անելու համար, քանի որ նրանցից ոչ մեկին չէր հաջողվել փախչել եւ տեղեկացնել այլոց:

Վերջապես, մի երեկո, մեր Արտաշ մուկը զետեղվեց կենդանաբանական այգու Ռալֆ կոչեցյալ ամենագեղեցիկ օձի վանդակում: Բնականաբար, դա նրա գիտական անունը չէր: Եթե կամենում եք որեւէ գիտական բան իմանալ նրա անվան վերաբերյալ, պետք է դիմեք մասնագետին:

Այդ երեկոյին նախորդող ողջ տարվա ընթացքում Ռալֆն ամեն երեկո հաճույքով դիտել էր զանազան մկների դողը, ճղրտոցն ու գթություն հայցելը, եւ հետո, առանց որեւէ մխիթարական խոսքի, «Աստծո բարինի» կամ «Գնաս բարովի», եւ կամ թեկուզ որեւէ գնահատիչ խոսքի` մկանը կուլ էր տվել:

Այս իրիկուն, երբ Ռալֆը տեսավ Արտաշին, պռատ քմծիծաղով ինքնիրեն ժպտաց, ակնկալելով, որ Արտաշն էլ մյուս մկների պես սրսփար, ճղրտար ու գթություն հայցեր: Արտաշն իսկույն հասկացավ կացությունը, հասկացավ, թե ինչ էր պատահելու, եւ թե ինչ էր սպասում իրեն, այն օրից ի վեր, որ բերվել էր կենդանաբանական այգի:

Արտաշն ընդվզեց, անարգված զգաց: Այնքան նվաստացած զգաց, որ մոռացավ, որ, ի վերջո, ինքն էլ այլոց պես մի մուկ էր: Նա հայացքը սեւեռեց օձին` մեկենումեկ անխարդախ ատելությամբ ու ատելությունից առավել անզուսպ մոլեգնությամբ: Այս ինչ ամբարտավան օձ էր, որ Արտաշի՝ իր անմիտ ու կամահաճ ընթրիքը լինելուն էր սպասում:

Արտաշն այլ ծրագրեր ուներ, եւ ամենից առաջ ուզում էր իմանալ օձի հասակի չափը: Մինչեւ ո՞ւր էր հասնում նրա հասակը, մարդու հասակից բա՞րձր էր, թե՞ ցածր: Դա շատ կարեւոր էր, սրանից զատ, վեց թե յոթ բաներ եւս: Արտաշի համար անընդունելի էր, որ օձը հեգնական ժպիտով նայեր իրեն, եւ սպասեր, որ ինքը սրսփար:

Արտաշը հարձակվեց Ռալֆի վրա մի այնպիսի հուժկու թափով, որ օձը հանկարծակիի գալով շնչահատ եղավ: Հետո Արտաշն ուժերի ներածին չափով վեր ցատկեց: Բարձրությունը, ինչպես հիշում եք, նրան հետաքրքրող ամենակարեւոր հարցերից մեկն էր, եւ հետեւաբար կարողացավ ակնկալածից ավելի բարձր ցատկել, քան այլ մկները: Արտաշը օձի վրա խոյանալուց հետո ճարպկորեն Ռալֆի գլխի ետեւի կողմն անցավ, եւ չորս ոտքերն ի մի բերելով վեր ցատկեց ու «թախկ» մի հարված հասցրեց նրա գլխին, հարվածները`«թախկ», «թուխկ», կանոնավոր հաջորդականությամբ շարունակվեցին:

Ահ, դա շատ նսեմացուցիչ էր օձի համար` թախկ:

Ո՞վ էր այս խենթ մուկը` թուխկ:

Կամ, հավանաբար, մկից տարբեր մի բան էր`թախկ:

Թերեւս, միայն արտաքուստ էր մկան նման մի բան`թուխկ:

Հավանաբար, օձերի իսկական թշնամին էր, եւ շուտով ապացուցելու էր, որ ինքն ի վիճակի էր ավերելու երկրի երեսին գտնվող որեւէ օձի`թախկ:

Արտաշը դարձյալ ու դարձյալ ցատկեց ու թախկ, թուխկ ահարկու հարվածներ հասցրեց օձի գլխին:

Այժմ օձին հետաքրքրող միակ բանը լավ ընթրիքն էր: Պատահածն ամենեւին անսպասելի էր` թախկ, թուխկ:

Ռալֆի գլուխը սկսեց ցավել: Հարվածները` թախկ, թուխկ շարունակվեցին: Ամենից վատն այն էր, որ երբ գլուխը թեքում էր, ճշտելու համար, թե Արտաշն ուր է, նոր հարված էր իջնում: Ռալֆին այնպես էր թվում, թե իր գլուխը ջախջախում էր մկից անհամեմատ մեծ մի կենդանի`թախկ:

Ամեն պահին զգում էր, որ մի շատ ճարպիկ թշնամու հարձակման տակ էր` թախկ, թուխկ:

Տասնինը փառավոր հարվածներ իջան Ռալֆի տանջահար գլխին: Սրանից ավելիին չէր դիմանա, ուստի որոշեց հնարավորինս շուտ մի ապահով տեղ ճողոպրել: Այդպես էլ արեց, կարելվույն չափ արագ իր խուցը սողոսկեց եւ դուռն էլ ամրապինդ շրխկացրեց:

Հետո սկսեց գաղտուկ դուրս նայել` վայրենաբարո ու խոշոր մի գազան տեսնելու ակնկալիքով, բայց, ով զարմանք, այնտեղ Արտաշն էր, որ նույն հասակն ու չափը ուներ, ինչ-որ մնացյալ այլազան մկները:

Ավելին, Ռալֆը լսեց նաեւ Արտաշի խոսքերը, որոնք մկան մեղմ ճղրտոց կամ գթություն հայցող պաղատանքներ չէին, այլ անարգալի հանդուգն արտահայտություններ եւ հիշոցներ, որ չեմ ուզում վերարտադրել այս էջերում:

Պատահաբար այս դեպքին ականատես եղավ կենդանաբանական այգու ծառայողներից մեկը, որ ափիբերան մնաց, ապշահար, կարկամած ու հիացած: Ինքը, որպես մասնագետ, նման երեւույթի չէր հանդիպել իր ողջ կյանքի ընթացքում:

Մի մուկ մարտնչել էր օձի դեմ ու հաղթել:

Այնուհետեւ Արտաշը ցուցադրվեց կենդանաբանական այգի այցելող ժողովրդին: Կենդանաբանական այգիները մուկ չեն ցուցադրում, քանի որ մուկը սովորական կենդանի է:

Արտաշը ցուցադրվեց՝ որպես Արտաշ, հանց հանճար մկների աշխարհից:

Թող որ սա դաս լինի յուրաքանչյուրին, թերեւս, սիրելի ընթերցողին, գիտես, որ քեզ նկատի ունեմ, ակնարկս քեզ է:

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

Մինչև 2 տարեկան դառնալը երեխան ունենում է 20 հատ փոքր ատամներ որոնք կոչվում են կաթնատամներ։ 6-7 տարեկանից այս ատամները սկսում են թուլանալ, շարժվել հերթով ընկնում են և փոխարինվում նոր ավելի խոշոր մշտական ատամներով` 32 հատ։

Ըստ նշանակության ատամները բաժանվում են 2 խմբի կտրիչներ և ծամիչներ։ Ամեն ատամ ունի` արմատ, վզիկ, պսակ։ Պսակը ծածկված է էմալով, էմալը շատ ամուր կարծր նյութ է և պաշտպանում է ատամները։ Էմալի 《թշնամին》շաքարն է։

Ատամների խնամքը շատ կարևոր է առողջության համար, սննդի մնացորդները ատամների արանքում միկրոբների ազդեցության տակ քայքայվում են, արտադրվում է շաքար, որը վնասում է էմալը, և առաջանում է կարիես։ Խորացած կարիեսի պատճառով զրկվում ենք ատամից։

Ատամներւ ատամնափառից և սննդի մնացորդներից մաքրելու համար օգտագործում ենք` մածուկ և խոզանակ։ Մածուկ լցնում ենք մի ոսպի տաիկի չափ, խազանակը պետք է լինի տարիքին համապատասխան և միջին կոշտությամբ։ Լվանալու ժամանակ ատամնաշարը մտքում բաժանում ենք 4 մասի և ամեն մասը լվանում 30 վարկյան, ամեն ատամը լվանում ենք առնվազն 4 անգամ։ Վերևի ատամները լվանում ենք վերևից ներքև, ներքևինները, ներքևից վերև։ Ատամները պարտադիր է լվանալ օրը 2 անգամէ առավոտյան նախաճաշից հետո, երեկոյան քնելուց առաջ։ Օրվա ընթացքում ըստ անրհաժեշտության կարելի է օգտագործել ֆլոս (ատամի թել), բայց ոչ ատամի չոփիկ։

8/10, 7/11

12/6, 14/4, 10/8

2/3

2 սմ

1,2, 1,4, 2,7, 5:

1/7

Ա) 3,957

Բ) 467,1

Գ)

Դ)

Ե) 9,7

Զ) 555,5

Ա) 0,13 < 0,14

Բ) 2,25 = 2,25

Գ) 3,76 = 3,76

Դ)12,12 < 12,13

Ե) 7,99 < 8,00

Զ) 0,00 = 0,00

226,7712= 226,77

9001

14%

50-ից փոքր

Читаем и обсуждаем рассказ про щенка «Хан»

Друзья подарили мне щенка. Это был ротвейлер. Малыш был такой
толстый, что еле-еле двигался. Я назвал его Ханом. Но однажды щенок
тяжело заболел.
Я купил лекарства и стал его лечить. Так проходил день за днём.
Потом щенку стало лучше. Хан поправлялся, но задними лапами он не
мог пошевелить, он их даже не чувствовал. Когда мы с ним в первый раз
вышли на прогулку, он шёл на передних лапах, а я нёс его на полотенце,
продетом под животом.
И вот однажды, когда я заносил Хана в подъезд, его нога попала под
железную дверь, и мой пёс взвизгнул от боли. Значит, его задние лапы
начали чувствовать боль.
Тогда я потащил Хана плавать. У меня была машина «Нива», я
подвозил его по песку прямо к морю. На полотенце я затаскивал его в
воду и заставлял плыть, он грёб передними лапами, а я поддерживал его.
А потом я привёз однажды с собой детскую надувную лодку, посадил в
неё Хана, а когда лодка отплыла от берега, вытащил пробку. Лодка начала
тонуть, и ротвейлер неожиданно оказался в воде.
Хан поплыл к берегу. Из воды он вылез с трудом, но задние ноги у
него уже шевелились. Победа!
В ту же зиму Хан спас мне жизнь.
Мы отправились на прогулку, и я даже не заметил, как оказался на
льду, – было холодно, всё покрыто снегом. Ну а лёд, как часто бывает на
городских речках, оказался тонким. Всё произошло очень быстро.
Ротвейлер, которому только исполнился год, спокойно пробежал по
льду, а я провалился.

От холода ноги в воде сразу свело так, что я не мог ими пошевелить.
Уже темнело, и никого рядом не было.
Я не помню, звал я Хана на помощь или нет. Помню только, как он
остановился и оглянулся. Пошёл в мою сторону. Потом побежал…
А когда подбежал ближе, схватил меня зубами за руку. Наверно, он
сообразил, что со мной случилась беда, и пытался помочь. А может, он
просто играл.
Схватил он меня очень сильно. Так, что я вскрикнул от боли. И тут я
почувствовал, что могучий ротвейлер понемногу вытаскивает меня из
воды. Хан протащил меня ещё метра полтора, разжал зубы, я поднялся…
Всё закончилось хорошо. Только на руке остались следы от зубов.

Реклама

ПОЖАЛОВАТЬСЯ НА ЭТО ОБЪЯВЛЕНИЕ

По Ал. Таненя

Задания для выполнения

Повторяем родительный падеж.

Учебник (1)

стр. 74 , упр. 4,5 ; стр. 75 ,упр. 7,8,9,10

Толстый — Моя кошка толстая потому что она много ест.

Лучше — когда у меня болела сильно спина через несколько дней мне стало лучше когда я мазала мазем.

Заболел — Я очень сильно заболела поэтому не пошла в школу.

Темнело — я когда пошла на улицу через несколько часов начало темнеть поэтому пошла домой.

Холодно — Зимой было очень холодно поэтому я часто болела.

Быстро — Я очень быстро начала бежать когда мы играли с друзьями в догонялки.

Разжал — Хан протащил меня ещё метра полтора, разжал зубы, я поднялся.

1.У моих друзей,собака родила щенков. 2. Я затаскиваю щенка в воду на полотенце. 3. Мы с собакой отправились на прогулку. 4. Я спас могучего ротвейлера

1197.

ա) 0,9
բ) 28,2
գ) 100,5
դ) 1
ե) 80
զ) 6
է) 200,1
ը) 567,9
թ) 0

1198.

ա) 7,9
բ) 85,07
գ) 0,12
դ) 1
ե) 65,68
զ) 721,9
է) 2,39
ը) 18,1
թ) 55,6

1199.

ա) մինչև հարյուրերորդականների
բ) մինչև միավորների
գ) մինչև հազարերորդականների
դ) մինչև տասնորդականների
ե) մինչև միավորների
զ) մինչև միավորների

1200.

ա) 4
բ) 5
գ) 8
դ) 6
ե) 3
զ) 0

Ո՞ր դարձվածքի դիմաց գրվածը նրա իմաստի ճիշտ բացատրությունը չէ․

գլուխ խոնարհել- հնազանդվել, ենթարկվել

բախտ վիճակվել-հաջողություն ունենալ, լավ բանի հանդիպել

դպրոց անցնել- կենսափորձ՝ հմտություն ձեռք բերել

տեղի տալ- առիթ տալ, պատրվակ հանդիսանալ

1.Կետերի փոխարեն տեղադրիր համապատասխան տառը:
2. Ընդգծիր դերանունները:

1.Ամառային սիրուն երեկո էր, և արեգակն արդեն թեքվում էր դեպի իր մուտքը: Մի փոքր տոթ օրին խառնվել էր մեղմ հովիկը, և զբոսնելը հաճելի էր դարձել: Հանգստյան օր էր, ծովափին շատ մարդիկ կային: Բոլորն անհանգիստ էին, և հայացքներն ուղղել էին ծովում ինչ-որ կետի: Ոչ ոք չէր ուզում բան ասել, և չէր էլ ուզում լսել ինչ- որ բան: Միայն բարձրախոսն էր անտարբեր ընդհանուր հուզմունքին և բարեխղճորեն իր գործն էր անում. զբաղեցնում էր հանգստացող հասարակությանը: Հաղորդավարը միապաղաղ ձայնով ինչ-որ բան էր կարդում և այդ ձայնը մատնում էր ձանձրույթն ու հոգնածությունը: Մակույկավարների տնակում անվերջ զնգում էր հեռախոսը, և ոչ մեկը չէր մոտենում, որ խոսեր կամ գոնե անջատեր այն:

2..Ո՞ր տառը նույն ձևով կմիանա բուն, սար, թուր, հուն, վար, բաց, կամ, պատ բառերին և կկազմի նոր բառեր:
Ն, կ, ր, յ:

3.Տրված բառերի առաջին տառերը փոխելով ստացիր նոր բառեր:

Սնունդ, դանակ, պարտեզ, բերք, զատիկ, բառարան, բռնակ, կատակ, բյուր, ձագ, մանր, մարագ, դարձ, ավագ, թախտ, կառք, հարթ, լրագիր, հերթ, լույս, ձյութ, ճեղք, շռայլ, նյարդ, նուրբ, թափոր, մահակ, ջութակ:

Ծնունդ, բանակ, քարտեզ, վերք, հատիկ, վառարան, դռնակ, հատակ, հյուր, սագ, սանր, կարագ, վարձ, նվագ, բախտ, փառք, կարթ, գրագիր, թերթ, բույս, հյութ, մեղք, մռայլ, լյարդ, սուրբ, սափոր, դահակ, թութակ:

Լրացնել բաց թողնված տառերը՝ ն կամ մ:
Մանվելն ու Սամվելը մանկության ընկերներ են: Իրարից միշտ անբաժան են եղել: Դեռ փոքր էին, երբ վերցնում էին զամբյուղները դամբուլ բերելու, խաղում գետեզրի շամբուտում, մայրիկների համար սարի սմբուլ, սուսամբար բերում: Ապրում էին գյուղական անպաճույճ կենցաղով ու երջանիկ էին: Պատանեկության անբասիր անուրջներն անավարտ մնացին, սկսվեց պատերազմը: Ամբարիշտ ֆաշիստները հարձակվեցին, ռմբակոծեցին, հրդեհեցին: Ամբարտավան հրոսակներին հակահարված տալու և հայրենիքի պատիվն անեղծ պահելու համար տղաները մեկնեցին ռազմաճակատ: Հոծ ամբոխ էր հավաքվել կայարանում: Հրաժեշտի ամպագոռգոռ խոսքեր չասվեցին: Ժողովուրդն անբարբառ տխուր-տրտում, ճամփա գցեց իր բազում զավակներին: Մանվելն ու Սամվելը ծառայում էին նույն վաշտում: Մեկը բանբեր էր մյուսը` կապավոր: Անվերապահորեն վստահ էին, որ անպայման կհաղթեն: Այդպես էլ եղավ: Երկուսն էլ պարգևներով տուն վերադարձան: Այժմ էլ ապրում են իրենց գյուղում: ունեն բարի համբավ, սիրված են բոլորից: Գյուղը սակավաջուր էր: Ընկերներն ամբարձիչներ բերեցին, ամբարտակ կառուցեցին: Գյուղը անբավ բերք ստացավ, ամբարները լցվեցին: Մեծ բարեկամությունից բոլորն են օգտվում:

1. Запишите предложения, употребив выделенные слова во
множественном числе.

1. Мне понравились эти русские народные песни.

2. На вечере пели арабские студенты, танцевали студентки из Индии, а китайская студентка читала стихи.

4. На нашей улице есть школы, магазины и детские сады.

3. У вас есть мои последние письма?

5. В этом корпусе есть химические лаборатории, большие аудитории и книжные киоски.

6. У меня есть эти новые учебники.

7. Мне нужны простые карандаши.

2. Напишите правильно местоимения.
Он(Она) учатся в университете. Кем работаешь на рынке? Он-Она говорит правильно.
Я гуляю в парке. Мы отдыхаем после занятий. Ты помнишь, как её зовут?
Вы обедаете дома? Ты читаешь новый журнал? Я не понимаю тебя. Мы
переводим текст. Он(она) знает это слово. Мы умеем писать по-русски. Я рисую
город. Вы узнаёте это место? Они помнят свой дом. Когда ты встаёшь? Где они
гуляют? Вы меня помните? Кому ты звонишь? …

3. Закончите предложения по образцу.
Образец: Я читаю, и они… .
Я читаю, и они читают.

Он работает, и мы работаем . Ты разговариваешь, и они разговаривают . Я спрашиваю, и
ты спрашиваешь .
Мы отвечаем, и вы отвечаете . Он рисует, и я рисую . Мы понимаем, и она понимает . Он
говорит, и ты говоришь . Мы помним, и они помнят . Он отдыхает, и ты отдыхаешь . Мы
переводим, и вы переводите . Они гуляют, и я гуляют . Я занимаюсь, и она занимается . Брат
работает, и родители работают . Я учусь, и друг учится . Он слушает радио, и они слушают
радио. Мы играем, и дети играют . Я умею готовить, и сестра умеет готовить.
Образец: Я отдыхаю, а они … .
Я отдыхаю, а они работают.
Преподаватель объясняет, а студенты слушают . Мама готовит обед, а дочь помогает .
Мы читаем, а ты слушаешь . Я слушаю её , а она говорит . Он смотрит фильм, а я ем . Брат
работает, а сестра читает . Они занимаются, а вы рисуете . Я учу новые слова, а друг разговаривает
по телефону. Дети играют, а мама готовит ужин. Бабушка читает сказки, а внук слушает

4.Поставьте и напишите в скобках вопрос и определите падеж существительного.

Катались ( на чём ) на машине. (предложный падеж).

Шли ( по чему ) по площади . ( дательный падеж).

Отплыл ( от чего ) от причала. ( родительный падеж).

Подбежал ( к чему ) к кровати. ( дательный падеж).

Прыгает ( кто ) белка. ( именительный падеж).

Достали ( что ) мяч. ( именительный падеж)

Гуляли ( за чем ) за школой. ( творительный падеж).

Написал ( в чём ) в тетради. ( предложный падеж).

Кружились ( в чём ) в воздухе.( предложный падеж).

Мылись ( чем ) шампунем. ( творительный падеж).

Ա) x=3

Բ)x= -6

Գ) x= -18

Դ) x= -7

Ե) x=0

Զ) x=3

837,2+0,01=837,21

66

Ա) 1 3/8

Բ) 1

Գ) 2 2/5

Դ) 48 1/3

Ե) 1 3/7

Զ) 12

Է) 5

Ը) 3 4/9

Թ) 35

10000գ, 20գ, 16530008գ

150000մ², 10030մ²

Ա) 24 4/9

Բ) 5 6/13

Գ) 4 1/4

Դ) 3 14/15

Երկուշաբթի

Երեքշաբթի

Չորեքշաբթի

Հինգշաբթի

Ուրբաթ

Կատարում ենք շաբաթվա ընթացքում կատարած առաջադրանքների և անցած նյութերի կրկնություն և ամփոփում։

Ստեղծագործական պատում: Դպրոցական վեց տարիներս

Գրել պատում ուսումնառության քո 6 տարիների մասին: Նկարագրել և բնութագրել դրանք: Պատմել տարեցտարի քո աճի, ձեռքբերումների, թերացումների մասին: Ո՞ր տարին ես համարում ամենաարդյունավետը, ամենահետաքրքիրը, ամենակարևորը, ամենաչստացվածը: https://evamiqayelyan.school.blog/2023/04/26/%d5%a4%d5%ba%d6%80%d5%b8%d6%81/

Տրված բառերում ընդգծել ածականակերտ նախածանցներն ու վերջածանցները:

Ահեղ, տենչալի, թունավոր, ահռելի, երևանյան, գունեղ, տձև, անժխտելի, ձմեռային, մթին, ծիծաղկոտ, հողե, խորին, հեռավոր, ծաղկավետ, մսոտ, դեղնավուն, հնարովի, զգայուն, տասնամյա, խոհուն, գեղանի, նկարչական, ապաշնորհ, չտես, մեղմիկ, դժգոհ, մայրենի, կատաղի, ցավոտ, անկենդան, ողբալի, վստահելի, շահավետ, հրեղեն, ապարդյուն, անտուն:

Ընդգծված ածականի փոխարեն գրիր հոմանիշ ածականը:

Աղթամար կղզին, որը հայտնի է վաղեմի հիշատակարաններով, տարածվում է Վանա լճի հարավարևելյան մասում: Կանաչավուն կղզին, հսկայական կետ ձկան տեսքով երկարում է հարավից հյուսիս` պոչն ու վիթխարի գլուխը դեպի վեր երկարած:

Հայաստան աշխարհը հայտնի է իր վաղեմի ու սքանչելի վայրերով:

Պատանին տխրալի հայացքը լեռնային գետակի պարզ ջրերին ուղղեց:

Այգաբացին լսվում էր թռչունների դուրեկան դայլայլը:

Գիշերն իր խավար թևերն է փռել:

Առույգ մի աղջիկ է ընկերուհիս:

Էռնեստ Հեմինգուեյ

ԾԱՆՈԹՈՒԹՅՈՒՆ։ Հանճարեղ գրողներին շատ բառեր անհրաժեշտ չեն: Նրանք կարող են գլուխգործոցներ ստեղծել անգամ մի քանի բառով կամ նախադասությամբ: Ահա այդպիսի մի քանի օրինակ մեծ գրողների աշխատանքներից: Մենք ծանոթ ենք այս հանճարների վեպերին ու ծավալուն այլ ստեղծագործությունների, բայց արժե նաև կարդալ նրանց ամենակարճ պատմվածքները։

Հեմինգուեյն առաջինն էր, ով գրեց 6 բառից բաղկացած ստեղծագործություն: Նրանից հետո շատերը արեցին նման փորձեր:

Մի անգամ Էռնեստը վիճեց իր ընկերների հետ, որ ինքը կգրի աշխարհի ամենալակոնիկ և հուզիչ ստեղծագործությունը: Գրականության հանճարը կարողացավ գրազ շահել ՝ թղթի վրա գրելով վեց բառ.«For sale: baby shoes, never used» «Վաճառվում է ՝ մանկական կոշիկ, երբեք չհագած՝ չմաշված»:

hemingway

«Ծերունին և ծովը» (1952 թ. համառոտ)

Ծերունին ձկնորսություն է անում իր նավակով Գոլֆստրիմում: Արդեն ութսունչորս օր է՝ նա ոչ մի ձուկ չի որսացել: Առաջին քառասուն օրը նրա հետ է օգնական տղան: Սակայն տղայի ծնողները, տեսնելով, որ նա տուն է վերադառնում առանց որսի, խորհուրդ են տալիս ծով դուրս գալ ուրիշ նավակով և թողնել անհաջողակ ծերունուն: Տղան տխրությամբ է նայում ձեռնունայն վերադարձող ծերունուն և օգնում է նրան ափ հանել դատարկ նավակը:

Գործողությունները զարգանում են Կուբայի փոքրիկ ձկնորսական քաղաքում: Ծերուկ Սանտյագոն սովորեցրել է տղային՝ Մանոլինին, ձուկ որսալ: Ծերունու խրճիթում նրանք զրուցում են վաղվա ձկնորսությունից, այն մասին, որ ծերունու բախտը պիտի վերջապես ժպտա: Զրուցում են սպորտի վերջին նորություններից, բեյսբոլից և հայտնի մարզիկներից, օրինակ՝ Դի Մաջոյից: Երբ ծերուկը քնում է, նրա երազներում չկան կռիվներ, կանայք, կամ մեծ իրադարձություններ: Նա տեսնում է Աֆրիկան և ափ դուրս եկող մեծ առյուծներին:

Առավոտյան ծերունին պատրաստում է նավակը և իրեն օգնող Մանոլինին ասում, որ այսօր հավատում է հաջողությանը:

Ձկնորսական նավերը մեկը մյուսի ետևից դուրս են գալիս ծով: Ծերունին սիրում է ծովը և մտածում է ծովի մասին, որպես կնոջ: Խայծ է դնում կեռիկներին և գցում ջուրը: Սպասում է: Բարձր խոսում է թռչունների և ձկների հետ: Նա զգում է ջրի հատակին կատարվող ամեն բան: Ահա կարթաթելերից մեկը ցնցվեց: Զգում է ահավոր ծանրություն և ուժ, որը ձգում է կարթաթելը: Սկսվում է մի քանի ժամ տևող դրամատիկ պայքարը ծերունու և հսկայական ձկան միջև: Փորձում է քաշել թելը, բայց դա չի հաջողվում: Ափսոսում է, որ տղան իր հետ չէ: Բայց դեռ լավ է, որ ձուկը քաշում է կողմ և ոչ թե ցած:

Անցնում է չորս ժամ: Կեսօր է: Ծերունին մտածում է, որ այսպես երկար չի կարող շարունակվել: Ի վերջո ձուկը կսատկի և նրան հնարավոր կլինի մոտեցնել: Սակայն ձուկը դիմացկուն է:

Գիշեր է: Ձուկը հեռացնում է նավակը ափից: Հեռվում երևում են Հավանայի լույսերը: Ծերունին հոգնած է, բայց չի թողնում կարթաթելը: Մտածում է ձկան մասին: Անգամ խղճում է նրան: Քանի դեռ չի մեռել, չի բաժանվի ձկանից:

Ձուկն արդեն ուժեղ չէ ձգում: Թուլացել է: Սակայն ծերունու ուժերը ևս հատնում են: Վերջապես ձուկը սկսում է երևալ: Այն շատ գեղեցիկ և երկու անգամ մեծ է նավակից: Երևալով ջրի մակերևույթին՝ նորից սուզվում է, և ծերունին ստիպված է լարել ուժերը: Աստծուն չի հավատում, սակայն սկսում է կարդալ «Հայր մերը»: Ուզում է ցույց տալ ձկանը, թե ինչի է ընդունակ մարդը:

Անցնում է ևս մի օր: Ծերունին շեղվելու համար հիշում է բեյսբոլային մրցումները: Հիշում է, թե ինչպես է ձեռնամարտում հաղթում հզոր նեգրին, իսկ հետո որոշում այլևս չձեռնամարտել, որովհետև ձեռքն անհրաժեշտ է նրան ձկնորսության համար:

Պայքարը ձկան հետ շարունակվում է: Ձուկը մե´րթ մոտենում է նավակին, մե´րթ հեռանում: Պատրաստում է տեգը, որ հասցնի ձկանը վերջին հարվածը: Համոզում է ձկանը հանձնվել: Ձուկը սուզվում է:

Երբ ձուկը դուրս է գալիս հաջորդ անգամ, ծերունին հարվածում է: Զգում է սրտխառնոց և թուլություն: Մոտեցնում է ձկանը և կապում նավին: Հաշվում է ձկան արժեքը և կարծում, որ մեծն Դի Մաջոն կարող է հպարտանալ իրենով:

Անցնում է մի ժամ: Երևում է առաջին շնաձուկը: Սկսում է հոշոտել ձկանը: Ծերունին հարվածում է նրան և շնաձուկը իջնում է հատակը՝ իր հետ տանելով տեգը և ձկան մի մեծ կտոր: Ծերունին խորհում է: Մարդուն կարելի է հաղթել, բայց անհնար է ոչնչացնել:

Մի կտոր ձուկ է ուտում: Նկատում է շնաձկների մոտեցող խումբը: Դիմավորում է նրանց թիակին ամրացված դաշույնով: Շնաձկները հարձակվում են ձկան վրա: Ծերունին կռվում է նրանց հետ: Մեկին սպանում է: Ի վերջո շնաձկները ետ են մնում: Նրանք այլևս ուտելու բան չունեն:

Երբ ծերունին հասնում է ափ, բոլորը քնած են: Նրա ձկանից մնացել է միայն կմախքը: Ափին տղան դիմավորում է հոգնատանջ ու լացող ծերունուն: Մանոլինը հանգստացնում է ծերունուն: Հավատացնում է, որ ինքը հաջողություն կբերի նրան և որ շատ հմտություններ ձեռք բերելուց հետո կկարողանա իսկապես օգտակար լինել:

Առավոտյան ափ են գալիս հարուստ զբոսաշրջիկներ: Զարմանում են ձկան կմախքի չափերի վրա: Մատուցողը փորձում է բացարտրել նրանց նախօրյակին տեղի ունեցած դրաման, սակայն նրանք հեռու են դա հասկանալուց:

Հարցեր և առաջադրանքներ։

1.Պատմիր Էռնեստ Հեմինգուեյի մասին մի քանի նախադասությամբ։

Նա առաջինն էր ով 6 բառից գրեց ստեղծագործություն

2.Ներկայացրու պատմվածքի իմաստը։

Որ երբեք պետք չէ հետ մնալ երազանքից և միայն առաջ գնալ։

3.Ներկայացրու ծերունուն։

Նա ծեր էր, վստահ, ուժեղ և այլն։

Կետերի փոխարեն գրիր ամբողջ(ողջ),ամեն ինչ կամ բոլոր (ը) բառերը։

Բոլոր նախադասությունները ճիշտ են գրված։

Բոլոր խնդիրները փորձիր լուծել։

Ամբողջ խնդրագիրքը արդեն վերջացել է։

Բոլորը վազում էին ինչ- որ մեկի հետևից։

Ողջ ժողովուրդն է սպասում քեզ։

Բոլոր մարդիկ ինչ-որ բանի են սպասում։

Ամբողջ հոտը շարժվեց ձայնի ուղղությամբ։

Բոլոր գառներն ու ուլերը ցրվեցին։

Ողջ աշխարհը ոտքի տակ է տվել։

Ամեն ինչ երկրներում եղել է։

Բոլորը նույն բանն են պնդում։

Ամեն ինչ կրակի բաժին դարձավ։

3.Прочитайте текст в лицах.

4.Найдите в тексте ответы на вопросы и прочитайте их.

1. У кого гостили мальчики в Москве? У тёти 2. Что делали мальчики дома,
   когда мама с тётей пошли в магазин? смотрели альбом 3. Почему мальчики решили пойти
   в метро? потому что им было скучно 4. Что мальчики делали в метро? рассматривали и катались 5. Как они потерялись? ну сели на другое метро
2. Выпишите из текста синонимы данных слов и словосочетаний.
   Гостили, весь (день), найдём, нам стало страшно, плакать.

в гостях целый день отыщем испугались хныкать

6.Составьте и запишите предложения из данных слов.

1. в, день, мама, ушли, тётя, первый, и, магазин, в. 2. пришли, на,
   станцию, мы, по, спустились, лестнице, и, под, землёй, поехали. 3. стали,
   ездить, мы, станциям, по.

В первый день мама и тётя ушли в магазин

Мы спустились под землёй и по лестнице поехали на станцию

Мы стали ездить по станциям

9.Замените слово „вчера” словом „завтра”, соответственно измените
форму глаголов.

1. Завтра мы будем играть в шахматы. 2. Завтра ты ответишь урок. 3. Завтра мы
   уберём наш класс. 4. Завтра мама будит варить обед. 5. Завтра Ашот будет дежурить.
2. Завтра бабушка будит рассказывать внуку сказку. 7. Завтра мальчики будут кататься на
   велосипеде.

Բառաշարքերում գտնել և առանձնացնել հոմանիշների 6 զույգ:

 1.Կեղտ, գութ, եղեգնուտ, խիղճ, ավար, թախիծ, կարծիք, օրրան, մորմոք, թալան, իմաստ, հայրենիք, տեսակետ, աղտ:

2.Ձու, նեցուկ, ճաճանչ, պայտ, թարթիչ, վիհ, աշտանակ, արտևանունք,  օշարակ, ճրագակալ, անդունդ ,ճառագայթ, հավկիթ, հենարան:

3.Աքցան,տաղտուկ, խուճապ, գինարբուք, մորմոք, խրախճանք, արգելք, ահ, գուրգուրանք, երկյուղ, խոչընդոտ, գորով, տագնապ, ձանձրույթ:

Տրված բառերին վերջից կամ սկզբից ավելացրու տառեր և ստացիր նոր բառեր:
Աջ — քաջ
տուն տունկ
ունկ տունկ
քար
վազ ավազ
երան բերան
կար տկար
լոր կլոր
պար պարկ
աղեղ բաղեղ
շուն շունիկ
սան սանր
ծուխ ածուխ
չոր աչոր
գիր գիրք
բարձ
այլ քայլ
բու բուն

« Լավություն արա, ջուրը գցիր, ձուկը չիմանա, Աստված կիմանա» առածը նշանակում է՝
Ա. եթե ձուկ ես բռնում, մեկ-մեկ էլ կերակրիր նրան
 Բ. ձուկն Աստծո ստեղծածն է և չի կորչի
 Գ. ուրիշի համար արված լավ գործը չի կորչի
Դ. լավություն արա, ջուրը գցիր, կկակղի, կուտեն
 Ե. լավությունը ձուկ է, այսօր այստեղ է լողում, վաղը՝ այնտեղ:

Ես այս դպրոցում սովորում եմ 4 տարի։ Եվ շատ սիրեցի այն։ Ունեցա լավ և իրական ընկերուհիներ, նրանք շատ բարի են և խելացի։ Այս դպրոցում ես շատ բան եմ սովորել և սիրել ուսուցիչներին։ Ես շատ եմ սիրել 4 դասարանը, իսկ չեմ սիրել 5, որովհետև արդեն մի քիչ դժվար էր, բայց հիմա ամեն ինչ լավ հասկանում եմ և լավ սովորում եմ։

Երևանում տեղի է ունեցել բազմահազարանոց ցույց՝ Թուրքիայի կառավարող շրջանների հրեշավոր ոճրագործության դեմ բողոքի և պատմական արդարությունը վերականգնելու պահանջի կարգախոսներով։ Ցույցն ավարտվել է Կոմիտասի գերեզմանի մոտ հանրահավաքով։ Նույն օրը կայացել է ցեղասպանության հիշատակին նվիրված ժողով, որին մասնակցել են հասարակայնության, պետական մարմինների և հոգևորականության ներկայացուցիչներ։ Հանրապետության կառավարությունը որոշում է ընդունել Երևանում ցեղասպանության զոհերի հուշահամալիր կառուցելու մասին։ Մայրաքաղաքի Ծիծեռնակաբերդի բարձունքում Մեծ Եղեռնի զոհերի հուշահամալիրի կառուցումից հետո, ամեն տարի ապրիլի 24-ին համաժողովրդական երթ է կատարվում դեպի համալիր։ 1988-ի նոյեմբերի 22-ին ՀԽՍՀ Գերագույն խորհուրդը ընդունել է 1915-ի Հայոց ցեղասպանությունը դատապարտող օրենք, որով ապրիլի 24-ը հայտարարվել է Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի օր և համարվել ոչ աշխատանքային օր։

Ի՞նչ է բջիջը։ Ինչ, որ կազմված է բոլոր օրգանիզմներից կոչվում է բջիջ:

Որո՞նք են բջջի բաղադրության հիմնական քիմիական տարրերը։ Հիմնականում ՝ ջուր և հանքային աղեր։

Որո՞նք են բջջի հիմնական կառուցվածքային մասերը։ Բույսերը, կենդանիները, մարդը ունեն միևնույն կառուցվածքային միավորը։

Ի՞նչ նշանակություն ունի բջջաթաղանթը։ Նա պաշտպանում է միջավայրը։

Ի՞նչ է հյուսվածքը։ Երբ նյութերը ունեն նույն ձևը, կառուցվածքը և այլն, կոչվում է հյուսվածք։

Ի՞նչ հյուսվածքներ ունեն բույսերը։ Ծածկող, հիմնական և այլն։

Կենդանական ի՞նչ հյուսվածքներ գիտեք։ Մկանային

Ե՞րբ է լույսը բեկվում: Լույսի ճառագայթի ուղղության փոփոխությունը մի միջավայրից մյուսին անցնելիս, կոչվում է լույսի բեկում:

Ի՞նչ է ոսպնյակը: Գնդային մակերևույթներով սահմանափակված ապակենման մարմինները կոչվում են ոսպնյակներ:

Ո՞ր կետն է կոչվում ոսպնյակի կիզակետ: Երբ լույսի զուգահեռ ճառագայթներն ընկնում են հավաքող ոսպնյակի վրա, դրանից անցնելուց հետո հավաքվում են մի կետում: 

Նշի՛ր հայելիների տեսակները։ Հարթ, ուռուցիկ, գոգավոր

Որո՞նք են վեգետատիվ օրգանները և ի՞նչ գործառույթներ են կատարում: Պաշտպանում է բույսի աճը։

Որո՞նք են գեներատիվ օրգանները և ի՞նչ գործառույթներ են կատարում: Պաշտպանում է սեռական բազմացումը։

Որո՞նք են արմատի գործառույթները: Արմատը բույսը ամրացնում է հողին։

Արմատի ի՞նչ ձևափոխություններ գիտեք: Գլխավոր արմատ — աճում է սերմի սահմնային արմատիկից:

Ի՞նչ է ընձյուը: Ցողուն, որկ վրա կան տերևներ։

Ո՞րն է ընձյուղի գլխավոր գործառույթը: Բողբոջներից գարնանը ծլում են նոր և երիտասարդ ընձյուղներ:

Ի՞նչ գործառույթներ է կատարում ցողունը: Ցողունը բույսի առանքային օրգանն է։

Ի՞նչ նշանակությւն ունեն տերևները: Տերևը կատարում է ջրի գոլորշիացում և կարգավորում ջրի քանակը

1131. Ուղղանկյան կողմերի երկարությունները 6,37 դմ և 10,01 դմ են։ Ուղղանկյան մեծ կողմը փոքրացրել են 3,2 դմ-ով, իսկ փոքր կողմը՝ 5,5 դմ-ով։ Որքա՞ն է ստացված ուղղանկյան պարագիծը։

3,17+15,51=18,68

18,68+18,68=36,136

Կոտորակը ներկայացրե՛ք ամբողջ թվի և մեկից փոքր տասնորդական կոտորակի տարբերության տեսքով.

ա) 9,3 , 9 3/10

գ) 3,681 , 3 681/1000

ե) 28,07 , 28 7/100

է) 46,893 , 46 839/1000

բ) 2,84 , 2 84/100

դ) 15,001 , 15 1/1000

զ) 30,609 , 30 609/1000

ը)100,202 ։ 100 202/1000

Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
ա) (0,241 – 0,15) ⋅ 100 + (3,72 + 14,25) ⋅ 10

17,00323

, բ) (56,37 – 43,21) ։ 10 – (2,36 – 2,01) ։ 100 ։

96,6

Կատարե՛ք գումարում.
ա) –3,244 + 8,01 , 3,43

գ) 21,21 + (–4,8) , 17,13

ե) –0,34 + 7,72 , 7,38

բ) 14,62 + (–0,37) , 14,25

դ) –5,3 + 1,72 , -4,69

զ) –0,85 + 9,46 ։ 8,39

Գտե՛ք 3,385 , 9,428 , 725,11 , 823,12 , 0,93 , 973,14 , 55,675 թվերից ամենամեծը։
Լուծե՛ք հավասարումը.
ա) 2x + 1 = 5, 2

գ) 8x – 1 = 7, 1

ե) 3 + 2x = 18, 7 1/2

բ) 3x + 1 = 5, 1 1/3

դ) 4x – 2 = 9, 2 3/4

զ) 8 = x + 4։ 4

Գտե՛ք 20‐ից փոքր բոլոր զույգ թվերի գումարը։
2+4+8+10+12+14+16+18=90

Գրե՛ք այն բոլոր երկնիշ թվերը, որոնցից յուրաքանչյուրում միավորների և տասնյակների կարգերում եղած թվերի գումարը հավասար է 4-ի։
22

13

31

40

Փակագծե՛ր տեղադրեք այնպես, որ ստացված անհավասարությունը ճիշտ լինի.
ա) 18 ։ 2 +( 4 + 11 ⋅ 3) < (18 ։ 2) + (4 + 11) ⋅ 3

բ) (2 ⋅ 30) + 20 ⋅ (9 + 10) ⋅ 7 >2 ⋅ (30 + 20) ⋅ (9 + 10) ⋅ 7 ։

Կարդում ենք ՝ Համո Սահյան ( « Սահյանական օրեր » )

***

Ժայռից մասուր է կաթում,
Կարմիր սարսուռ է կաթում,
Ձորում մշուշ է:

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Ի՜նչ էլ աշխույժ է:

Առուն բարի է այնպես,
Հասկանալի է այնպես,
Այնպես անուշ է:

Նա երկնչում է քարից,
Բայց երբ թռչում է քարից,
Ահռելի ուժ է:

Առուն ինչպես կլռի,
Սերս եկել է ջրի,
Ձեռքինը կուժ է:

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Աշուն է, ուշ է:

Առաջադրանքներ

1․ Անծանոթ բառերը դո՛ւրս գրիր և բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր։

2․ Դո՛ւրս գրիր այն պատկերները, որոնք հուշում են, որ աշուն է ներկայացված։

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Աշուն է, ուշ է:

3․ Բնության ո՞ր երևույթն է իբրև անձ ներկայացված (անձնավորված)։ Առուն

4․ Տրված փոխաբերությունը բացատրի՛ր․

Ժայռից մասուր է կաթում․․․

Սրտից արյուն է կաթում։

5․ Փոխաբերական իմաստով գործածված արտահայտություն գտի՛ր։

Ժայռից մասուր է կաթում։

6․ Նկարի՛ր կամ պատկերացրո՛ւ մի նկար՝ բանասեղծությունը ձևավորելու համար։ Պատմի՛ր այդ նկարը։

Բարի, անուշ և աշխույժ առու

7․ Անգի՛ր սովորել «Ժայռից մասուր է կաթում»։

Всем привет я Ева, и сегодня вам чут чуть расскажу как я праздную Пасху. Я обожаю пасху потому что всегда помню как я и моя бабушка (которая сейчас в другой стране) красили яйца. Этот момент мне запомнился всю жизнь. Но также я люблю разные пасхальные игры. Например бой с крашанными яйцами. Мы в первую очередь пошли конечно в церкв, потому что мы Христиане, а потом уже поехали играть вместе в игры.

Праздник Пасхи существовал уже при апостолах и первоначально был посвящён воспоминанию смерти Иисуса Христа, поэтому сначала на всём Востоке совершался 14-го дня месяца нисана, в день приготовления евреями пасхального агнца, когда, согласно Евангелию от Иоанна и мнению древнейших отцов церкви, последовала крестная смерть Иисуса Христа. Праздник Пасхи был главным из церковных праздников с самого начала существования Христианской церкви.

В некоторых ранних источниках говорится о том, что пятница была днём поста и скорби в воспоминание страданий Христа, а воскресенье — днём радости. Эти еженедельные празднования были более торжественными, когда они совпадали с днями годовщины смерти и воскресения Иисуса Христа.

Մարկ Տվեն, ծանոթություն։Ամերիկացի գրող, երգիծաբան, լրագրող, հրատարակիչ, դասախոս, հասարակական գործիչ, ամերիկյան գրականության ամենանշանավոր գրողներից մեկը։Նրա առավել հայտնի ստեղծագործություններից են «Թոմ Սոյերի արկածները» (1876) և «Հեքլբերի Ֆիննի արկածները» (1885). վերջինս հաճախ կոչվում է «Ամերիկյան մեծ վեպ»։ 20-րդ դարի համաշխարհային գրականության մեջ Տվենը ճանաչվել է որպես դասական, միաժամանակ՝ իսկական ազգային գրող, որը հայտնագործել է այն Ամերիկան, որտեղ ողբերգականը կատակերգականի կողքին է, սարսափելին՝ բանաստեղծականի:

« Հետաքրքրասեր Բեսսին» ։ Փոքրիկ Բեսսին շուտով երեք տարեկան կդառնա։ Նա լավ աղջնակ է, թեթևամիտ չէ, չարաճճի չէ. նա խոհական է, խորացած իր մեջ, սիրում է խորհել մեկ այս, մեկ այն բանի մասին և անընդհատ հարց է տալիս՝ ինչո՞ւ։ Աշխատում է հասկանալ՝ ինչ է կատարվում շուրջը։ Մի անգամ նա հարցրեց.
— Մա, ինչո՞ւ է շուրջը լիքը ցավ, տառապանք ու վիշտ։ Ինչի՞ համար են այդ բոլորը։
Սա դժվար հարց չէր, և մայրն առանց մտածելու պատասխանեց.
-Մեր իսկ բարօրության համար, բալիկս։ Իր անքննելի իմաստությամբ Աստված ուղարկում է մեզ այդ փորձությունները, որ մեզ ճշմարիտ ուղու վրա դնի և ավելի լավը դարձնի։
-Ուրեմն նա՞ է տառապանքն ուղարկում։
-Այո։
-Բոլո՞ր տառապանքները, մա՛մ։
-Իհարկե, թանկագինս։ Ոչինչ չի կատարվում առանց նրա կամքի։ Բայց նա դրանք ուղարկում է մեր հանդեպ սիրով լի՝ ցանկանալով մեզ ավելի լավը դարձնել։
-Շատ տարօրինակ է, մա՛մ։
-Տարօրինա՞կ է։ Ի՞նչ ես ասում, անուշի՛կս, ինձ դա տարօրինակ չի թվում։ Չեմ հիշում, թե ինչ-որ մեկը դա տարօրինակ համարած լինի։ Ես կարծում եմ, որ այդպես էլ պիտի լինի, որ դա բարեհոգի ու իմաստուն քայլ է։
— Էդ ո՞վ է առաջինը էդպես մտածել. դո՞ւ, մա՛։
-Չէ՛, ճուտիկս, ինձ դա սովորեցրել են։
-Ո՞վ է սովորեցրել։
-Արդեն չեմ հիշում։ Երևի մայրս կամ քահանան։ Ամեն դեպքում՝ բոլորն էլ գիտեն, որ դա այդպես է։
-Իսկ ինձ տարօրինակ է թվում, մա՛մ։ Ասա՛, Բիլլի Նորիսին աստվա՞ծ է տիֆ ուղարկել։
-Այո։
-Ինչո՞ւ։
-Ինչպե՞ս թե՝ ինչու։ Որ նրան ճշմարիտ ուղու վրա դնի, որ նրան լավ տղա դարձնի։
-Բայց նա տիֆից մեռավ, մա՛մ։ Նա էլ չի կարող լավ տղա դառնալ։
-Ախ, հա։ Դե, ուրեմն Աստված ուրիշ նպատակ ուներ։ Ամեն դեպքում, դա իմաստուն նպատակ է եղել։
-Էդ ի՞նչ նպատակ էր, մա՛։
-Շատ հարցեր ես տալիս։ Հնարավոր է` Աստված փորձություն է ուղարկել Բիլլիի ծնողներին։
-Բայց դա, մայրի՛կ, ազնիվ չէ։ Եթե Աստված ուզում էր փորձություն ուղարկել Բիլլիի ծնողներին, ինչո՞ւ, ուրեմն, նա սպանեց Բիլլիին։
-Ես չգիտեմ։ Ես միայն կարող եմ ասել, որ Աստծո նպատակը իմաստուն ու բարեհոգի է եղել։
-Ի՞նչ նպատակ, մա՛մ։
Նա ուզել է… նա ուզել է պատժել Բիլլիի ծնողներին։ Նրանք երևի մեղք են գործել, դրա համար էլ պատժվեցին։
-Բայց մեռնողը Բիլլին էր, մա՛մ, մի՞թե դա արդարացի է։
-Իհարկե, արդարացի է։ Աստված ոչ մի անարդարացի ու վատ բան չի անում։ Հիմա դու չես հասկանում, բայց հենց մի քիչ էլ մեծանաս, կհասկանաս, որ այն, ինչ Աստված անում է, իմաստուն է ու բարեհոգի։
Լռություն։
-Մա՛, էդ Աստվա՞ծ տանիքը փլեց էն մարդու գլխին, որ հրդեհի ժամանակ հիվանդ ծեր կնոջը դուրս էր հանում։
-Հա, ճուտիկս։ Մի վայրկյան. չհարցնես՝ ինչու։ Չգիտեմ։ Ես մի բան գիտեմ. նա դա արել է կա՛մ նրա համար, որ մեկնումեկին ճշմարիտ ուղու վրա դնի, կա՛մ՝ որ պատժի, կա՛մ՝ որ ցույց տա իր ամենակարողությունը։
-Իսկ որ խմած մարդը տիկին Ուելչի երեխային հեծանիվի տակ գցե՞ց…
-Դա ընդհանրապես քո գործը չի։ Ի վերջո, Աստված, երևի, ուզել է փորձություն ուղարկել այդ երեխային, նրան ճիշտ ուղու վրա դնել։
-Մայրի՛կ, պարոն Բերջեսը ասում է, որ միլիոնավոր մանր արարածներ հարձակվում են մեզ վրա և ստիպում հիվանդանալ խոլերայով, տիֆով ու էլի հազարավոր հիվանդություններով։ Մայրի՛կ, դրանց է՞լ է աստված ուղարկում։
-Իհարկե, պստլիկս, բա ո՞նց։
-Ինչո՞ւ է նա դրանց ուղարկում։
-Որ մեզ ճշմարիտ ուղու վրա դնի։ Հազար անգամ ասացի։
-Բայց դա սարսափելի դաժան է, մայրի՛կ։ Դա հիմարություն է։ Եթե ինձ…
-Լռի՛ր։ Հենց հիմա լռիր։ Ուզում ես՝ մեզ կայծակը զարկի՞։
-Հա, մամ, անցած շաբաթ զանգակատունը կայծակը խփեց, և եկեղեցին վառվեց։ Աստված, ի՞նչ է, ուզում էր եկեղեցին ճիշտ ուղու վրա՞ դնել։
— (Հոգնած) Չգիտեմ, հնարավոր է։
-Էդ ժամանակ կայծակը մի խոզ սպանեց, որը ոչ մի մեղք չէր գործել։ Աստված այդ խոզին ուզում էր ճշմարիտ ուղու վրա՞ դնել, մա՛մ։
-Անուշի՛կս, երևի գնաս՝ ման գաս։ Գնա, մի քիչ վազվզիր։
-Մի տե՛ս է, մա՛մ, պարոն Խոլլիստերն ասում է, որ ամեն թռչուն, ամեն ձուկ, ամեն գորտ կամ թրթուր, ամեն կենդանի էակ թշնամի ունի՝ ուղարկված նրա համար, որ կծի, հալածի, տանջի, սպանի, նրանց արյունը խմի, նրանց ճիշտ ուղու վրա դնի, որ նրանք դառնան արդարամիտ ու աստվածավախ։ Էդպե՞ս է, մա՛մ։ Ես հարցնում եմ, որովհետև պարոն Խոլլիստերը ծիծաղում էր, երբ սա ասում էր։
-Էդ Խոլլիստերը անպետք մարդ է, և ես արգելում եմ քեզ՝ լսես դրա ասածները։
-Ինչո՞ւ, մամ, նա էնքան հետաքրքիր է պատմում, և, կարծում եմ, աշխատում է արդարամիտ լինել։ Նա ասում է, որ բոռերը որսում են սարդերին ու պահում նրանց իրենց ստորգետնյա որջերում. կենդանի սարդերին, մա՛մ։ Ու էնտեղ՝ գետնի տակ, սարդերն օրեր շարունակ տանջվում են։ Իսկ փոքրիկ սոված բոռիկները կծում-պոկում են նրանց ոտիկները ու քրքրում փորիկները, որ սարդերը արդարամիտ ու աստվածավախ լինել սովորեն, որ երկինք առաքեն ձոն առ աստված, նրա անպատմելի բարության համար։ Իմ կարծիքով, պարոն Խոլլիստերը բարի մարդ է, ուղղակի շատ լավ մարդ։ Երբ իրեն հարցրի՝ այդպես կանե՞ր սարդերին, ասաց, որ իրեն թող գրողը տանի, եթե այդպիսի բան անի, ու հետո ասաց…

-Մա՞մ, վա՞տ ես զգում։ Գնամ՝ մարդ կանչեմ օգնության։ Բա էս շոգին ո՞նց կլինի քաղաքում մնալ

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Բեսիի հարցերից հատկապես ո՞րը քեզ դուր եկավ և ինչո՞ւ։

— Էդ ո՞վ է առաջինը էդպես մտածել. դո՞ւ, մա՛։

Որովհետև ծիծաղելի էր։

2․Ինչպիսի՞ հարց դու կավելացնես հարցերի շարքում։

-Մա’, բա ինչու՞ է ջուրը թափանցիկ։

3․Գտի՛ ր հոմանիշային զույգեր և դուրս գրիր։ Իմաստուն ու բարեհոգ, անարդարացի ու վատ, սարսափելի ու դաժան, արդարամիտ ու աստվածավախ։

Ես գիտեմ շատ վիտամիններ և նրանցից շատ եմ օգտվում։ Ես գիտեմ, որ շատ վիտամիններ կան միրգ բանջարեղեններում և այլն։ Ես միրգ շատ եմ սիրում և ուտում եմ շատ վիտամիններ կան նարինջում, կտրոնում և այլ։ Ձուկը ունի շքտ վիտամիններ ինչպես միսը։ Վիտամինները չեն ընդգրկում լրացուցիչ սննդանյութերը՝ հանքային աղերը, ճարպաթթուները և ամինաթթուները, որոնք անհրաժեշտ են ավելի մեծ քանակով, քան վիտամինները և ոչ էլ առողջությունը պահպանելու համար անհրաժեշտ բազմաթիվ այլ սննդանյութեր[3]։ Ներկայումս լայնորեն ընդունված են 13 տարբեր վիտամիններ, որոնք դասակարգվում են ոչ թե ըստ կառուցվածքի, այլ ըստ իրենց կենսաբանական և քիմիական ակտիվության։ Սրա պատճառով, յուրաքանչյուր վիտամին կազմված է կենսաբանորեն ակտիվ տարբեր բաղադրիչներից՝ վիտամերներից։ Օրինակ՝ վիտամին A-ն, ներառում է ռետինալը, ռետինոլը և 4 այլ անհայտ կարոտինոիդներ։ Վիտամերները օրգանիզմում կարող են փոխակերպվել վիտամինի ակտիվ ձևին, ինչպես նաև, սովորաբար, կարող են փոպակերպվել մեկը մյուսին։

Ղաղարոս Աղայան

Ղազարոս Աղայան Արև

ա) 45525/1000=45,525
բ) 5721/1000=5,721
գ) 161803/1000=161,803
դ) 11196932/10000=1119,6932
ե) 1187/100=11,87
զ) 217/100000=0,00217

ա) -4,6
բ) -10
գ) -6,60
դ) -6,42
ե) -3,457
զ) -18,614

ա) 2,38
բ) 16,07
գ) 100,096
դ) 24,097
ե) 10,836
զ) 23,0001

ա) 0,635
բ) 142,21
գ) 37,0001
դ) 5691,303

Խորխե Բուկայի «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեք էլ չեմ կարողանա»

Ծնվել է 1949 թվականին Բուենոս-Այրեսի մերձակա տարածքում, համեստ ընտանիքում։ Սկսել է աշխատել 13 տարեկանից։ Գրքերից մեկում Բուկայը իր մասին ասում է հետևյալը. «Ես փողոցում գուլպաներ էի վաճառում, ծաղրածու եմ եղել ու տաքսիստ, աշխատել եմ ապահովագրական ընկերությունում։ Արդյունքում՝ միջին խավի ընտանիքի տղան դարձավ բժիշկ,հոգեբան դասավանդող, հեռուստահաղորդումներ և ռադիոհաղոդումներ վարող, գրքերի հեղինակ»։Խորխե Բուկայը համարվում է Արգենտինայի ժամանակակից գրականության աստղ։ Նրա գրքերը թարգմանվել են աշխարհի 18 լեզուներով, իսկ գրքերի ամբողջ տպաքանակը գերազանցում է 2 միլիոնը։ Խորխե Բուկայի իսպանական տպագրողները ասում են, որ իսպանական հասարակական տրանսպորտում ամեն օր կարելի է հանդիպել 1-3 մարդու, ովքեր տարված կարդում են Բուկայի գրքերը։Նա նաև բժիշկ է։

Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեք էլ չեմ կարողանա

Երբ ես փոքր էի, պաշտում էի կրկեսը, և կրկեսում ամենից շատ գազաններն էին ինձ դուր գալիս: Ինձ հատկապես փիղն էր գրավում, որը, ինչպես հետո իմացա, նաև մյուս երեխաների սիրելին էր:

Ներկայացման ժամանակ այդ հսկայական վայրի կենդանին ցուցադրում էր իր անասելի քաշը, ուժը, չափսերը… Բայց իր ելույթից հետո մինչև հաջորդ ելույթի սկիզբը նա շղթայված էր, շղթայի մի ծայրը կապված էր փղի ոտքին, իսկ մյուսը` գետնի մեջ խրված ցցին:
Այն ընդամենը փայտի մի կտոր էր, որ միայն մի քանի սանտիմետր էր խրված հողի մեջ: Չնայած շղթան հաստ էր և ամուր, ինձ համար ակնհայտ էր, որ այդպիսի կենդանին, որն ընդունակ է ծառեր արմատախիլ անելու, հեշտությամբ կարող էր այդ ցիցը հանել ու փախչել:
Ինձ համար հանելուկ էր մնացել` ի՞նչն էր նրան պահում, ինչո՞ւ նա չէր փախչում:
Երբ դեռ հինգ-վեց տարեկան էի, հավատում էի մեծահասակների իմաստնությանը: Չեմ հիշում` այս հարցերը ես տվեցի ուսուցչի՞ս, հայրիկի՞ս, թե՞ հորեղբորս: Նրանցից մեկն ինձ բացատրեց, թե փիղը չի փախչում, քանի որ վարժեցված է:
Այդ ժամանակ ես տվեցի միանգամայն ակնհայտ հարց. «Եթե փիղը վարժեցված է, էլ ինչո՞ւ են նրան շղթայում»:
Հիշում եմ, որ ոչ մի բավարար պատասխան չստացա: Ժամանակի ընթացքում մոռացա փղին էլ, նրա հետ կապված հարցերն էլ և այդ մասին հիշում էի միայն մարդկանց շրջապատում, ովքեր գոնե մեկ անգամ այդ հարցն իրենց տվել են:
Մի քանի տարի առաջ հայտնաբերեցի, որ, հուրախություն ինձ, բավականին խելացի մի մարդ գտել է հարցի պատասխանը` կրկեսային փիղը չի փախչում, որովհետև նա մանկուց կապված է նմանատիպ ցցի:
Աչքերս փակեցի և պատկերացրի ցցին կապված նորածին անպաշտպան փղին: Վստահ եմ, որ այն ժամանակ փղիկն ամբողջ ուժով ձգվել է` փորձելով ազատվել: Բայց, չնայած ջանքերին, ոչինչ չի ստացվել, քանի որ ցիցն այն ժամանակ բավականին ամուր է եղել:
Պատկերացնում էի, թե ինչպես է նա երեկոյան ուժասպառ ընկնում, իսկ առավոտյան փորձում նորից ու նորից… Մինչև, իր համար սարսափելի մի օր, նա հնազանդվել է իր ճակատագրին՝ ընդունելով սեփական անզորությունը:
Այդ հսկա և հզոր փիղը կրկեսից չի փախչում, քանի որ խեղճը կարծում է, թե չի կարող:
Նրա հիշողության մեջ մնացել է անզորության այն զգացողությունը, որն ապրել է ծնվելուց անմիջապես հետո:
Եվ ամենավատն այն է, որ այդ հիշողությանը նա երբեք չի կասկածում:
Նա այլևս երբեք չի փորձել իր ուժը կիրառել:
-Այսպիսին է կյանքը, Դեմիան: Բոլորս էլ ինչ-որ բանով նման ենք կրկեսի փղին. այս կյանքում մենք կապված ենք հարյուրավոր ցցերի, որոնք սահմանափակում են մեր ազատությունը:
Ապրում ենք` համարելով, որ «չենք կարող» անել բազում գործեր, ուղղակի, որովհետև, շատ վաղուց, երբ դեռ փոքր էինք, փորձել ենք ու չենք կարողացել:
Այն ժամանակ վարվել ենք այս փղի նման, մեր հիշողության մեջ գրանցել ենք այսպիսի հրահանգ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա»:
Մենք մեծացել ենք այս հրահանգով, որն ինքներս ենք մեզ տվել, և դրա համար էլ երբեք չենք փորձել ցիցը հանել:
Երբեմն, շղթայի ձայնը լսելիս, հայացք ենք ձգում ցցին և մտածում.
Չեմ կարողանում և երբեք էլ չեմ կարողանա:
…. Եվ միակ ձևը պարզելու, որ դու կարող ես ինչ-որ բանի հասնել, նոր փորձ անելն է, որի մեջ կներդնես քո ամբողջ ոգին:

Հարցեր և առաջադրանքներ:
Ինչի՞ մասին է պատմվածքը: Այն մասին, որ մենք չենք ուզում լքել այն տեղը, որտեղ ծնվել մեծացել ենք։
Ի՞նչ է սովորեցնում այս ստեղծագործությունը: կրկեսային փիղը չի փախչում, որովհետև նա մանկուց կապված է նմանատիպ ցցի:
Նմա՞ն ես այդ փղիկին: Այո
Բառարանի օգնությամբ գտիր տրված բառերի հոմանիշները` հսկայական-մեծահաղթ, ամուր-ամրաձույլ, ակնհայտ-ակներև, անասելի-անձայնելի, խելացի-քաջախոհ, ջանք-եռանդ, բազում-բազմաբյուր:

1.Պատմության մեջ գտիր հոմանիշները և գրիր։
Ուժ հզոր, մեծ հսկա, կարողանալ չկարողանալ,

2․Նախադասությունում գտիր գոյականները։

« Ներկայացման ժամանակ այդ հսկայական վայրի կենդանին ցուցադրում էր իր անասելի քաշը, ուժը, չափսերը… Բայց իր ելույթից հետո մինչև հաջորդ ելույթի սկիզբը նա շղթայված էր, շղթայի մի ծայրը կապված էր փղի ոտքին, իսկ մյուսը` գետնի մեջ խրված ցցին»:

Լրացրու՛ բաց թողնված տառերը։

Մեռյալ ծովի ջուրն այնքան աղի է, որ այնտեղ ոչ մի կենդանի ․․․ակ չի կարող ապրել: Արևմտյան Ասիայի տոթակե կլիմայի պատճառով աննդհատ շատ ջուր է գոլորշիանամ ծովի մակերևույթից, իսկ լուծված աղերը մնում են ծովում ու մեծացնում ջրի աղությունը: Ծովում խորանալուն զուգընթաց` աղիությունը աճում է: Աղերը Մեռյալ ծովի քառորդ մասն են կազմում, նրա մեջ աղերի ընդհանուր քանակը քառասուն միլիոն տոննա է:


Բ.Ամերիկյան մի ակումբում, որտեղ երաժշտությունն անդադար որոտում է, կարելի է անդորր գտնել: Ավտոմատի մեջ տասը ցենտ են գնում, և այն երեք րոպեով անատվում է: Տասը ցենտը քիչ չէ, բայց ինչքա՜ն հաճելի է թվում այն անդոր․․․ը, որի համար անձամբ կանխիկ վճարել ես: Հազար ինը հարյուր հիսունինը թվին ամերիկյան ռադիոն մի անսովոր հաղորդում տվեց: Ունկնդիրների ուշադրությանը ներկայացրին մի լուր` աղմուկի դեմ պայքարող կազմակերպություն ստեղծելու մասին, ու ընդհուպ մինչև տասնհինգ րոպեանոց հաղորդման վերջը տևող լռություն:

1.«Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա» վերնագրով փորձիր ինքնդ գրել պատմություն, համոզիր ընթերցողին, որ անկարելի բան չկա աշխարհում։

2.Ծանոթացրու դասընկերներիդ Խորխե Բուկայի այլ պատմվածքներից մեկի հետ,տեղադրիր բլոգումդ և ներկայացրու։

3. Անհրաժեշտության դեպքում տեղադրիր Ով, ինչ, երբ, որտեղ, ինչքան դերանուններով։

Ո՞վ է ջուր հավաքվում այս փոսում:
Ինձ հետաքրքրում է, թե ո՞վ է ջուր հավաքվում այս փոսում:
Ի՞նչ պետք է անեն՝ տարածքի գեղեցկությունը պահպանելու համար:
Իրենք էլ չգիտեն, թե ի՞նչ պետք է անեն տարածքի գեղեցկությունը պահպանելու համար:
Ո՞վ պետք է վերականգնի հատված անտառները:
Ձեզ հարց տվե՞լ եք, թե ո՞վ պետք է վերականգնի հատված անտառները:
Որքա՞ն ժամանակ է պետք՝ ամեն ինչ վերականգնելու համար:
Ճարտարապետին հարցնում են, թե որքա՞ն ժամանակ է պետք ամեն ինչ վերականգնելու համար:
Ո՞վ այդպես գրավեց քո ուշադրությունը:
Ցո՛ւյց տուր տեսնեմ , թե ո՞վ այդպես գրավեց քո ուշադրությունը:
Ինչքա՞ն ես պատմելու քո վերջին ճամփորդության մասին:
Գոնե ասա՛, թե ինչքա՞ն ես պատմելու քո վերջին ճամփորդության մասին:

Գրիր տրված բառերի նույնարմատ հականիշ ածականները:


Անխռով — խորոված
խոտոր — անխոտոր
երերուն — աներեր
տարակուսելի — անտարակույս
արտաքուստ -ներքուստ
անզարդ — զարդարուն
ամոթխած — անամոթ
աղմկոտ — անաղմուկ
արատավոր — անարատ
քաղցրահամ — անհամ
ընչատեր — անտեր
թեթևաբարո — ծանրաբարո

Լրացուցիչ աշխատանք

1.Առակները արևմտահայերենից դարձու արևելահայերեն։

2.Ընտիրի դրանցից մեկը և ձայնագրիր։

« ՈՒԽՏԱՒՈՐ ԱՂՈՒԷՍԸ»
Օր մը Աղուէսը կ՚ ըսէ Աքլորին.
-Ի՜նչ աղուոր ու անոյշ կ’երգես, ո՜վ Աքլորիկ։ Երանի՜ գիշեր-ցերեկ հոս
նստէի ու անոյշ ձայնդ լսէի։ Ափսո՜ս, որ վաղուընէ պիտի զրկուիմ քեզ
լսելու հաճոյքէն. մեղաւորս Սուրբ Կարապետ ուխտի պիտի երթայ։
Սիրունի՛կ Աքլոր, կը խնդրեմ զիս հաւնոց առաջնորդէ, որպէսզի մեղքերուս
համար թողութիւն խնդրեմ հաւերէն։
Այս քաղցր խօսքերէն Աքլորին սիրտը կը կակուղնայ ու ան կ’ըսէ.
-Երթանք, քեզի ցոյց տամ հաւանոցը:
Աղուէսը Աքլորին ետեւէն կը մտնէ հաւաբուն, կը խեղդէ բոլոր հաւերը ու
կ’ուտէ զանոնք, յետոյ ալ կ’ուտէ Աքլորը անոր ըսելով.
-Իմ սիրունի՛կ Աքլոր, գիտե՞ս, թէ ի՜նչ դժուար պիտի ըլլար Սուրբ
Կարապետ անօթի փորով ուխտի երթալը…
Կազմող եւ մշակող՝ Արմէն Սարգիսեան
Արեւելահայերէնէ արեւմտահայերէնի վերածեց՝ Արթուր Անդրանիկեան

Ուխտավոր աղվեսը

Մի օր Աղվեսը կասի Աքլորին. -Ի՜նչ գեղեցիկ ու անուշ կերգես, ով Աքլորիկ։ Երանի՜ գիշեր-ցերեկ այստեղ նստեի ու անուշ ձայնդ լսեի։ Ափսոս, որ վաղը պիտի զրկվեմ քեզ լսելու հաճուքն. մեղավորս Սուրբ Կարապետ ուխտի պիտի երթամ։ Սիրունիկ Աքլոր, կ խնդրեմ ինձ հավանոց առաջնորդե, որպեսզի մեղքերիս համար թողութիուն խնդրեմ հավերեն։ Այս քաղցր խոսքերեն Աքլորի սիրտը փապկե և նա կասի. -գնանք, քեզ ցույց տամ հավանոցը։
Աղվեսը Աքլորի հետևից գնաց կ մտնի հավաբուն, կ խեղդի բոլոր հավերին ու կուտե նրան, հետո կուտէ Աքլորը նրան ասելով.
-Իմ սիրունի՛կ Աքլոր, գիտե՞ս, թէ ի՜նչ դժվար պիտի լիներ Սուրբ Կարապետ սոված փորով ուխտի գնալը…

ՏՈ՛ՒՐ ՀԱ ՏՈ՛ՒՐ
Մարդ մը անընդհատ կ’աղօթէր Աստուծոյ ու կը խնդրէր.
-Աստուա՜ծ, գոնէ անգամ մըն ալ ինծի՛ տուր, ի՞նչ կ՚ ըլլայ։ Տո՜ւր, որպէսզի
քիչ մըն ալ ես մարդավարի* ապրիմ։
Աստուծոյ հրեշտակներէն մէկուն խիղճը կը տանջէ։ Ան
կ’երթայ Բարձրեալին* քով ու կ’ըսէ.
-Տէ՜ր Աստուած, ոչ ոք խնդրանքով այդքան կ’աղօթէ Քեզի։ Մեղք է ան։
Անգամ մըն ալ այդ Մարդուն տուր։
-Ըսելիք չունիմ, կ’օգնեմ, կու տամ։ Բայց բազկաթոռին վրայ երկնցեր է ու
կ’ըսէ՝ տո՛ւր հա տո՛ւր։ Նման մէկուն ինչպէ՞ս տամ։ Անիրաւը գոնէ տեղէն
վեր ելլէր, գործ մը ընէր, ես ալ օգնէի՝ տայի…։

Կազմող եւ մշակող՝ Արմէն Սարգիսեան
Արեւելահայերէնէ արեւմտահայերէնի վերածեց՝ Արթուր Անդրանիկեան

« Ագահ մարդը»

Ագահ ու աչքը ծակ մարդ մը Աստուծմէ հետեւեալը կը խնդրէ.
-Տէ՛ր Աստուած, այնպէս ըրէ, որ ի՛նչ բանի որ դպչիմ՝ ոսկի դառնայ։
Աստուած կը կատարէ անոր ուզածը։ Ագահը դանակ կ՚առնէ որ հաց կտրէ,
սակայն ո՛չ միայն դանակը ոսկի կը դառնայ, այլեւ՝ հացը։
Լեղապատառ*՝ կ’երթայ ջուր խմելու. գաւաթին հետ… ջուրն ալ ոսկի կը
դառնայ։ Ինչի որ դպչի՝ ոսկիի կը վերածուի։
-Վա՜յ, Աստուած իմ, այս ի՞նչ փորձանք բերիր գլխուս, չե՛մ ուզեր, ա՛լ ոսկի
չեմ ուզեր, միայն կը խնդրեմ, որ լաւութիւնդ ետ վերցնես…։
Աստուած ագահ մարդուն աղաչանք-պաղատանքին չ’արձագանգեր, եւ ան
ոսկիի մէջ թաղուած, այնքա՜ն անօթի-ծարաւ կը մնայ, որ քանի մը օրէն կը
մեռնի…։

Առաջարկում եմ դիտել մուլտֆիլմը, որն առակին շատ նման է; Գրիր կարծիքդ։Հղումը ներքևում՝

Ագահ և աչքը ծակ մարդը, Ասծուց հետևյալն է խնդրում․

Տե՛ր Աստված այնպես արա, որ ինչին ձեռք տամ, ոսկի դառնա։
Աստվածը կատարում է նրա ուզածը։ Ագահը դանակը վերցնում է, որ հաց կտրի, սակաևն ոչ միայն դանակն է ոսկի դառնում նաև հացը։ Վախեցած գնում է ջուր խմելու, բաժակի հետ միասին ջուրն էլ է ոսկի դառնում։ Ինչի դիպչում է, ոսկի է դառնում։
Վա՜յ Աստված իմ, այս ի՞նչ փորձանք իմ գլխին բերեցիր, չեմ ուզում ոսկի, չեմ ուզում, միայն խնդրում եմ լավությունդ ետ վերցնես․․․։
Աստված ագահ մարդու աղաչանքին ու պաղատանքին չէր արձագանքում, և թողեց ոսկու մեջ թաղված, այնքան անօդի-ծարավ կմնա, որ այս մի քանի օրը, կմահանա․․։


« ՄՈՒԿԵՐՈՒ ԺՈՂՈՎԸ»
Անգամ մը մուկերը ժողովի կը հաւաքուին խորհելու, թէ ի՞նչ ընեն կատուին
յարձակումներէն զգուշանալու համար։
-Եկէ՛ք կատուին վիզէն զանգակ մը կախենք։ Կատուն երեւալուն պէս,
զանգակը ձայն կը հանէ, մենք ալ կը լսենք ու կը փախչինք, — կ’ըսէ մուկ մը։
-Ի՜նչ հրաշալի բան խորհեցանք,- կ’ըսեն մուկերը։
Ուրիշ մուկ մըն ալ թէ՝Հրաշալի ըլլալու հրաշալի է, բայց թող մէջտեղ ելլէ ան, որ կրնայ զանգակը
տանիլ ու կատուին վիզէն կախել…
Բոլորը իրարու կը նային ու …քար լռութիւն կը տիրէ…

Մկների ժողովը

Մի անգամ մկների ժողովը հավաքվեցին խոսելու թե ինչ անեն կատվին հարձակումներըին զգուշանալու համար։

— Եկեք կատվի վզին Զանգակ կախեն։ կատուն երբ գա Զանգակ ձայն կտա մենք կլսենք ու կփախչենք — կասի մուկը։

— Ինչ հրաշալի բան ես ասում — Ասեցին մկները։

Ուրիշ մուկ մընալ թեհրաշալի իմանալու հրաշալի է բայց թող մեջտեղ ելք է ան որ կրնայ Զանգակ տանել ու կատուի վզին կախել բալորը իրար կնայեն ու քար լռություն կտիրի։

Take Care of Yourself

Valerie studies at a big university. At the same time, she maintains a full-time job so that she can pay for her tuition and her living expenses. So Valerie spends most of the day at the office, then goes to class three days a week. She also stays up late at night to study for her classes.

Valerie does not do any physical exercise. Between work and university, she is so busy that she thinks she does not have time for any physical activity.

Sadly, she rarely eats home-made meals. She usually just grabs a bag of chips or a hamburger as she leaves her office to take the bus to university. Since she is convinced that she does not have time to make a healthy dinner when she gets home, she eats lots of pizzas that she orders over the phone.

After dinner, she starts studying and preparing her assignments. Valerie does not sleep very much because of it. She feels grumpy when she wakes up early in the morning, and she is irritable at work. After her long day, she feels tired in class, and it is hard for her to concentrate.

To make matters even worse, Valerie keeps getting sick. This makes her miss work and class. She is miserable! She just wants to feel good. Her grades start to go down because of her illnesses. As she thinks about her whole life situation, she gets so frustrated that she does not even want to study anymore.

During her mid-year break, Valerie decides to make some big changes. First, she learns how to make some easy, healthy recipes. She actually finds that she saves a lot of money by preparing her food herself, and the food tastes much better too! After an early dinner and some quiet reading, Valerie goes to bed early every night. Now she really feels refreshed in the morning.

Then she decides to give something else a try. Her office is not really so far from her university, so one day after work she tries walking there. As she walks down the street, looking at all the people, the shops, and the movement in the city, she remembers how much she hates being stuck on the bus in traffic. In fact, she finds that she can get to class almost as fast by walking. And she is so much happier when she arrives!

When the semester begins, Valerie maintains her healthy habits. She sets time aside on the weekends to study and do her assignments. Because she is sleeping and eating better now, she can finally concentrate and needs to spend much less time studying.

It is a huge improvement. Valerie saves money on food and transportation, she has much more energy, she feels less stressed, and her grades are better. She is glad she finally started to take care of herself. Now she finally enjoys all of her different activities and feels happy about her life.

And now, practice:

Exercises

Vocabulary Questions

1. What does “tuition” mean?

a) the money you pay to live in an apartment
b) the money someone pays you to work for them

c) the money you pay to a university to study there +

d) the money a university gives you to help you study

2. What does “grumpy” mean?

a) upset and irritable +
b) confused

c) energetic

d) tired

3. What does “healthy” mean?

a) good for your body
b) good for your emotional state

c) good for your mental state

d) all of the above +

Grammar Questions

1. She decides ________ to class.

a) to walk +
b) walking

c) walk

d) walked

2. Valerie keeps ________ sick.

a) having
b) getting

c) being +

d) doing

3. She is so much ________ when she arrives.

a) happy
b) happiest

c) more happy

d) happier +

We Are All Born Free and Equal

David lives in a small town with his family. The town is pretty ordinary. Everyone goes to school, everyone goes to work at the town’s factory, and no one asks any strange questions.

But David is different. He does not want to go to school. He wants to work and help his family. He does not want to work at the town’s factory, though. He wants to open his own store. And he always asks these strange questions about “why do you do this?” and “why don’t you do that?”

Everyone laughs at him and no one really takes him seriously. No one except his friend Orlando. Orlando looks at David as a person with his own thoughts and ideas. He treats him respectfully. Orlando likes David, even though they disagree.

Time goes by and David grows his business. His hard work and sharp mind pay off, and he now has a chain of stores. He is a wealthy man.

He rarely comes to visit his hometown. But when he does, there is one thing he always remembers. He always remembers his good friend Orlando, and their respectful friendship. And now that he can, he always helps him in times of need.

Exercise 01

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

1 շաբաթվա ամփոփում

2 շաբաթվա ամփոփում

3 շաբաթվա ամփոփում

Читаем и обсуждаем

короткие поучительные рассказы:

Источник.

«Настоящий друг»

Была весна. Солнце светило очень ярко, снег уже почти растаял. А Миша очень ждал лето. В июне ему исполнялось двенадцать лет, и родители обещали подарить ему на день рождения новый велосипед, о котором он давно мечтал. У него уже был один, но Миша, как он сам любил говорить, «из него давно вырос». Он хорошо учился в школе, и мама с папой, а иногда и бабушки с дедушками, давали ему деньги в качестве похвалы за отличное поведение или хорошие отметки. Миша не тратил эти деньги, он их копил. У него была большая копилка, куда он складывал все те деньги, которые ему дарили. С начала учебного года у него накопилась значительная сумма, и мальчик хотел предложить родителям эти деньги, чтобы они купили ему велосипед раньше дня рождения, уж очень ему хотелось покататься.



У Миши был лучший друг. Его звали Пашка. Они сидели с ним за одной партой и были, как говорили учителя, «не разлей вода». Пашка был старостой в их классе. На майские праздники их классная руководительница Наталья Григорьевна предложила сходить всем классом в цирк, а деньги на билеты поручила собирать старосте. Паша был прилежный мальчик: он не только записывал, кто сдал деньги на билеты, но и аккуратненько складывал все деньги в пакет, а потом прятал их в своем рюкзаке, чтобы не потерять.

И вот, когда до праздников оставалось всего ничего, Пашка потерял этот пакет. Он отлично помнил, как положил его в рюкзак, а потом побежал с мальчишками играть в футбол на школьном стадионе, а рюкзак так и остался в раздевалке. Он вытряхнул всё содержимое рюкзака на пол и перебирал каждый листочек в каждой тетрадке, надеясь увидеть там пакет с деньгами, но никакого пакета и в помине не было.

— Наверное, стащили! – сказал Пашка.
— Да нет, скорее всего, ты просто его выронил где-нибудь, — предположил Миша.
— Вот мне влетит и от ребят, и от классной! Ну, вот что теперь делать? Может, объявление дадим, так, мол, и так, потерян пакет с деньгами…Ведь это ж какая сумма…

— Да кто тебе поверит, если уж его и нашли, то, наверняка, себе забрали.

Миша на минуту задумался, потом громко хлопнул себя по лбу: «Как я сразу не догадался!» «Жди меня здесь, скоро буду», — крикнул он Пашке уже в дверях. Через полчаса Миша вернулся со своей копилкой, высыпал её содержимое на скамейку: «Сколько надо?» Паша отсчитал нужную сумму, остальное вернул Мише. «Миш, ты знаешь…Я всегда знал, что ты настоящий друг…Больше мне и сказать нечего», — одарил Мишу улыбкой Пашка. «А на что копил?» — добавил он. «Да уже неважно», — с лёгкой грустью ответил друг.

Вечером мама заметила, что копилка почти пуста. Она позвала в комнату Мишу.

— Не удержался, потратил, да?
— Потратил.
— А на что?
— Да, понимаешь, мам, Пашка как наш староста должен был собирать деньги на цирк, он их собрал, а потом потерял, вот я ему и отдал.
— А точно потерял?
— Точно! Пашка бы никогда меня не обманул, я это точно знаю.
— Ну ладно, отдал, так отдал. А вообще, ты знаешь, Миш, ты поступил как настоящий друг.
— Вот и Пашка так сказал.
— Ну, значит, так и есть!

На следующее утро Миша проснулся от какого-то странного звука. Он открыл глаза и увидел, как папа опирается на руль новенького блестящего велосипеда и звонит в звонок.

— Папа, вы купили мне велосипед?! Но ведь до моего дня рождения еще больше месяца. Да и не заслужил я, деньги вон взял и отдал.

— Как раз заслужил! Чего до лета ждать, снег-то почти растаял. Беги к Пашке и зови его скорей кататься.

«Эффект бумеранга «

В автобусе было душно и очень тесно. Его зажали со всех сторон, и он уже сто раз пожалел о том, что решил поехать на очередной прием к врачу ранним утром. Он ехал и думал о том, что совсем, казалось бы, недавно, а на самом деле семьдесят лет тому назад, он ездил на автобусе в школу. А потом началась война. Он не любил вспоминать то, что он пережил там, зачем ворошить прошлое. Но каждый год двадцать второго июня он запирался в своей квартире, не отвечал на звонки и никуда не ходил. Он вспоминал тех, кто ушёл с ним добровольцем на фронт и не вернулся. Война была для него и личной трагедией: во время боев под Москвой и Сталинградом погибли его отец и старший брат.

Сейчас это казалось таким далёким, что будто бы и не было совсем этой проклятой войны. Но рана была слишком глубокой, чтобы забыть об этом так быстро.

Был в его жизни один случай, который он тоже не мог забыть и простить себе. Он ехал на автобусе в школу (он тогда учился в третьем классе), был теплый весенний день, он сел на последнее свободное место, отвернувшись от старика, который беспомощно облокотился о поручень у дверей. Он не видел, где сошёл старик, но почему-то весь день потом вспоминал о нём, и острая поздняя боль раскаяния пронзила его душу. «Почему я не уступил ему место?» – этот вопрос терзал его день изо дня. Потом постепенно это постыдное воспоминание ушло на задний план, но время от времени возвращалось как укол совести, как руководство к правильному поведению, к уважению старших и поклону их опыту и седине.

Теперь, когда он сам стал таким же немощным стариком, ему было до слез обидно, если он видел неуважительное отношение к людям пожилого возраста, к ветеранам, которые потом и кровью заслужили победу и право на жизнь и свободу для своих потомков.

Автобус остановился на остановке, пассажиры начали выходить, стоять стало свободнее. Вдруг к нему подошел мальчик лет десяти и сказал: «Садитесь, дедушка, на мое место, я вижу, как Вам тяжело стоять». У старика навернулись слёзы на глаза. Это были одновременно и горькие, и сладкие слёзы. Они горчили потому, что совесть опять напомнила случай семидесятилетней давности, они радовали и согревали сердце потому, что он, глядя на этого мальчика, верил, что не всё потеряно для русского человека.

Երկուշաբթի

Երեքշաբթի

Չորեքշաբթի

Հինգշաբթի

Ուրբաթ

Ընթերցանության/ ստեղծագործական ուրբաթ ։ Շաբաթվա ամփոփում։ Գարնանային 1 շաբաթյա արձակուրդների հանձնարարությունների քննարկում։

Լեռան բարձունքին էր հաջողության փերու Շատրվանը , կախարդական պարտեզում՝ շրջափակված բարձր պարիսպով ու պաշտպանված ուժեղ կախարդանքով։
Եւ միայն տարին մեկ անգամ՝ ամենաերկար օրը հնարավորություն էր տրվում որեւէ անհաջողակի պայքարել ու հասնել շատրվանին։ Շատրվանում լողացողին տրվում էր հաջողության մի ամբողջ կյանքի պաշար։
Նշանակված օրը հարյուրավոր մարդիկ թագավորության տարբեր ծայրերից հավաքվում էին պարտեզի պարիսպի մոտ։ Դեռ լույսը չբացված տղամարդիկ ու կանայք, հարուստներն ու աղքատները, երիտասարդներն ու ծերերը, կախարդական արվեստներին տիրապետողներն ու սովորական մահկանացուները հավաքում էին պարտեզի մոտ, յուրաքանչյուրը հույս ունենալով, որ հենց նա է իրավունք վաստնակելու մտնել պարտեզ։
Ու մինչ սպասում էի լույսը բացվելուն երեք կախարդ, յուրաքանչյուրը վշտի իր բեռով, ծանոթացան, ու պատմեցին իրենց տառապանքի պատմությունը։
Առաջին կինը, Էյշա անունով, անբուժելի հիվանդություն ուներ։ Նա հույս ուներ, որ շատրվանը կվերացնի հիվանդությունը ու կերաշխավորի իրեն երկար տարիների երջանիկ կյանք։
Երկրորդին՝ Ալթիդային, թալանել էր չար կախարդը, նրանից վերցնելով տունը, ոսկին ու կախարդական փայտիկը։ Նա հույս ուներ, որ շատրվանը կվերադարձնի իրեն իր հարստությունները։
Երրորդին, Ամատային սիրած տղան էր լքել, ու նա հույս ուներ, որ շատրվանը կբուժի իր սրտի վերքերը։
Խղճացին կանայք իրար ու որոշեցին, որ եթե հնարավորություն լինի, կմիավորվեն ու կփորձեն երեքով հասնել շատրվանին։
Արեւի առաջին շողի հետ պարսպի վրա ճեղքեր հայտնվեցին։ Ամբոխը մղվեց դեպի պարիսպը, յուրաքանչյուրը ճչալով Շատրվանից օրհնություն ստանալու իր պատճառը։
Ճեղքից դուրս եկած սողացող բույսերը փաթաթվեցին առաջին կախարդ Էյշային ու ձգեցին նրան ներս։ Նա բռնեց երկրորդ կախարդ Ալթիդայի դաստակից, Ալթիդան էլ բռնեց Ամատային, վերջինիս զգեստի ծայրն էլ կպավ ընկճված տեսքով սպետին, ով նստած էր ոսկրոտ ձիու վրա, ու բույսերը քաշեցին այս բոլորին ճեղքից ներս։
Կատաղի ճիչերը լցրեցին առավոտյան օդը, հետո լռություն տիրեց, ու պարիսպի ճեղքը փակվեց։
Էյշան եւ Ալթիդան բարկացան Ամատայի վրա, որ պատահաբար իր հետ էր բերել ասպետին։

― Միայն մեկը կարող է լողանալ Շատրվանի մեջ։ Առանց այս մեկին հաշվի առնելու էլ բավականին բարդ կլինի որոշել, թե մեզանից որ մեկը կլինի դա։
Հիմա, պարոն Դժբախտը, այսպես էր հայտնի ասպետը պարտեզից դուրս, հասկացավ, որ կանայք կախարդներ են, ու կախարդություն չիմանալով հույս չուներ հաղթել երեք կանանց ու հասնել Շատրվանին։ Այպիսով նա հայտնեց, որ մտադիր է դուրս գալ պարտեզից։
Այդ ժամանակ Ամատան էլ բարկացավ․
― Թուլամորթ, ― մեղադրեց նրան, ― հանի՛ր սուրդ,եւ օգնի՛ր մեզ հասնել նպատակին։
Այսպիսով երեք կախարդները ու դժբախտ ասպետը առաջ շարժվեցին կախարդված պարտեզում, որտեղ առատորեն աճում էին հազվադեպ խոտաբույսեր, մրգեր, ծաղիկներ։ Նրանք չհանդիպեցին որեւէ խոչընդոտ, մինչեւ Շատրվանի բլին հասնելը։
Բլրի ստորոտին, հրեշավոր Որդ էր նստած՝ տռզած ու կույր։ Երբ նրանք մոտեցան, Որդը շրջեց իր կեղտոտ երեսը նրանց կողմ ու արտասանեց։
«Տվեք ինձ ձեր ցավի ապացույցը»
Պարոն Դժբախտը փայլեցրեց իր սուրը ու ուզեց սպանել Որդին, բայց դրա շեղբը ճաքեց։ Հետո Ալթիդան քարեր էր նետում Որդի վրա, իսկ Էյշան ու Ամատան փորձեցին բոլոր բառերը, որ կարող էր մեղմել, կամ մուտք դառնալ իրենց համար, բայց թե նենց կախարդական փայտիկները, թե Ալթիդայի քարերը եւ թե ասպետի ճաք տված սուրը անզոր էին․ Որդը թույլ չէր տալու առաջ շարժվել։
Արդեն կեսօրին մոտ էր ու Էյշան անհուսությունից սկսեց լալ։ Որդը խմեց նրա այտերով հոսող արցունքները։ Ոլորվելով մտավ իր բունը՝ հողի մեջ, ու ճանապարհը կրկին բացվեց նրանց առաջ։
Ուրախանալով Որդի անհետացումից, երեք կախարդներն ու ասպետը սկսեցին բարձրանալ բլուրը, վստահ լինելով, որ մինչ մութն ընկնելը կհասնեն Շատրվանին։
Լանջի վրա՝ կես ճանապարհին, նրանց առաջ բացվեցին գետնին փորագրված բառերը։
«Տվե՛ք ձեր աշխատանքի պտուղը»
Պարոն Դժբախտը հանեց իր միակ դրամը ու դրեց խոտին, բայց այն գլորվեց մի կողմ ու կորավ։ Երեք կախարդն ու ասպետը շարունակեցին բարձրանալ, բայց ուր էլ նրանք գնային, ժամանակը անցնում էր, բայց առաջընթաց չէր լինում ու փորագրածն էլ միշտ դուրս էր գալիս դիմացները։
Արեւը արդեն մոտենում էր հորիզոնին, ու Ալթիդան սկսեց ավելի արագ քայլել ու շատ ավելի շատ ջանք դնել բարձրանալու համար, քան մյուսները։
― Խիզախություն, ընկերներ, ու տեղի չտալ, ― սրբելով ճակատի քրտինքը ասաց Ալթիդան։
Քրտինքը կաթաց գետնին, գրությունը անհետացավ ու նրանք կարողացան առաջ շարժվել։
Երկրորդ խոչընդոտի հաղթահարումով ոգեւորված, նրանք շտապեցին վերեւ բարձրանալ։ Այնքան բարձրացան, մինչեւ երեւաց բյուրեղի նման փայլփլող Շատրվանը։
Բայց մինչ Շատրվանին հասնելը, նրանք հասան ջրի շիթի, որը փակում էր նրանց ճանապարհը։ Ջուրը մաքուր էր, ու հատակին՝ հարթեցրած քարի էր, վրան գրված․
«Տվեք ձեր անցյալի հարստությունը»
Պարոն Դժբախտը փորձեց անցնել հոսանքի միջով պաշտպանվելով իր վահանով, բայց այն չօգնեց։ Երեք կախարդները հանեցին նրան ջրի միջից, ու փորձեցին իրենք անցնել, բայց չստացվեց, իսկ այդ ժամանակ արեւն արդեն մայր էր մտնում։
Նրանք սկսեցին մտածել, թե ինչ կարող է նշանակել քարի վրա գրվածը ու Ամատան առաջինն էր, ով հասկացավ։ Վերցնելով իր կախարդական փայտիկը նա հանեց սիրած տղայի հետ կապված բոլոր հիշողությունները ու տվեց ջրին։ Ջրի շիթը հեռացավ, քարերը անհետացան, ու երեք կախարդներն ու ասպետը կարողացան բարձրանալ բլրի գագաթ։
Շատրվանը առկայծեց նրանց առաջ, նրանք տեսան ավելի հազվադեպ ծաղիկներ ու բույսեր։ Երկինքը կարմրել էր, ու ժամանակն էր որոշել, թե իրենցից ով պետք է լողանա Շատրվանում։
Մինչ նրանք կկայացնեին որոշումը, Էյշան ուժասպառ ընկավ գետնին։ Նա մահամերձ էր։
Նրա ընկերները փորձեցին նրան տեղափոխել Շատրվանի մեջ, բայց նա հոգեվարքի մեջ էր, ու արգելեց նրանց դիպչել իրեն։
Ալթիդան հավաքեց բուժիչ խոտաբույսեր, պատրաստեց դրանք ու տվեց Էյշային։ Հանկարծ Էյշան կարողացավ կանգնել, նույնիսկ ավելին՝ նրա անբուժելի հիվանդության բոլոր նշանները վերացան։
― Ես բուժվեցի, ― հուվեց նա, ― ես Շատրվանի կարիքը չունեմ, ― թող Ալթիդան լողանա։
Բայց Ալթիդան զբաղված էր այլ խոտաբույսեր հավաքելով։
― Եթե ես կարողացա այդ հիվանդությունը բուժել, ապա ես կկարողանամ գումար վաստակել մարդկանց բուժելով։ Թող Ամատան լողանա։
Պարոն Դժբախտը ձեռքի շարժումով առաջ թողեց Ամատային՝ դեպի Շատրվան։ Բայց նա թափ տվեց գլուխը։ Ջրի հոսքը մաքրել էր նրա ողջ ձգտումն ու ցավը, ու նա հասկացել էր, որ դաժան էր տղան ու իքնը պիտի երջանիկ լինի, որ նրա հետ չէ։
― Բարի մարդ, դուք պիտի լողանաք, ձեր ասպետական վարմունքի համար, ― դիմեց նա պարոն Դժբախտին։
Այսպիսով, մայր մտնող արեւի շողերի ներքո ասպետը լողացավ Շատրվանի մեջ։
Արեւը վերջին շողերը անհետացան, ու ասպետը դուրս եկավ Շատրվանից, ծնկի իջավ Ամատայի առջեւ, ով իր կյանքում տեսած ամենաբարի ու ամենագեղեցիկ կինն էր։ Երջանկյությամբ լի նա խնդրեց Ամատայի ձեռքը, ու Ամատան էլ հասկացավ, որ գտավ արժանավոր տղամարդ։
Երեք կախարդն ու ասպետը իջան բլրից միասին, ձեռք ձեռքի տված, եւ բոլոր չորսն էլ ապրեցին երկար ու երջանիկ, ու նրանցից ոչ մեկ երբեւէ չիմացավ, ու չենթադրեց անգամ, որ Շատրվանի ջուրը կախարդական չէր։

37,2. 0,013. 456,7. 1,29. 8,13. 0,03. 0,932. 0,0513.

387/100, 1699/100, 13756/100, 3/1000, 11/1000, 371/10, 35978/10000, 740938/10000.

4

9,1

0,02

32,14

56,77

Ա) 364507,91

Բ) 3645079, 1

Գ) 3645,0791

Դ) 3645079,1

0,100

7,25000

32,180000

0,237000

-187,390000

100, 1000, 10000

1. Ի՞նչ է բնութագրում ջերմաստիճանը։ Մարդու ջերմաստիճանը չափելու համար և դրսում չափելու համար։
2. Ե՞րբ են մարմինները ջերմային հավասարակշռության վիճակում։ Երբ ջերմաչափի ցուցմունքը դադարի փոխվել։
3. Ջերմաչափների ի՞նչ տեսակներ գիտեք։ Հեղուկային, գազային, էլեկտրոնային, մեխանիկական։
4. Ի՞նչպես պետք է օգտվել բժշկական ջերմաչափից։ Թափահարել և դնել թևի տակ։
5. Ի՞նչ ջերմային երևույթներ գիտեք: Հալում, պնդացում
6. Ո՞ր երևույթներն են կոչվում հալում և պնդացում: Հալում երբ սառույց դնել թեյնիկում, իսկ պնդացումը երբ հալած պաղպաղակ դնել սառցարանի մեջ։
7. Ո՞ր մեծությունն է կոչվում եռման ջերմաստիճան : Գոլորշացման։
8. Ո՞ր եչրույթներն են կոչվում գոլորշացում և խտացում: Ջերմային։
9. Ի՞նպես է առաջանում կայծակը:Ի՞նչ է որոտը: Երբ երկու լիցքավորված մարմիններ միանում են։ Երբ լինում է հարվածային ալիք մենք լսում ենք որոտը։
10. Ի՞նչ է շանթարգելը, և ինպե՞ս է այն շինությունները պաշտպանում կայծակի հարվածից: Շանթարգելը մետաղյա ձող է, որն ամրացվում է շինության պատի երկայնքով։ Վերևի մասը սուր է նա մեզ պաշտպանում է։
11. Կայծակի ժամանակ ինչպե՞ս պետք է վարվեք,եթե հայտվել եք բաց տարածքում: Պետք է հեռու մնաք երկնասլաց առարկաներից
12. Ո՞ր մարմին է կոչվում հաստատուն մագնիս: Այն մարմինները, որոնք երկար ժամանակ պահպանում են իրենց մագնիսական հատկությունները։
13. Մագնիսի ո՞ր մասերն են անվանում բևեռներ: Հյուսիսային և Հարավային։
14. Ի՞նչ է կողմնացույցը, և ինչո՞վ է պայմանավորված նրա աշխատանքը: Նա ցույց է տալիս հյուսիսային և Հարավային մասերը։ Օրինակ երբ անտառում ես կկարողանա կողմնորոշվել ուր գնալ։
15. Ձեզ հայտնի ո՞ր բնագավառներում են օգտագործվում մագնիսները: Հեռախոսներում, խաղալիքներում և այլն։

Հարցեր

Ինչու՞ Տիգրան Մեծին չհաջողվեց իր թագավորությանը միացնել Փոքր Հայքը։
Դա անել չհաջոցվեց, քանի, որ Ք.ա. 112թ. այն միացված էր Պոնտոսին:

Ներկայացրեք հայ-պոնտական հարաբերությունները։
Նրանց հարաբերությունները էին վատ չէին նաև նրանք կնքել էին դաշինք։

Ներկայացրեք հայ-պարթևական պատերազմի արդյունքները։
Մ. թ. ա. 113–112 թթ-ի հայ-պարթևական պատերազմում պարտություն կրելով Արտավազդը իր եղբոր որդուն՝Տիգրանին ստիպված տվեց որպես պատանդ:

Աղբյուրներ
Հայոց պատմության դասագիրք, էջ 88-90

Տիգրան Բ Մեծ

Տեսաֆիլմ

Ես ունեմ մեկ ընկերուհի նա ամենամտերիմն է նա երկուշաբթի չէր եկել և ես ինձ շատ վատ էի զգում և անպետք։ ժամանակը անցկացրեցի իմ ընկերուհիների հետ իսկ երկարօրյաին մենակ և տխուր։ երբ նա եկավ չորեքշաբթի չգիտեմ ինչու ես իրան անծանոթ էի զգում բայց հետո վերաընկերացանք և ամենը իր տեղերը ընկավ։

Բարբառային հեքիաթների ընթերցում

Մենակ կամ ընկերախմբով «Հրեղեն ձին» բարբառային գրքից մեկ հեքիաթ եք ընտրումՀեքիաթը փոխադրում եք գրական հայերեն (արևելահայերեն)Դերերի եք բաժանումՇատ լավ կարդալ եք սովորումՏեսագրում կամ ձայնագրում եք https://soundcloud.app.goo.gl/iVAhd

Լրացուցիչ աշխատանք

Եթե ունեք բարբառակիր հարազատ, խնդրում եք, որ բարբառով որևէ հեքիաթ պատմի (կամ՝ որևէ այլ բան)Եթե չունեք բարբառակիր հարազատ, «Հրեղեն ձին» բարբառային գրքից ընտրում եք հեքիաթ, քույր-եղբայրների, ծնողների հետ տեսագրում կամ ձայնագրում։

« Այնպես ուզում եմ, որ… »

« Ես՝ հրխշքների աշխարհում»

« Գարուն է իմ սրտում… »

Վերնագիր՝ քո ընտրությամբ

Այնպես ուզում եմ, որ…

Թարգմանչական աշխատանք․․․

հայերենից՝ ռուսերեն և անգլերեն ( եթե այլ լեզու է հետաքրքրում այդ լեզվով) , ընտրում ենք որևէ նյութ ( ձեր ցանկությամբ) , կատարում ենք թարգմանչական աշխատանք։

Հոլովի՛ր պայուսակ, մայր, գարուն բառերը։

Ուղղական (ո՞վ, ի՞նչ) պայուսակ, մայր, գարուն

Սեռական (ո՞ւմ, ինչի՞) պայուսակի, մայր, գարունի

Տրական (ո՞ւմ, ինչի՞ն) պայուսակին, մայր, գարնան

Բացառական (ումի՞ց, ինչի՞ց) պայուսակից, մայրիկից, գարունից

Գործիական (ումո՞վ, ինչո՞վ) պայուսակով, մայրիկով, գարունով

Ներգոյական (ո՞ւմ մեջ, ինչո՞ւմ, ինչի՞ մեջ) պայուսակի մեջ, մայրիկի մեջ, գարնան մեջ։

2. Առանձնացրո՛ւ նախադասությունները, կետադրի՛ր։ Վերլուծի՛ր ստացված առակը։

Ձուկը գնաց տարբեր իմաստունների մոտ։ Նրանցից մեծ մասն ասելիք չուներ, բայց նրանք ամեն տեսակ անհեթեթություններ էին ասում,  որպեսզի հիմարների աչքերում մեծ ուսուցիչներ երևային։ Այդ ձկներից մեկն ասաց,  որ օվկիանոսին հասնելու համար պետք է աշխատել անթերի լողացող ձկների ութնապատիկ ճանապարհի առաջին աստիճանին դիրք զբաղեցնել։ Մյուս գուրու ձուկը սովորեցրեց,  որ օվկիանոս տանող ճանապարհը պայծառատես ձկների աշխարհների ուսումնասիրություններում կգտնի երրորդն ավելացրեց միակ միջոցը անընդհատ կրկնելն է   ռամ-ռամ-ռամ    միայն այդ դեպքում կբացվի ճանապարհը։   Հոգնելով տարբեր ուսմունքներից   ձուկը լողաց ջրիմուռներում հանգստանալու    և այնտեղ նա հանդիպեց մի ծեր,  ոչ մի բանով աչքի չընկնող ձկան  նա ասաց ձուկ-պրպտողին հիմարիկ  օվկիանոսը  որը դու փնտրում ես  քո շուրջ է դու էլ ես օվկիանոսի մի մաս  չնայած որ չես նկատում դա այն քո մեջ է  քո շուրջ  և դու   նրա սիրելի մասնիկն ես։


3. Առանձնացրո՛ւ այն բառերը, որոնք ժխտական նախածանց ունեն:

Անարվեստ, անդեմ, անդուռ, անիվ, անսիրտ, անահ, անուշ, անմահ, անուն, դժողք, դժգոհ, դժբախտ, դժնի, դժկամ, ապագա, ապարդյուն, ապերախտ, ապուր, ապաշնորհ, ապուշ, ապտակ, տարի, տկար, տհաճ, տպել, տգեղ, տխուր, չամիչ,չտես, չկամ,չարիք

4․Թարգմանի՛ր Օշոյի առակը։ Ներկայացրո՛ւ կարծիքդ առակի մեջ արտահայտված գաղափարի մասին:

ОБ УМЕНИИ БЫТЬ БЛАГОДАРНЫМ

На полке стоял маленький глиняный кувшинчик для воды. В углу комнаты на кровати лежал больной, томимый жаждой. «Пить! Пить!..» — поминутно просил он. Но он был совсем один, и некому было помочь ему. Мольба больного была так жалобна, что кувшинчик не выдержал. Сострадание переполняло его. Прилагая невероятные усилия, он подкатился к постели больного, остановившись возле самой его руки. Больной открыл глаза, и взгляд его упал на кувшинчик. Собрав все свои силы, человек взял кувшинчик и прижал его к горячим от жара губам. И только теперь он понял, что кувшин пуст! Собрав последние силы, больной швырнул кувшинчик об стену. Тот разлетелся на бесполезные куски глины.

Помните о благодарности — никогда не превращайте в куски глины тех, кто стремится вам помочь, даже если их попытки тщетны․

Դարակի վրա կանգնած էր մի փոքրիկ հողե սափոր ջրի համար։ Սենյակի անկյունում, մահճակալի վրա, հիվանդ մարդ պառկած էր՝ տանջված ծարավից։ «Խմի՛ր։ Խմի՛ր…»,- անընդհատ հարցնում էր նա: Բայց նա բոլորովին մենակ էր և նրան օգնող չկար։ Հիվանդի աղոթքն այնքան ցավալի էր, որ սափորը չդիմացավ: Կարեկցանքը պատեց նրան։ Անհավատալի ջանքերով նա գլորվեց դեպի հիվանդի մահճակալը՝ կանգ առնելով նրա ձեռքի մոտ։ Հիվանդը բացեց աչքերը, և հայացքն ընկավ սափորի վրա։ Ամբողջ ուժերը հավաքելով՝ տղամարդը վերցրեց սափորը և շոգից տաքացած սեղմեց շուրթերին։ Եվ միայն հիմա հասկացավ, որ սափորը դատարկ է։ Վերջին ուժերը հավաքելով՝ հիվանդը սափորը նետեց պատին։ Այն փշրվեց՝ դառնալով կավի անպետք կտորներ։ Հիշեք երախտագիտությունը. երբեք մի դարձրեք կավի կտորներ նրանց, ովքեր ձգտում են օգնել ձեզ, նույնիսկ եթե նրանց փորձերն ապարդյուն են:

Այնպես ուզում եմ, որ այս աշխհարում ամեն ինչ լավ լինի բոլորի երազանքները կատարվեն, ամենքս համերաշխք ապրենք ընկերությունը լինի հավերժ և, որպեսզի բոլոր անտուն մարդիկ հարստանան և ապրեին շատ երջանիկ։ Նաև ուզում եմ, որպեսզի մեր բոլորի ծնողները միշտ ժպտան և երջանիկ լինեն,երկար ապրեն և առողջ։ Ես նրանց շատ սիրում եմ նրանք իմ համար ամեն ինչ են ինչպես նաև եղբայրս և մոտիկ մարդիկ։ Նաև մաղթում եմ, որ երեխաները տեսնեն միայն լավը և պատերազմեր չտեսնեն դա շատ վատ բան է։

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

Расставьте пропущенные буквы .

А .

Собираться, блестеть, собирать, забирать, замиреть, замирать, расстелать, расстелить, выжргать, блестящий, зажигательный, стиреть, блестать, протиреть, вытирать, выбрать , застилить, замерло, замерало, умиреть, умирать, растирать, заблестать, выстирали, выдераю, забираю , протереть , собирающий, вычесть , вычитать , расстелить, расстилаться, запиреть, запирать, прибирать, избиратели, сочетать , сочетание , блестательный, блиснет, прибирет, опиреться.

Б .

Автомобиль, скрипя тормозами на спуске

остановился около колитки. 2. Между скамейками пробералась девушка. 3. Его черный силуэт выделялся на фоне далёкой светящийся зелени. 4. Наконец между стволами сосен что-то блеснуло. 5. Вверху, почти касаясь снежного склона, плыло странное огненное облако. 6. Позади на спокойной воде замерла яхта. 7. Остров был абсолютно гол. 8. Шарф ее развивался по ветру, чуть наклеяненная вперед фигурка напряглась. 9. Вместе со своим отражением замок словно висит в воздухе, опеясанный бохремой густой зеленой тени. 10. Песок ложился вытинутыми ровными гродами по обочинам гладкого проспектае 11. Он видел, как первые лучи солнца коснулись ледяного поля. 12. Шаги гулко раздавались под сводами. 13. В лодке стояла , управляя веслом, женщина с развивающимися волосами.

Домашнее задание

Распределите слова в две колонки: в одну – с чередующимися гласными в корнях, в другую – с проверяемыми гласными корня.

С чередующимися гласными в корнях

С чередующимися гласными в корнях С проверяемыми гласными корня
Слова для выбора

Соберу колекцию, спешу на работу, запи-вать водой, постелить простыню, растереть в порошок, блестеть на солнце, выбираю карету, вытереть пятно, избирательная компания, блестящий ответ, умирать от нетерпения, примерять костюм, примерить поссорившихся друзей, собиратель марок, запивать песню, спешу задачу, честота пульса, честота комнаты, посветить фонарем, посветить стихи маме, развивать память, развиваться на ветру, сторожить дачу, увидал Петю, увидал цветок, стиранные джинсы, запе-реть в клодовке, запивать ликарство, запирать на ключ, замереть от ужаса, собирать грибы, блеснуть умом, метаническая зажигалка, ожог руку, расстилать постель, ожог руки вытирайте ноги, поперчить суп, пировать на свежем воздухе, выпирает лопатка, какая-то неразб_риха, скр_петь зубами, скр_пить подписью, выжечь знак, выжигание по дереву.

С чередующимися гласными в корнях

соБЕРу коллекцию — бер/бир

поСТЕЛить простыню — стел/стил

расТЕРеть в порошок — тер/тир

БЛЕСТеть на солнце — блест/блист

выБИРаю кассету — бер/бир

выТЕРеть пятно — тер/тир

БЛЕСТящий ответ — блест/блист

уМИРать от нетерпения — мер/мир

заПЕРеть в кладовке — пер/пир

заПИРать на ключ — пер/пир

заМЕРеть от ужаса — мер/мир

соБИРать грибы — бер/бир

БЛЕСнуть умом — блест/блист

металлическая заЖИГалка — жег/жиг

расСТИЛать постель — стел/стил

СТЕЛить циновку — стел/стил

выТИРайте ноги — тер/тир

выПИРает лопатка — пер/пир

какая-то неразБЕРиха — бер/бир

выЖИГание по дереву — жег/жиг

С проверяемыми гласными корня

спЕшу на работу — спешка

запИвать водой — пить

примЕрять костюм — примерка

примИрить поссорившихся друзей — мир

запЕвать песню — петь

спИшу задачу — пишет

чАстота пульса — частый

чИстота комнаты — чистый

посвЕтить фонарем — свет

посвЯтить стихи маме — святость

развИвать память — развитие

развЕваться на ветру — веять

быть стАрожилом — старость

стОрожить дачу — сторож

увИдал Петю — видеть

увЯдал цветок — вянет

стИранные джинсы — стирка

запИвать лекарство — пить

попЕрчить суп — перец

пИровать на свежем воздухе — пир

скрИпеть зубами — скрип

скрЕпить подписью — скрепка

Слова для выбора

985. Տրված կոտորակներից որո՞նք են տասնորդական.
10, 1/10, 2/27, 5 7/100, — 4, — 23/1000, 6/5, 100 1/3, 7/10000, 10/9:

1/10, 5 7/100, — 23/1000, 7/10000

Ա) 8 x 1/100 + 9 x 1/100

Բ) 1 x 1/1000 8 x 1/1000

Գ)5 x 1000 + 3 x 1000 / 10000 + 7 x 10 + 2 x 1 / 10000

Դ) 10 x 10/1000

Ե) 830×1/1000+9×1/1000

Ա) 36/10

Բ) 15/100

Գ) 11/100

Դ) 542/10

Ե) 11/100

Զ) 22/1000

Ա) 5 3/10

Բ) 6 7/10

Գ) 63 9/10

Դ) 2 34/100

Ե) 65 57/100

Զ) 81 132/1000

Է) 765 41/100

Ը) 1236 6/10

5/10, 8/10, -36/100, — 425/100, 145/100, 1005/1000, — 1212/1000

-36/100, 42/10, 164/100, — 460/100

13.03-20.03

Читаем ,обсуждаем рассказ «Игрушка»

Глава 1.

В комнате было темно и тихо. Слышалось только тиканье часов․ Мишутка Долли медленно спустилась со своей кукольной кроватки и неслышными шагами приблизилась к кроватке Бетти․ В одно мгновенье вся недолгая жизнь Долли промелькнула перед глазами․ Долли вспомнила, как ее подарили Бетти в огромной упаковке с красивым бантом, как восхищалась ее красотой новая хозяйка.

Прибегая со школы домой, первым делом Бетти заходила в детскую, брала в руки Долли , сладко ее целуя в обе щечки, а затем долго рассказывала что с ней происходило в школе․

Вечером Бетти заботливо расчесывала шерстку Долли и нежно напевала ей колыбельную, затем укладывала ее спать под теплое одеяло, которое сшила сама для Долли․

По выходным они вместе прогуливались в саду, любуясь розами и пением птиц, играли в песочнице, качались в гамаке․

И все это время Бетти делилась с Долли самым сокровенным, а Долли все время слушала ее с пристальным ей вниманием․

И вдруг что-то произошло с этой трогательной дружбой․

Однажды Бетти пришла из школы, открыла дверь детской, посмотрела на Долли тяжело вздохнув и вышла․

Если бы Долли могла бежать, она бы побежала за Бетти что было сил, чтобы узнать что же происходило с ее хозяйкой․ Увы․․․․ Вечером Бетти не причесала Долли, как обычно, а только уложила спать и глубоко вздохнула․ Каждый день Долли становилось все больнее и больнее։ Бетти совсем перестала разговаривать с ней, не брала с собой гулять․ И вот, как-то вечером, Бетти вбежала в детскую с огромной коробкой, в которой красовалась новая кукла․ Она радостно кружилась с новой куклой, подпрыгивала от радости и шептала ей нежные слова, как и в свое время Долли․ Вечером она уложила новую куклу рядом с собой, как и в свое время Долли․ Бетти , нежно обняв куклу, мигом заснула․ Долли все поняла։ она больше не нужна девочке․ Долли, нежно подкравшись , попрощалась с Бетти, и крупная капля слезы прошлась по ее мягкой шерстке.

Глава 2

Утром Бети как обычно встала, чтобы отправиться в школу․ Она красиво уложила свою новую куклу в коробку, и вот уже хотела выйти, как заметила, что что-то не так․

Но что именно? Бетти задумалась, но вспомнив, что опаздывает в школу, быстро чмокнула свою новую подружку и выбежала из комнаты․

Прибежав из школы, Бетти схватила свою новую куколку и пошла гулять․ Вернувшись домой, зайдя в детскую, ей стало не по себе: было неуютно, сердце щемило․ Обойдя комнату, Бетти подошла к своим игрушкам и замерла как вкопанная․ Не было здесь Долли, ее любмой Долли․ Сначала она не поняла что происходит․ Прийдя в себя, она выскочила из комнаты с криком, подбежав к маме, будучи уверенной, что та сможет ей помочь․

Мама, нежно ее обняв, стала успокаивать, но Бетти была неумолима, не хотела ничего слушать. Ее сердце разрывалось на части от боли и тоски.Она просила маму, чтобы вернули ее милую Долли․ Мама сказала Бетти, что у нее есть новая кукла, а Долли они отдали девочке из приюта, у которой нет вообще игрушек

И тут Бетти поняла, что у кого-то из детей вообще нет игрушек, кукол․ Они рады любой, даже чужой игрушке, а ей было мало Долли и многих других кукол. Она от них быстро уставала и хотела все больше и больше кукол․ И вот ее Долли, самая любимая Долли, больше не с ней…Долли больше не будет с ней рядом никогда!

Вопросы к тексту։

Почему человек не может ценить то, что имеет, а потеряв, начинает осознавать то, что имел?!

Мы всегда недовольны то что у нас есть а когда теряем осознаем что это нам было очень ценное и надо ценить то что у нас есть.

Какими словами можно описать понятие ,,дружба,, ?

Веселие, любовь, хорошое время и не чувствуешь себя лишним.

В какой стране и когда появились первые игрушки ? По мнению археологов, уже в ІІІ тысячелетии до нашей эры игрушки появились в Древнем Египте. Это были маленькие фигурки кошек, собак, тигров, коров, сделанные из дерева. В это же время использовались и сложные техники в изготовлении игрушек с подвижными частями тела.

Какова роль игры или игрушки в вопросе восприятия и развития личности ребенка?

Дидактические игрушки – это игрушки, предназначенные для развития способов обследования предметов,

Имели ли вы в детстве игрушку, которая могла вам заменить друга? У меня в то время было много игрушек я если честно никого не помню но сейчас тоже много игрушек которые никому не отдам и все они для меня лучшие друзья.

Всегда ли человек может делиться , доверить человеку все то, что может доверить другому существу — игрушке или животному ?

Я думаю что нет потому что у нас есть собака которая если чувствует что мне плохо он хочет меня развесилить и крутиться ловля хвостик. А человек может поступить подло и бросить тебя в нужный момент.

Могут ли истинными друзьями человека стать животные? Да конечно.

Задания для выполнения։

Составьте из приведенных ниже слов предложения։

Девочка, в танце, куколка, воодушевленно, маленькая, кружилась, вместе со своей․
Кто, по-настоящему, не могут любить, сказал, животные, или, о том что, игрушки ? У, кошечка, сидела , маленькая, подъезда, и, безобидная .

Маленькая девочка в танце очень воодушевленно кружилась вместе со своей куколкой.

Кто сказал о том что игрушки или животные не могут любить по-настоящему

Маленькая и безобидная кошечка сидела у подъезда.

2.Напишите небольшой раззказ о вашей самой любимой игрушке .

У меня нету нету не любимой игрушки я их всех люблю и с ними сплю и мне не стыдно потому что я их люблю и никто не сможет меня контролировать кроме родителей. Игрушки мои друзья я понимаю то что они ничего не чувствуют но зато я могу хоть с кем то делиться если мне что то трудно и мне становиться легче.

3. Пиши правильно. Ы и И после шипящих и Ц.

Провинц.иальный цирк, жёсткий панцирь, шумят камыши, крепкие мышцы, длинные ресницы, ваши сверстници, строительство гостиницы, надвигающийся циклон, мощная цитадель, нефтяная цистерна, участвовать в демонстрации, получить компенсацию, предлагать лыжи, опасная провокацая, гостеприимные гостиницы, постоянная дезинформация, идти на цыпочках, толстый панцирь, цыганский танец, выращивать цитрусовые, благотворительная акция, цветущая акация, станционный смотритель, по фамилии Лисицин и Птицын, информация о репетиции, молодцы и умницы, цитировать Цецерона, медицина катастроф, коллекция циркулей, цивилизация разввается, рыбий жр, чткая дикця, иницативный спецалист, отважные бойц, продлжение операи, жлтенький цпленок, редакця журнала, новейшая сигнализац, яркая репродукця, приобрести спецальность, рассмтреть иллюстрацю, социальная иницыатива, широкие улици, бойц тыла, красавиц-сестриц, рыжие птицы, жёсткие лестницы, душистый шиповник, реализация продукции, администрация города, пушистые лисицы, инициалы пациента, грациозные девицы, точная цитата, жизненные принципы, продукция мельницы, информация в полиции.

Ստեղծագործական աշխատանք

« Ժպիտը»

« Ստի ոտքը կարճ է»

« Երազանք»

« Գարնանամուտ»

2.Աշխատանքը գրելուց հետո դուրս եք գրում գոյականները, գրում հոլովը։

3.Կարդա՛լ Ղազարոս Աղայանի՝ «Հնարագետ ջուլհակը» ավանդությունը։

Առաջադրանքներ

1․ Դո՛ւրս գրիր անծանոթ բառերը և բացատրի՛ր։

Բոլորեքյան – բոլորը, 

2․ Դո՛ւրս գրիր այն հատվածները, որտեղ երևում է ժողովրդի վերաբերմունքը դերվիշի արարքների նկատմամբ։

Գիտնականը գնում է և ասում դերվիշին. — Ո՛վ մարդ, ես հասկանում եմ քո միտքը։ Քո շրջանը նշանակում է երկինք։ Դատարկ է մեջը։ Այդ նշանակում է, որ դու ուզում ես երկինքը կապել, որ ոչ մի ամպ չլինի այնտեղ, որ է՛լ անձրև չգա, սով ընկնի մեր աշխարհքը։ Գիտե՛մ, գիտե՛մ, որ դու կարող ես այդ բոլորն անել, բայց խղճա՛ մեզ, այդպես բան մի՛ անիլ, ինչ որ ուզես՝ քեզ կտա թագավորը…

Դերվիշը բնավ չխոսեց և գիտնականի երեսին անգամ չնայեց։ Բայց ժողովուրդը, լսելով գիտնականի բացատրությունը, ավելի մեծ երկյուղի մեջ ընկավ։ Էլ չէին ասում, թե՝ գուցե սխալ էր գիտնականի բացատրությունը, այլ դրա հակառակ՝ լուն ուղտ շինելով, պատմում էին իրար, թե. «Բա չե՞ք ասիլ, դերվիշը մի ամենազոր մարդ է, այսինչ երկրում հեղեղ և կարկուտ է թափել, բոլոր բնակիչներին կոտորել, այնինչ տեղ յոթը տարի շարունակ կապվել է երկինքը, ոչ մի կաթիլ անձրև չի եկել, սով է ընկել երկիրը, բոլորեքյանք կերել են միմյանց…»։

3․ Գտի՛ր այն հատվածները, որտեղ երևում է, որ թագավորը․

ա) խելացի է

Թագավորն այդ ամենը նկատեց և գովեց իր մտքումը նրա հնարագիտությունը, միայն նրա ոտքի կանգնելով խոր գլուխ տալը թագավորի մեջ կասկած ձգեց, թե՝ չլինի՞ իրան ճանաչեց։ Այս բանն ստուգելու համար թագավորը մի մութ հարցմունք արավ նրան.

— Չլինի՜մ, չլինի՜մ…

— Մի՞թե, մի՞թե…— պատասխանեց ջուլհակը

բ) արհեստասեր է

Քե՛զ են արժանի այդ ոսկիքը,— ասաց թագավորը,— դու ավելի օգտակար գործադրություն կգտնես դրանց համար։ Մի այդքան էլ իմ գանձարանից ստացիր և մի մեծ գործարան բաց արա. թող ծաղկի քո արհեստը իմ երկրիս մեջ։ Այսուհետև իմ պալատի դռները միշտ բաց են քեզ համար, թող իմ հովանավորությունը լիուլի տարածվի քո իմաստուն ժառանգների և քո ազգի վրա։

4․ Գտի՛ր հատվածներ, որտեղ երևում է ջուլհակի հնարամտությունը

ա) գործում

Երբ որ նա սկսեց գործել՝ օրորոցներն էլ սկսեցին օրորվիլ տանիքի ինքնաշարժ եղեգի պես։ Օրորոցում եղած երեխաները ծերունու թոռներն էին, որոնց մայրերը, տան մի անկյունում նստած՝ ճախարակով բամբակ էին մանում կտավի համար։ Իր հարսներին գործից չգցելու համար հնարագետ ջուլհակը տանիքի եղեգից մի թել էր կապել, թելի մեկ ծայրը փաթաթել կտավի սանրին, որ իր տարուբերվելովը շարժում էր եղեգը։ Օրորոցներից նմանապես թելեր ուներ կապած, որոնց հակառակ ծայրերը իր աջ ու ձախ մատներին էր փաթաթել։ Աջ ձեռքով մաքուքը նետելիս՝ աջ կողմի օրորոցն էր օրորվում, ձախով նետելիս՝ ձախ կողմինը։ Այսպիսով, նա մեկ անգամից երեք գործ էր կատարում։

բ) խոսքում

Skip to content
MENU
ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԱՆԻ

Միջին դպրոց, 6.9 դասարան

ՄԱՅՐԵՆԻ
Posted on March 15, 2023 by hambardzumyanani
Ստեղծագործական աշխատանք

« Երազանք»

Բոլորն ունեն երազանքներ ինչպես նաև ես և այդ երազանքները լինում են ոչ թե մեկ հատ այլ շատ: Ես ձգտում եմ դեպի իմ երազանքները: Իմ կարծիքով եթե մարդ ամեն ինչ ունենեա նա չի ունենեա երազանք: Ես նաև շատ եմ ուզում որպիսզի բոլոր երկրներում տիրի խաղաղություն և չլինեն պատերազմներ:

« Գարնանամուտ»

Դռները բացեք գարուն է գալիս,

Մեր անվերջ հոսող առուն է գալիս,

Բերում է իր հետ քնքուշ ծաղիկներ,

Հոտավետ գեղեցիկ ձնծաղիկներ:

Դռները բացեք գարուն է գալիս,

Թռչունները բոլոր ետ են գալիս,

Երգում են նրանք և ուրախացնում,

Մարդկանց սրտերը երգով ջերմացնում

2.Աշխատանքը գրելուց հետո դուրս եք գրում գոյականները, գրում հոլովը

Ուղղական (ո՞վ, ի՞նչ) ես մարդ երկիր պատերազմ դուռ գարուն առու ծաղիկ ձնծաղիկ թռչուն սիրտ

Սեռական (ո՞ւմ, ինչի՞) իմ մարդու երկրի պատերազմի դռան գարնան առուի ծաղկի ձնծաղիկի թռչնի սրտի

Տրական (ո՞ւմ, ինչի՞ն) իմ մարդու երկրին պատերազմին դռանը գարնանը առուին ծաղկին ձնծաղիկին թռչնին սրտին

Բացառական (ումի՞ց, ինչի՞ց) ինձնից մարդուց երկրից պատերազմից դռնից գարնանից առուից ծաղկից ձնծաղիկից թռչնից սրտից

Գործիական (ումո՞վ, ինչո՞վ) ինձնով մարդով երկրով պատերազով դռնով գարունով առուով ծաղկով ձնծաղիկով թռչնով սրտով

Ներգոյական (ո՞ւմ մեջ, ինչո՞ւմ, ինչի՞ մեջ) իմ մեջ մարդու մեջ երկրում պատերազմում դռան մեջ գարնան մեջ առվի մեջ ծաղիկի մեջ ձնծաղիկի մեջ թռչնի մեջ սրտում

3.Կարդա՛լ Ղազարոս Աղայանի՝ «Հնարագետ ջուլհակը» ավանդությունը։

Առաջադրանքներ

1․ Դո՛ւրս գրիր անծանոթ բառերը և բացատրի՛ր։

Դերվիշ – մահմեդականների թափառաշրջիկ կրոնավոր, խև

Բոլորեքյան – բոլորը, ամենքը, բոլորը միասին

Մաքուք – մաքոք

2․ Դո՛ւրս գրիր այն հատվածները, որտեղ երևում է ժողովրդի վերաբերմունքը դերվիշի արարքների նկատմամբ։

Գիտնականը գնում է և ասում դերվիշին. — Ո՛վ մարդ, ես հասկանում եմ քո միտքը։ Քո շրջանը նշանակում է երկինք։ Դատարկ է մեջը։ Այդ նշանակում է, որ դու ուզում ես երկինքը կապել, որ ոչ մի ամպ չլինի այնտեղ, որ է՛լ անձրև չգա, սով ընկնի մեր աշխարհքը։ Գիտե՛մ, գիտե՛մ, որ դու կարող ես այդ բոլորն անել, բայց խղճա՛ մեզ, այդպես բան մի՛ անիլ, ինչ որ ուզես՝ քեզ կտա թագավորը…

Դերվիշը բնավ չխոսեց և գիտնականի երեսին անգամ չնայեց։ Բայց ժողովուրդը, լսելով գիտնականի բացատրությունը, ավելի մեծ երկյուղի մեջ ընկավ։ Էլ չէին ասում, թե՝ գուցե սխալ էր գիտնականի բացատրությունը, այլ դրա հակառակ՝ լուն ուղտ շինելով, պատմում էին իրար, թե. «Բա չե՞ք ասիլ, դերվիշը մի ամենազոր մարդ է, այսինչ երկրում հեղեղ և կարկուտ է թափել, բոլոր բնակիչներին կոտորել, այնինչ տեղ յոթը տարի շարունակ կապվել է երկինքը, ոչ մի կաթիլ անձրև չի եկել, սով է ընկել երկիրը, բոլորեքյանք կերել են միմյանց…»։

3․ Գտի՛ր այն հատվածները, որտեղ երևում է, որ թագավորը․

ա) խելացի է

Թագավորն այդ ամենը նկատեց և գովեց իր մտքումը նրա հնարագիտությունը, միայն նրա ոտքի կանգնելով խոր գլուխ տալը թագավորի մեջ կասկած ձգեց, թե՝ չլինի՞ իրան ճանաչեց։ Այս բանն ստուգելու համար թագավորը մի մութ հարցմունք արավ նրան.

— Չլինի՜մ, չլինի՜մ…

— Մի՞թե, մի՞թե…— պատասխանեց ջուլհակը։

բ) արհեստասեր է

— Քե՛զ են արժանի այդ ոսկիքը,— ասաց թագավորը,— դու ավելի օգտակար գործադրություն կգտնես դրանց համար։ Մի այդքան էլ իմ գանձարանից ստացիր և մի մեծ գործարան բաց արա. թող ծաղկի քո արհեստը իմ երկրիս մեջ։ Այսուհետև իմ պալատի դռները միշտ բաց են քեզ համար, թող իմ հովանավորությունը լիուլի տարածվի քո իմաստուն ժառանգների և քո ազգի վրա։

4․ Գտի՛ր հատվածներ, որտեղ երևում է ջուլհակի հնարամտությունը

ա) գործում

Երբ որ նա սկսեց գործել՝ օրորոցներն էլ սկսեցին օրորվիլ տանիքի ինքնաշարժ եղեգի պես։ Օրորոցում եղած երեխաները ծերունու թոռներն էին, որոնց մայրերը, տան մի անկյունում նստած՝ ճախարակով բամբակ էին մանում կտավի համար։ Իր հարսներին գործից չգցելու համար հնարագետ ջուլհակը տանիքի եղեգից մի թել էր կապել, թելի մեկ ծայրը փաթաթել կտավի սանրին, որ իր տարուբերվելովը շարժում էր եղեգը։ Օրորոցներից նմանապես թելեր ուներ կապած, որոնց հակառակ ծայրերը իր աջ ու ձախ մատներին էր փաթաթել։ Աջ ձեռքով մաքուքը նետելիս՝ աջ կողմի օրորոցն էր օրորվում, ձախով նետելիս՝ ձախ կողմինը։ Այսպիսով, նա մեկ անգամից երեք գործ էր կատարում։

բ) խոսքում

— Չլինի՜մ, չլինի՜մ…

— Մի՞թե, մի՞թե…— պատասխանեց ջուլհակը։

Թագավորը, «չլինիմ, չլինիմ» ասելով՝ ուզեց ասել ծերունուն. «Եթե ինձ ճանաչեցիր՝ չլինի թե երևցնես այդ բանը, թող մեր մեջը մնա»։ Իսկ ծերունին պատասխանեց՝ «Մի՞թե, մի՞թե», այսինքն՝ «Մի՞թե ես հիմար եմ և այդքանը չգիտեմ»։

— Քանիսի՞ մեջն ես, վարպե՛տ,– հետո հարցրեց թագավորը։

— Երկուսս լրացրել, երեքի մեջն եմ մտել,— պատասխանեց ջուլհակը։

Թագավորի այս հարցմունքը ջուլհակի հասակին էր վերաբերում։ Ջուլհակը պատասխանեց, որ երկու ոտքով ման գալն արդեն վերջացրել է, հիմա գավազան է գործ ածում՝ իբրև երրորդ ոտք, մեկ խոսքով՝ ծերացել է։

Թագավորն այսպիսի շատ մութ հարցմունքներ արավ և բոլորի պատասխանն էլ ստացավ դարձյալ մութ կերպով։ Տեսավ, որ ծերունի հայը մի հնարագետ և հանճարի տեր մարդ է թե՛ գործով և թե՛ խոսքով, մտածեց, որ միայն սա՛ կարող է դերվիշի պատասխանը տալ։

— Դու, որ այդչափ հնարագետ ես,— ասաց թագավորը,— եթե մի քանի սագ ուղարկեմ քեզ մոտ՝ կարո՞ղ ես փետրել նրանց։

— Դրա քաջ վարպետն եմ ես,— ասաց ջուլհակը։

5․ Ի՞նչ վերաբերմունք ունեն դերվիշի նկատմամբ․

ա) ժողովուրդը

Սաստիկ

բ) գիտնականները հիմարեցնելու

գ) ջուլհակը պայքարող

6․ Ի՞նչ վերաբերմունք ունես դու դերվիշի նկատմամբ։

7․ Գտի՛ր տողեր, որտեղ երևում է ջուլհակի վերաբերմունքը գիտնականների նկատմամբ։ Սովորական

Hello everyone and I will tell you about my favorite program. I love Armenia TV there are a lot of TV shows that I watch, for example surprise and so on. I also like to watch very interesting about animals and when there is nothing to do, I turn on this channel and watch.

964. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ճշմարիտները.
ա) Սկյուռն ունի չորս թաթիկ։
բ) Ավտոմեքենայի անիվները քառակուսու ձև ունեն։
գ) Երկու թվերի գումարը զույգ թիվ է։
դ) Գիրքն սկսել է քայլել։
ե) Մայթերը նախատեսված են հետիոտների համար։
զ) Ծառերը ծաղկում են գարնանը։

965. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք կեղծերը.
ա) Գիրքը և գրիչը տարբեր առարկաներ են։
բ) Քարը փետուրից թեթև է։
գ) Շենքը զուգահեռանիսի ձև ունի։
դ) Աթոռը և սեղանը ֆուտբոլ են խաղում։
ե) Նարդի խաղում են չորսով։
զ) Ուղղանկյան անկյուններից մեկը հավասար է 30O-ի։

966. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ասույթները.
ա) Հունիսը, հուլիսը և օգոստոսը ամառվա ամիսներ են։
բ) Դեկտեմբերը, հունվարը և մարտը ձմեռվա ամիսներն են։
գ) Ապրիլին ձյուն է եկել։
դ) Լիճը թռել է տիեզերք։
ե) Մարդը չի կարող ապրել առանց ջրի։
զ) Ամեն մի երեխա ունի հայր ու մայր։

967. Բերե՛ք կեղծ և ճշմարիտ ասույթների երկուական օրինակ։ Հեռախոսը ուտում են, համակարգիչը շնչում են։ Աթոռի վրա նստում են, քթով շնչում են։

968. Կազմե՛ք դիզյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
ա) A. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով։ B. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում հեծանիվով։
բ) A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը։
B. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 5 թիվը։
գ) A. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը։
B. Աշակերտը ուշացել է դասից։
դ) A. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու։
B. Կիրակի օրը արևոտ եղանակ է լինելու։
969. Կազմե՛ք կոնյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
ա) A. Խնձորը մեծ է։ B. Խնձորը կանաչ է։
բ) A. Շենքը բազմահարկ է։
B. Շենքը շքեղ է։
գ) A. Մայրիկը թատրոն է գնացել։
B. Հայրիկը թատրոն է գնացել։
դ) A. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան։ B. Ինքնաթիռը ժամանել է ժամը 17-ին։

970. Գրե՛ք հետևյալ ասույթների ժխտումը.
ա) Գնացքը կայարան է ժամանել ուշացումով։
բ) Գիրքը հետաքրքիր է։
գ) Մարզիկը ռեկորդ է սահմանել։
դ) Նետաձիգը դիպել է թիրախին։
ե) Աշակերտը լուծեց խնդիրը։

974. Գտնվո՞ւմ են արդյոք հետևյալ կետերը միևնույն ուղղի վրա.

ա) A (0, 1), B (–1, 1), C (4, 9), D (–2,–3),
բ) A (1, 0), B (2, 1), C (–1,–2), D (3, 4)։

A=ոչ

B=ոչ

C=ոչ

D=ոչ

94. Որոշե՛ք ուղղանկյան մակերեսը, որի չափումներն են՝
ա) a=3 3/7սմ, b=4 2/3սմ,

24/7×14/3=336/21=16

բ) a=4 4/5սմ, b=5 5/6սմ,

24/5×35/6=840/30=28

գ) a=1 7/9սմ, b=2 3/16սմ,

16/9×26/16=384/144=192/72=2 48/72

դ) a=2 3/4սմ, b=6 1/2սմ:

11/4×13/2=123/8=1 115/8

896. Քառակուսին, որի մակերեսը 1 մ² է, տրոհված է 36 հավասար քառակուսիների։ Ինչքա՞ն է այդպիսի քառակուսու կողմի երկարությունը։

1/6

898. Խորանարդը, որի ծավալը 1 մ³ է, բաժանված է 729 հավասար խորանարդիկների։ Ինչքա՞ն է դրանցից յուրաքանչյուրի կողի երկարությունը։

1/9

899. Ուղղանկյունանիստի ծավալը 8 1/27մ³ է։ Գտե՛ք այն ուղղանկյունանիստի ծավալը, որն ունի՝
ա) նույն հիմքը և 2 անգամ մեծ բարձրություն,16
բ) նույն բարձրությունը և 2 անգամ մեծ երկարություն և լայնություն,32
գ) նույն բարձրությունը և հիմքի 2 անգամ մեծ մակերես։16

900. Որոշե՛ք ուղղանկյունանիստի ծավալը, եթե նրա չափումներն են՝
3 1/3սմ, 4 1/4սմ, 4 1/5սմ։ Գտե՛ք նաև նրա նիստերի մակերեսները և
որոշե՛ք, թե նրանցից որի մակերեսն է ամենափոքրը:

10/3×17/4=85/12

85/12×21/5=119/2=59 1/2

10/3×17/4=85/12

905. Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
ա) |a| + |b|, եթե a = –1, b = 3, 4

բ) |b| – |a|, եթե -1 1/2, 1/2, 1

գ) |a| ⋅ |b|, եթե a = 8, b = –1, 8

դ) |b| ։ |a|, եթե -2 1/2, b = 0։ 0

Տասնգինգ րոպե հետո Հոմեր Մաքոլին հեծանիվից իջավ մի մեծ, գեղեցիկ հին տան առջև։
Այդ տանը ինչ֊որ տոնախմբություն էր։ Լուսամուտներից երևում էին պարող երիտասարդ
զույգեր։ Երբ տեսավ, որ այդ հարկի տակ երջանկություն է տիրում, տղան վատ զգաց։ Նա
ուղղվեց դեպի դուռը և, մի պահ կանգնելով, ունկնդրեց ներսից եկող երաժշտությունը։
Նրա մատը դողաց դռան զանգի վրա, հետո անզոր ցած ընկավ։
— Ես գրասենյակից կհեռանամ,— ասաց նա իրեն։— Ես կփախչեմ։ Ես այսպիսի
աշխատանք չեմ ուզում։
Նա նստեց տան աստիճաններին։ Երկար ժամանակ հետո վեր կացավ, մոտեցավ դռանը
և մատը սեղմեց կոճակին։ Երբ դուռը բացվեց, նա տեսավ մի երիտասարդ կնոջ և առանց
մտածելու, թե ինչ է անում, ետ դարձավ ու վազեց դեպի հեծանիվը։ Երիտասարդ կինը
նախամուտք դուրս եկավ և կանչեց.
— Է՜յ, ի՞նչ է պատահել։
Հոմերը իջավ հեծանվից և դանդաղ քայլեց դեպի նախամուտք։
— Ներողություն,— ասաց նա երիտասարդ կնոջը,— ես հեռագիր եմ բերել միսիս Քլոդիա
Բոֆրերին։
— Մայրիկի ծննդյան օրն է,— ասաց երիտասարդ կինը ուրախացած։ Նա սրահ
վերադարձավ։— Մայրի՜կ,— կանչեց նա,— քեզ հեռագիր են բերել։
Դեպի դուռը եկավ աղջկա մայրը։
— Վստահ եմ, որ Ալանից է,— ասաց նա։— Ներս արի, երիտասարդ,— ասաց նա
Հոմերին,— դու իմ ծննդյան տորթից մի կտոր պետք է ուտես։— Շնորհակալ եմ, տիկին,— ասաց Հոմերը,— ես պետք է աշխատանքի վերադառնամ։—
Նա հեռագիրը մեկնեց կնոջը, որը այն վերցրեց այնպես, կարծես բացի շնորհավորագրից
ուրիշ բան լինել չէր կարող։
— Միևնույն է,— ասաց նա ցրիչին,— ես քեզ բաց չեմ թողնի, մինչև որ մի կտոր տորթ
չուտես և մի բաժակ փունջ չխմես։— Նա բռնեց Հոմերի թևից և նրան քաշեց դեպի սենյակ՝
սեղանի մոտ, որը բեռնված էր խմորեղենով, սանդվիչներով և փունջով։ Երաժշտությունն
ու պարը շարունակվեցին։— Իմ ծննդյան օրն է, տղաս,— ասաց կինը։— Աստված իմ,—
76
ծիծաղեց նա,— ծերանում եմ, բայց դու ինձ պետք է երջանկություն ցանկանաս, տղաս։—
Նա Հոմերին մի բաժակ փունջ տվեց։
— Ես ձեզ ցանկանում եմ,— սկսեց Հոմերը։ Նա լռեց և հետո նորից սկսեց։— Ես ձեզ
ցանկանում եմ,— բայց շարունակել չկարողացավ։ Նա փունջի բաժակը դրեց սեղանին և
ուղղվեց դեպի դուռը։ Մայրը նայեց սենյակի չորս կողմը, հետո մի անկյուն քաշվեց,
որտեղ կարող էր աննկատ մնալ, իսկ աղջիկը, հայացքը մորից չբաժանելով, գնաց
դիմացի անկյանը։ Հոմերը իր հեծանիվի վրա էր արդեն և անձրևի տակ շտպում էր
հեռագրատուն։ Սրահի պատի վրա, մոր դիմաց, սիրունատես, խարտյաշ գլխով մի տղայի
դիմանկար էր կախված։ Նկարի անկյունում գրված էր. «Մայրիկին՝ սիրով Ալանից, իր 12-
րդ տարեդարձի առթիվ»։ Մայրը բացեց հեռագիրը, կարդաց և սկսեց անձայն հեկեկալ։
Պատեֆոնը շարունակում էր նվազել «Իմ սևուկի համար» երգը, իսկ երջանիկ հյուրերը
շարունակում էին պարել։ Աղջիկը նայեց մորը, հետո խելագարի նման վազեց դեպի
պատեֆոնը և լռեցրեց այն։
— Մայրի՜կ,— բղավեց աղջիկը և ամբողջ ուժով վազեց դեպի սրահում կանգնած կինը։

Վիլյամ Սարոյան



Փորձե՛ ք մեկնաբանել՝ «Մարդ պետք է միշտ մեկին ունենա իր կողքին» արտահայտությունը, գրիր քո կարծիքը , գուցե գեղեցիկ պատմություն ստացվի։ Երեկ իմ մտերիմ ընկերուհին չէր եկել դպրոց և ես ինձ շատ վատ էի զգում, որովհետև չէի կարող ոչ մեկի հետ կիսվել իմ կարծիքով և մեկի հետ զրուցել։ Շատ տխուր էր։

2. Տրված բառերի սկզբին ավելացրու մեկ տառ և կազմիր նոր բառեր:

Պարտություն- Հպարտություն
լուր-բլուր
երթ-բերթ
աղեղ-բաղեղ
կար-տկար
յուղ-գյուղ
լոր-կլոր
ութ-բութ
վազ-ավազ
աքար-շաքար
ախտ-բախտ
ճար-վճար
նուշ-անուշ
ծուխ-ածուխ
կարել-նկարել
այծ-կայծ

Я очень сильно люблю свою маму. Она самая красивая и умная на земле. Она играет большую роль в моём сердце. Она очень заботливая и всегда может помочь и оказаться в нужный момент. Если она иногда ругает то ругает не просто так значит я что то натворила или что то сделала не так. Но иногда я очень сильно обижаюсь на неё и говорю что всё больше не буду с ней разговаривать но в итоге она зовёт кушать и я иду помогать ей, потому что надо понимать что мама у нас только одна. Я иногда не понимаю почему моя мама краситься или красит свои волосы она очень красивая без этой косметики а когда волосы красит если честно я не замечаю разницу😂

Ուրբաթ

Ստեղծագործական և ընթերցանության ուրբաթ, կարդում ենք, կատարում ենք ստեղծագործական աշխատանքները և ամփոփում ենք շաբաթվա առաջադրանքները։ ( Շաբաթվա ամփոփում) ։

Երկուշաբթի

Երեքշաբթի

Չորեքշաբթի

Հինգշաբթի

Ուրբաթ։

« … Բախչի միջի, ծաղիկները ինչքան էլ լավ ջրով ջրես,
Ծաղիկների ջուրը ուզած— առավոտվա շաղն է էլի… » ։

Չարենց ❤️💛

Չորեքշաբթի

1.Լրացնել բաց թողնված տառերը:

Մեռյալ ծովի ջուրն այնքան աղի է, որ այնտեղ ոչ մի կենդանի էակ չի կարող ապրել: Արևմտյան Ասիայի տոթակեզ անանձրև կլիմայի պատճառով աննդհատ շատ ջուր է գոլորշիանում ծովի մակերևույթից, իսկ լուծված աղերը մնում են ծովում ու մեծացնում ջրի աղիությունը: Ծովում խորանալուն զուգընթաց` աղիությունը աճում է: Աղերը Մեռիալ ծովի քառորդ մասն են կազմում, նրա մեջ աղերի ընդհանուր քանակը քառասուն միլիոն տոննա է։

2.Ո՞ր նախադասության մեջ դերանվան գործածության սխալ կա։

Ծերունին իրեն համար նստել էր ծառի տակ։
Աղջիկը իր համար գիրք էր կարդում։
Իր ընկերոջ մասին խոսում էր մեծ հիացմունքով։
Իրեն ամենից շատ սիրում էին հարազատները։

3.Ո՞ր դերանունը չունի հոգնակի ձև։

Ես, դու, նա, մեկը։

4.Կապակցություններն արտահայտել մեկ ածականով։

թախծոտ դեմքով թախծադեմ

փայտից պատրաստված փայտյա

մեգով պատված միգապատ

միրգ տվող մրգատու

շահույթ բերող շահաբեր

շնորհներ ունեցող շնորհալի

ոսկուց ձուլված ոսկեձույլ

5.Նշված անձնանուններից քանի՞սը կարող են գործածվել որպես հասարակ անուն։

Գոհար, Հարություն, Նաիրի, Համբարձում, Մասիս, Տարոն, Մարտիրոս, Սիփան, Շիրակ, Հասմիկ, Գոռ, Հրաչյա

6. Տրված բառերից ո՞րն է գոյական:

փայտե

սարսափ

զարմանալի

հուսալի

7.Գրե՛լ փոքրիկ տեքստ օգտագործելով հետևյալ կապակցությունները՝ ողջ գյուղը, մենք՝ դպրոցականներս, այստեղից հեռու, այդ լուրը, որքա՞ն ժամանակ, ուրիշ մեկը, ոչ ոք չսպասեց։

Մեկ օր մենք դպրոցականներս գնացինք ճամփորդության, երբ ես և ընկերուհիս քայլում էինք մեզ ոչ ոք չսպասեց։ Բայց տեսանք ոնց ուրիշ մեկը գնում էր անծանոթ ճանապարհով ես տեսա, որ նա այստեղից շատ հեռու էր և նրա յողքը մեկ արջ էր, որը գազազած նայում էր նրա վրա։ Ես մտածեցի «որքան ժամանակ անց արջը նրան կուտի» բայց քիչ անց մեզ ողջ գյուղը պատմեց այդ լուրը, որ նա ողջ է և ընկերացել է արջի հետ։

Երեքշաբթի

« ԵՍ ԻՄ ԱՆՈՒՇ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ»

Ես իմ անուշ Հայաստանի արևահամ բարն եմ սիրում,
Մեր հին սազի ողբանվագ, լացակումած լարն եմ սիրում,
Արնանման ծաղիկների ու վարդերի բույրը վառման,
Ու նաիրյան աղջիկների հեզաճկուն պա՛րն եմ սիրում։

Սիրում եմ մեր երկինքը մուգ, ջրերը ջինջ, լիճը լուսե,
Արևն ամռան ու ձմեռվա վիշապաձայն բուքը վսեմ,
Մթում կորած խրճիթների անհյուրընկալ պատերը սև,
Ու հնամյա քաղաքների հազարամյա քա՛րն եմ սիրում։

Ո՛ւր էլ լինեմ — չե՛մ մոռանա ես ողբաձայն երգերը մեր,
Չե՜մ մոռանա աղոթք դարձած երկաթագիր գրքերը մեր,
Ինչքան էլ սո՜ւր սիրտս խոցեն արյունաքամ վերքերը մեր —
Էլի՛ ես որբ ու արնավառ իմ Հայաստան — յա՛րն եմ սիրում։

Իմ կարոտած սրտի համար ո՛չ մի ուրիշ հեքիաթ չկա․
Նարեկացու, Քուչակի պես լուսապսակ ճակատ չկա․
Աշխա՛րհ անցի՛ր, Արարատի նման ճերմակ գագաթ չկա․
Ինչպես անհաս փառքի ճամփա՝ ես իմ Մասիս սա՛րն եմ սիրում։

« Լուսամփոի պես աղջիկ․․․ »

Լուսամփոփի՜ պես աղջիկ՝ աստվածամոր աչքերով,
Թոքախտավոր, թափանցիկ, մարմինի՜ պես երազի,
Կապու՜յտ աղջիկ, ակաթի ու կաթի պես հոգեթով,
Լուսամփոփի՜ պես աղջիկ…

Ես ի՞նչ անեմ, ի՞նչ անեմ, որ չմեռնի իմ հոգին,
Որ չմարի իմ հոգին քո ակաթե աչքերում․
Ես ի՞նչ անեմ, որ մնա ծիածանը երեքգույն,
Որ չցնդի, չմարի՜ իմ հոգու հեռուն…

Լուսամփոփի՜ պես աղջիկ՝ աստվածամոր աչքերով,
Թոքախտավոր, թափանցիկ, մարմինի՜ պես երազի,
Կապո՜ւյտ աղջիկ, ակաթի ու կաթի՜ պես հոգեթով,
Լուսամփոփի՜ պես աղջիկ…

Եղիշե Չարենց

Երկուշաբթի

Ինչքան որ հուր կա իմ սրտում — բոլորը քեզ.
Ինչքան կրակ ու վառ խնդում — բոլորը քեզ.—
Բոլո՜րը տամ ու նվիրեմ, ինձ ո՛չ մի հուր թող չմնա՝
Դո՜ւ չմրսես ձմռան ցրտում.— բոլո՜րը քեզ…

***

Ինչ որ լավ է՝ վառվում է ու վառում,
Ինչ որ լավ է՝ միշտ վառ կմնա.
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։
Մոխրացի՛ր արևի հրում,
Արևից թող ոչինչ չմնա, —
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։

***

Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն:
Կյանքը – կրակ ճահիճներում՝ կա ու չկա, –
Կյանքը – ճամփորդ, սպասված հյուր, որ պետք է գա:
Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն …

***

Ինչքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի.
Թե ուզում ես չսուզվել ճահճուտները անհունի —
Պիտի աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս:
Այնպե՜ս արա, որ կյանքում ո՜չ մի գանգատ չիմանաս,
Խմի՜ր թախիծը հոգու, որպես հրճվանք ու գինի.
Որքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի…

***

Գիշերն ամբողջ հիվանդ, խելագար,
Ես երազեցի արեւի մասին:
Շուրջս ո՛չ մի ձայն ու շշուկ չկար –
ունատ էր շուրջս՝ գիշեր ու լուսին:
Ես երազեցի արեւի ոսկին,
Տենչացի նրա հրաշքը խնդուն՝
Ուզեցի սիրել շշուկն իմաստուն՝
Արեւանման, արնավառ խոսքի, –
Բայց շուրջս այնպես գունատ էր, տկար –
Խոսքեր չկային, ու արեւ չկար …

« ՀԱ3ՐԵՆԻՔՈւՄ»

Ձյունապատ լեռներ ու կապույտ լճեր:
Երկինքներ, որպես երազներ հոգու:
Երկինքներ, որպես մանկական աչեր:
Մենակ էի ես: Ինձ հետ էիր դու:

Երբ լսում էի մրմունջը լճի
Ու նայում էի թափանցիկ հեռուն —
Զարթնում էր իմ մեջ քո սուրբ անուրջի
Կարոտը այն հին, աստղայի՛ն, անհու՛ն:

Կանչում էր, կանչում ձյունոտ լեռներում
Մեկը կարոտի իրիկնամուտին:
Իսկ գիշերն իջնում, ծածկում էր հեռուն,
Խառնելով հոգիս աստղային մութին…

871. Ուղղանկյունանիստի լայնությունը 2 սմ է, երկարությունը՝ 2 սմ-ով ավելի, իսկ բարձրությունը՝ երկարությունից 1 սմ-ով պակաս։ Գտե՛ք ուղղանկյունանիստի մակերևույթի մակերեսը։

Լուծում

2 + 2 = 4

4 — 3 = 1

4 x 3 = 12

4 x 2 = 8

3 x 2 = 6

12 + 8 + 6 = 26

26 + 26 = 52

Պատ.` 52

873. Գրե՛ք խորանարդի մակերևույթի մակերեսի բանաձևը։

S = 2ab + 2ac + 2bc, S = 2 ⋅ (ab + ac + bc):

876. Ունենք 2 սմ կող ունեցող մի խորանարդ։ Քանի՞ քառակուսի սանտիմետրով կավելանա նրա մակերևույթի մակերեսը, եթե նրա կողը մեծացնենք 1 սմ-ով։

6-ով

877. Ունենք երկու ուղղանկյունանիստ, որոնցից մեկի չափումներն են՝ 3 սմ, 1 սմ, 6 սմ, մյուսինը՝ 2 սմ, 5 սմ, 4 սմ։ Ո՞ր ուղղանկյունանիստի մակերևույթի մակերեսն է ավելի մեծ։

Երկրորդը

888. Աշակերտը կարդաց 90 էջ, որ գրքի 2/5մասն է։ Քանի՞ էջ կա գրքում։

Լուծում՝

90/1 + 2/5 = 450/2

450/2 = 225/1

225/1 = 225

Պատ.` 225

Ինչքան որ հուր կա իմ սրտում — բոլորը քեզ.
Ինչքան կրակ ու վառ խնդում — բոլորը քեզ.—
Բոլո՜րը տամ ու նվիրեմ, ինձ ո՛չ մի հուր թող չմնա՝
Դո՜ւ չմրսես ձմռան ցրտում.— բոլո՜րը քեզ…

***

Ինչ որ լավ է՝ վառվում է ու վառում,
Ինչ որ լավ է՝ միշտ վառ կմնա.
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։
Մոխրացի՛ր արևի հրում,
Արևից թող ոչինչ չմնա, —
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։

***

Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն:
Կյանքը – կրակ ճահիճներում՝ կա ու չկա, –
Կյանքը – ճամփորդ, սպասված հյուր, որ պետք է գա:
Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն …

***

Ինչքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի.
Թե ուզում ես չսուզվել ճահճուտները անհունի —
Պիտի աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս:
Այնպե՜ս արա, որ կյանքում ո՜չ մի գանգատ չիմանաս,
Խմի՜ր թախիծը հոգու, որպես հրճվանք ու գինի.
Որքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի…

***

Գիշերն ամբողջ հիվանդ, խելագար,
Ես երազեցի արեւի մասին:
Շուրջս ո՛չ մի ձայն ու շշուկ չկար –
ունատ էր շուրջս՝ գիշեր ու լուսին:
Ես երազեցի արեւի ոսկին,
Տենչացի նրա հրաշքը խնդուն՝
Ուզեցի սիրել շշուկն իմաստուն՝
Արեւանման, արնավառ խոսքի, –
Բայց շուրջս այնպես գունատ էր, տկար –
Խոսքեր չկային, ու արեւ չկար …

« ՀԱ3ՐԵՆԻՔՈւՄ»

Ձյունապատ լեռներ ու կապույտ լճեր:
Երկինքներ, որպես երազներ հոգու:
Երկինքներ, որպես մանկական աչեր:
Մենակ էի ես: Ինձ հետ էիր դու:

Երբ լսում էի մրմունջը լճի
Ու նայում էի թափանցիկ հեռուն —
Զարթնում էր իմ մեջ քո սուրբ անուրջի
Կարոտը այն հին, աստղայի՛ն, անհու՛ն:

Կանչում էր, կանչում ձյունոտ լեռներում
Մեկը կարոտի իրիկնամուտին:
Իսկ գիշերն իջնում, ծածկում էր հեռուն,
Խառնելով հոգիս աստղային մութին…

Երկուշաբթի

Երեքշաբթի

Չորեքշաբթի

Հինքշաբթի

Ուրբաթ — ամփոփում

Կատարել ենք տարբեր ստեղծագործական աշխատանքներ և տարբեր առաջադրանքներ։ Երկուշաբթի օրը նաև գնացել էինք պիկնիկի, այնտեղ շատ ուրախացանք և կերանք տարբեր մրգեր և բանջարեղենն էր։

Գարուն է գալիս»Ձմեռը հալվել, դարձել է առու, Դարձել է առու, դարձել է վտակ, Արաքսի հունով, նա գնում է հեռու, Գնում է լցվում է, ծովը անհատակ։ Հոգնած թևերը, քսելով ամպին, Կրծքին դեռ խոնավ, ծվենը նրա, Արագիլն իջել, Արաքսի ափին՝ Հանգստանում է, մի ոտքի վրա։ Երկինք ու երկիր, մեզ ձայն են տալիս, Դռները բացեք, գարուն է գալիս… Դռները բացեք, դռները բացեք, գարուն է գալիս, Գարուն է գալիս… Աղբյուրն աղբյուրին, իր գիրկն է կանչում, Իրար են փարվում, հովերն արթնացած, Ծաղկունքից արբած, բնությունն է շնչում, Քանդում է մեղուն ժիր, ակնամոմը թաց։ Հողն է մայրության, հրճվանքից դողում, Թող որ հավիտյան, միշտ ազատ մնա, Թող որ ոչ մի ծիլ, չմնա հողում, Ոչ մի բույն հավքի, թափուր չմնա: Երկինք ու երկիր, մեզ ձայն են տալիս, Դռները բացեք, գարուն է գալիս… Դռները բացեք, դռները բացեք, գարուն է գալիս, Գարուն է գալիս… Համո Սահյան « ԳԱՐՆԱՆԱՄՈՒՏ» Մանուշակներ ոտքերիս ու շուշաններ ձեռքերիս, Ու վարդերը այտերիս, ու գարունը կրծքիս տակ, Ու երկինքը հոգուս մեջ, ու արևը աչքերիս, Ու աղբյուրները լեզվիս՝ սարից իջա ես քաղաք,― Ու քայլեցի խայտալով ու շաղ տալով մայթերին Մանուշակներ ու վարդեր ու շուշաններ ձյունաթույր, Ու մարդիկ ինձ տեսնելով՝ իրենց հոգնած աչքերին Տեսան ուրիշ մի աշխարհ, գարուն տեսան նորաբույր, ― Ի՜նչ թարմություն,― ասացին,― ի՜նչ թարմություն,― ու բացին Լուսամուտներն իմ առջև, ու ես իմ սիրտը բացել՝ Անցնում էի երգելով ու շաղ տալով մայթերին Մանուշակներ ու վարդեր ու հասմիկներ հոգեթով, Կարծես մի ողջ բնություն մի պատանի էր դարձել, Քաղաք իջել լեռներից՝ կանցներ զմրուխտ հեքիաթով Երկրե-երկիր շաղ տալով կակաչներն իր ձեռքերի, Մեր երգերի լուսաբացն ու գարունը լեռների։ Հովհ. Շիրազ 1. Բանաստեղծությունը սովորե՛լ բերանացի։

Ի՞ նչ բանաստեղծություններ գիտեք գարնան վերաբերյալ։ ( Փորձե՛ ք ստեղծագործել) ։

1.Սովորիր բանաստեղծությունը բերանացի ։

2.Գրիր պատմություն «Երազանքիս ճանապարհին » վերնագրով։

Բոլորն ունեն երազանքներ ինչպես նաև ես և այդ երազանքները լինում են ոչ թե մեկ հատ այլ շատ: Ես ձգտում եմ դեպի իմ երազանքները: Իմ կարծիքով եթե մարդ ամեն ինչ ունենեա նա չի ունենեա երազանք: Ես նաև շատեմ ուզում որպիսզի բոլոր երկրներում տիրի խաղաղություն և չլինեն պատերազմներ:

3.Լրացնել  բաց թողնված տառերը` օ կամ ո:
Օդանավը թռչում է հնօրյա երկրի` Հայաստանի վրայով: Միօրինակ հոնդյունից ձանձրացած` դիտում ենք բացօթյա թանգարան համարվող յուրօրինակ լեռնաշխարհը: Վաղորդյան արեգակի ճառագայթները հոծ ամպերի միջով լուսավորել են դեղնազօծ արտերը, արծաթազօծ սառնորակ գետակները: Փչում է մեղմօրոր քամի, և մեղմորեն օրորվում են ցորենի հոռթի ցանքատարածությունները: Որքան են սիրում  հայերն իրնեց բնօրրանը ինչպես են տնօրինում երկրի բախտը և ամեն ինչ անում հօգուտ նրա բարգավաճման: Հօգուտ ոտճանում է հարգանքն այս կենսախինդ ժողովրդի նկատմամբ, և հօդս է ցնդում այն մտավախությունը, թե իր հողին արմատներով կառչած և քնքշորեն կապված Հայկա զարմը երբևէ կարող է պարտվել; Եթե անողոք դարերը ծնկի չբերեցին այս համառ ցեղին, էլ ին՞չը  նրանց կարող է ընկճել: Ինքնաթիռն սկսում է վայրէջք: Պարզորոշ գծագրվում են երկվորյակ քույրեր Մասիսները, տարորոշվում են նորաոճ շենքերը, օրեցոր ընդարձակվող Երևանը: Մեզ դիմավորում է նախօրոք պատվիրված ավտոմեքենան, և մենք ուղեվորվում ենք դեպի քաղաքի կենտրոնում գտնվող գիշերօթիկ դպրոցի շենքը, որը պիտի դառնա մեր հնգօրյա օթևանը:

1․ Կետերի փոխարեն լրացրո՛ւ ջ, ճ կամ չ (անծանոթ բառերը բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր)։

Ալոճ, ակնակապիչ, աղճատել, աղջամուղջ, աճպարար, անաչառ, անզիջում, անմիջապես, անջրդի (չջրած, չոր), անտերունչ (չքավոր), անրջել, աչալուրջ, աչքաբաց, աջակողմյան, աջափնյակ, աճլիկ, առաջարկություն, միջատ, միջոց, շուրջպար, վերջակետ, աղջիկ, ոչխար, ոջիլ, չղչիկ, փախչել, փարչ (կավե գավաթ), քրքիջ:

2․ Լրացրո՛ւ բաց թողնված տառերը:
Ջրաղացի ճրագի լույսն էր կենդանության միակ նշանը համատարած մթության մեջ:
Ծերունին նայեց հանդիպակաց  ամպին, բարձրացավ ամբարտակի վրա, քաշեց առաջը հավաքված ճյուղերը, ապա մտավ ջրաղացը և դուռը կողպեց: Քամին վզվզում էր պատերի բացվացքներից, հափշտակում թափված հարդաշաղախ ալրափոշին և փախչում զվարդաձայն: Ծեր ջրաղացպանը կրկին անցավ իր հանապազօրյա գործին` անշտապ կապելով ալրաթաթախ գոգնոցը:

3․ Տրված բառաշարքից ընտրի՛ր ածանցավոր բառերը և արմատն ընդգծիր:
Շապիկ, մկնիկ, զատիկ, ծաղիկ, մայրիկ, աղջիկ, շնիկ, փիսիկ, գեղեցիկ, կապիկ, փոքրիկ, սիրունիկ, կողիկ (կոտլետ), թիթեռնիկ, ծիտիկ, քթիկ, տոտիկ, մատիկ,գնդակ, գետակ, վանդակ, ելակ, կատակ, նապաստակ, առվակ, զավակ, բակ, գուշակ, որդյակ, դղյակ, կտակ, պատանյակ, թիակ, թակ, բլրակ, վարդակ, սոխակ, մահակ, մոծակ,գայլուկ, բուկ, մանուկ, գառնուկ, ձագուկ, ձուկ, ձիուկ, բազուկ, մուկ, աղմուկ, հատուկ, մարդուկ, պոչուկ, վհուկ, ձմերուկ:

ՊԱՏՐԱՆՔ


Վեր է կացել էն սարում
Մեր Չալակը իր թևից.
Գընում է մութ անտառում,
Քաջ ախպերըս ետևից։

Զըրնգում են նըրանք խոր
Էն անտառում կուսական.
Ես կանչում եմ նորից նոր,
Ինձ թըվում է, թե կըգան…

Զո՜ւր… վաղուց են, ա՜խ, նըրանք

Մեր սարերից գընացել.
Էն զիլ ձեներն են մենակ
Իմ ականջում մընացել…

1918

Читаем,рассказываем русскую народную сказку «Финист — ясный сокол»

Вопросы для обсвждения:

1. Сколько детей было у крестьянина?

3

Как звали младшего ребёнка крестьянина?

Марюшка

Что заказала отцу младшая дочь?

Перо финиста ясно сокла

Из какого металла были изготовлены посохи, колпаки и башмаки? Из железа

5. Что подарила девушке вторая баба-яга? серебряные пяльцы, золотую иголочку

Кто довёз девушку до терема царицы? Волк

Кто принял решение отпустить Финиста-ясна сокола? Царица

В чем состоит главная мысль сказки? В преданностьи

Մեկ անգամ արդնացա և տեսա, որ մայրիկս մոխրոտիկ է դառել։ Նա շատ մաքրասեր էր խելացի և բոլորին օգնում։ Դասերից մեկ բան չէի հասկացել նրան ասեցինա ամեն ինչ գտեր։ Նա դա ասեց շատ համեղ ապուր պատրատելով, երբ այն փորձեցի գնացի երազանքների աշհարհ նա շատ համեղ էր։ Հետո քանի, որ մենք ունենք շուն գնաց նրան կերակրելու, ջուր լցրեց և նրան քնքշորեն շոյեց։

3

a

1 Calvin’s dad usually leaves the house before six o’clock.

2 Calvin’s mum always spends at day at home.

3 Calvin’s mum often does the housework.

4 Calvin and his family often watch television.

5 Mawar never goes to the school that’s seven kilometeres away.

6 There are ofthen stroms and heavy rains.

d

1 my mum cheks her email at 8 am and 8 pm.

My mum cheks her email twice a day.

2 Tom eats fruit on Monday, Tuesday, Wednesday, Thursday, Friday, Saturday and Sunday.

Tom eats fruit every day.

3 Susan goes shopping on Monday, Wednesday and Saturday.

Susan goes shopping an Monday, Wednesday and Saturday.

Susan goes shopping three days a week.

4 Harry plays football on Saturday.

Harry plays football once a week.

Արդեն գարունը եկել է, տաք եղանակներ շուտով կսկսեն և շատ գեղեցիկ կանաչ ծառեր և տերևներ կծաղկեն։ Ես շատ եմ սիրում գարունը և աշունը որովհետև այդ եղանակներին շատ լավ եղանակ է և կարելի է գնալ ընտանիքի ես զբոսնել, դա իմ ամենասիրած գործն է։ Զբոսնել լավ եղանակին, լավ օդին և ուրախանալ։ Գարունը դա ամենագեղեցիկ տարվա եղանակն է։

7 a 1 Yes, please. A 2 No thanks.S 3 Oh, right.A 4 Don’t worry.A c

d 1 A James- would you like some pizza? B No, thanks, Sandy-I don’t like pizza very much 2 A Come on Alex. It’s 8,30, We’re late! B Oh, right. Sorry Bill. OK, I’m ready now-let’s go! 3 A Is the homework diffcilt, Jane? Do you want some help? B Yes, please, Mum. Help me whit question three! 4 A I really want a hmaburger. But I haven’t got any money. B  Don’t worry, Mike. I’ve got some money. I can buy some hamburgers. 8 b

822. Համոզվե՛ք, որ ռացիոնալ թվերի տրված զույգի համար
բազմապատկման տեղափոխական օրենքը ճիշտ է.
ա) -3/4 և-2/5 , ճ

բ) -2/3և +3/5,ճ

գ) +5/6և-7/6 ,ճ

դ) -2 1/2և-3 8/9 ,ճ

823. Ստուգե՛ք, որ ռացիոնալ թվերի տրված եռյակի համար գումարման
զուգորդական օրենքը ճիշտ է.
ա) -1/2, +11/2, -3/4 ճ

բ) +7/8, -5/12, -5/6 ճ

գ) -2/5, -3/10, -7/15 ճ

դ) -2/9, -5/6, +2/3 ճ

825. Համոզվե՛ք, որ ռացիոնալ թվերի տրված եռյակի համար ճիշտ է բազմապատկման բաշխական օրենքը գումարման նկատմամբ.

ա) +3/20, -7/10, -8/15 ճ

բ) -5/36, -1/6, +7/12 ճ

գ) -1/2, +3/4, -5/8 ճ

դ) +5/9, -2/3, -1/6 ճ

ե) 0, -7/34, +5/17 ճ

զ) -1, +8/9, -5/12 ճ



827. Հաշվե՛ք (a + b) + c և (c + b) + a արտահայտությունների արժեքները, եթե՝
ա) a=-3 8/9,b=-4 5/12 ,c=+2 4/15 ,

-5 2115/2700
բ) a=10 17/30,b=-8 9/25 ,c=-12 11/20 ։

-10 8375/7500 375

829. Հիմնվելով այն դատողությունների վրա, որոնք օգտագործվել են սովորական կոտորակների համար բազմապատկման

m/n x p/q= p/q x m/n

տեղափոխական օրենքը հիմնավորելիս՝ ցո՛ւյց տվեք, որ ռացիոնալ թվերի համար այդ օրենքը ճիշտ է։

1/2 x 3/4=3/8

3/4 x 1/2=3/8

3/8=3/8

1/2 x 3/4=3/4 x 1/2

Ո՞ր դեպքում է կատարվում մեխանիկական աշխատանք: Երբ մարմինները հպվում են։

Ինչի՞ց է կախված մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը: Մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը կախված է մարմնի վրա կիրառված ուժի մեծությունից և ուժի ազդեցությամբ մարմնի անցած ճանապարհի երկարությունից: 

Լրացրու բաց թողնված բառը
Երկրի վրա կյանքը պայմանավորված է Արեգակի:

Էներգիայի ի՞նչ տեսակներ են ձեզ հայտնի: Միջուկային, էլեկտրական, ճառագայթային։

Ի՞նչպես են կենդաները և բույսերը ստանում օրգանական նյութեր: Արդեն պատրաստի օրգանական նյութերից։

Ի՞նչ է բնութագրում ջերմաստիճանը։ Տաք և սառը մքրմիններ։ Այն կարող է չափել մարդու տաքությունը։ Ջերմաստիճքնը կարող է նաև ասել դրսի ջերմաստիճանը։

Ե՞ րբ են մարմինները ջերմային հավասարակշռության վիճակում։

Ջերմաչափների ի՞նչ տեսակներ գիտեք։ Էլեկտրական, օպտիկական, գազային, հեղուկային, մեպանիկական, բժշկական։

Ի՞նչպես պետք է օգտվել բժշկական ջերմաչափից։ Այն պետք է թափահարել և դնել թևի տակ։

Ի՞նչ ջերմային երևույթներ գիտեք:
Հալումը ու պնդացումը, գոլորշացումն ու խտացումը, եռումը, ջերմային ընդարձակումը:

Ո՞ր երևույթներն են կոչվում հալում և պնդացում: Երբ ջուրը սառույց է դառնում։ Երբ սառույցը թեյնիկի մեջ ենք դնում։

Ո՞ր մեծությունն է կոչվում եռման ջերմաստիճան։ Երբ որ ջուրը թեյնիկի մեջ եռում է։

Ո՞ր երույթներն են կոչվում գոլորշացում և խտացում: Հեղուկի գոլորշացումը տեղի է ունենում ցանկացած ջերմաստիճանում, սակայն որքան բարձր է ջերմաստիճանը, այնքան արագ է տեղի ունենում գոլորշացումը: Նմանապես ցուրտ և խոնավ գիշերներին դրսում խոտի վրա ցող է առաջանում: Նշված դեպքերում ջրային գոլորշին փոխակերպվում է ջրի, այսինքն՝ տեղի է ունենում խտացում:

Ի՞նչ է մարմնի կշիռը: Այն ուժը, որով մարմինը երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա, կոչվում է մարմնի կշիռ։

Ո՞ր երևույթն են անվանում տիեզերական ձգողությունը: Ուժի դրսևորումներից է Երկրի կողմից նրա մակերևույթին մոտ գտնվող մարմինների վրա ազդող ուժը, որն անվանում են ծանրության ուժ:

Ո՞ր ուժն է կոչվում ծանրության ուժ: Ծանրության ուժ կոչվում է մարմինների վրա Երկրի կողմից ազդող ձգողության ուժը

Ի՞նչ է մեխանիկական շարժումը:

Ի՞նչի նկատմամբ է շարժվում գետում լողացող ձուկը:

Ի՞նչով է իրարից տարբերվում շարժումները:

Ի՞նչ է ցույց տալիս արագությունը:

Ի՞նչ միավորներով է այն չափվում: